J558 



Lx maar van x zelf is gebruik gemaakt. Daartoe voeren wij eerst 

 de begrippen „middelbare' en „ware" temperatuurkoëf'ficiënt in. 

 Wanneer wij de verzadigings-koncentratie bij de temperatuur t t , x l 



en die bij t % . x, noemen, dan is — de middelbare temperatuur- 



dx 

 koëfficiënt van de oplosbaarheid in het interval t t — t lt terwijl — 



dt 



bij elke temperatuur / den waren temperatuurkoëf'ficiënt bepaalt. 



Deze definitie is dus geheel in analogie met die voor de middel- 

 bare soortelijke warmte l ) (resp. middelbare kompressibiliteit). Ook 

 kan dan gemakkelijk een zelfde verband tusschen middelbaren en 

 waren temperatuurkoëf'ficiënt worden afgeleid, zoodat, wanneer 



fLx\ 



I -t— I = a 4- bt-\-df gegeven is, hieruit 



\£\t /midd. 



fdx\ 



I — - I == a 4- 2 bt 4- 3 df wordt gevonden. 



\dt /waar 



Als temperatuur, van welke af wij den middelbaren temperatuur- 

 koëf'ficiënt zullen bepalen, kunnen wij natuurlijk elke willekeurige 

 kiezen. Op het eerste gezicht zou 30°. 00 C. hier aangewezen schijnen, 

 omdat in dat geval 



'AaA _ fdx~" 



AtJmxM. \dt 



voor 30°.00 C. zelf. 



Bij toepassing van de methode der kleinste quad raten wordt echter 

 de berekening veel eenvoudiger, wanneer men 17°. 50 C. als punt 

 kiest, van waaruit men den middelbaren temperatuurkoëfficiënt 

 rekent, aangezien de temperaturen, bij welke x is gemeten, een 

 rekenkundige reeks vormen met 17°. 50 C. als middelsten term. Er 

 moet echter wel rekening mede worden gehouden, dat, aannemende, 

 dat de oplosbaarheidsbepalingen zelf alle even nauwkeurig zijn, de 

 middelbare temperatuurkoëfficiënt een des te geringer fout zal 

 vertoonen, naarmate het temperatuurinterval, waarop hij betrekking 

 heeft, grooter is. Ter weerszijden van 17°. 50 C. verhouden deze 

 temperatuurverschillen zich als 1 -: 2 : 3 . . ... : 7, hetgeen dus ook de 

 verhouding van de waarschijnlijke fouten der middelbare temperatuur- 

 koëfficiënten is. 



Er ontstaan dus, wanneer de middelbare temperatuurkoëfficiënt 

 door een quadratische vergelijking in t wordt voorgesteld, veertien 

 vergelijkingen van de gedaante: 



! ) Zie bv. O. Sackur, Lehrbuch der Thermochemie und Thermodynamik, Berlin 

 1912, p. 17. 



