1567 



5°. Verandering van de soortelijke warmte der oplossing tijdens 

 de proef, tengevolge van de verandering der koncentratie door het 

 oplossingsproces, was niet van invloed op liet resultaat, aangezien 

 warmtehoeveelheden rechtstreeks met elkaar worden vergeleken, en 

 niet, zooals bij de gebruikelijke wijze van werken, uit een tempe- 

 ratuurverschil door vermenigvuldigen jnet een waterwaarde moesten 

 worden berekend. 



6°. Ten slotte is het, gebruik makende van deze methode, moge- 

 lijk, dichter bij de verzadigingskoncentratie nog eene bepaling uit 

 te voeren, dan wanneer men eene wijze van werken volgt, bij welke 

 een temperatuurverlaging bij het oplossen wordt toegelaten. In het 

 laatstgenoemde geval toch, is bij die lagere temperatuur de verzadi- 

 gingskoncentratie geringer dan bij 30° C, en zon de bij de proef 

 bereikte eindkoncentratie de verzadigingskoncentratie bij die lagere 

 temperatuur dicht kunnen naderen, eventueel overschrijden, waar- 

 door de proef te lang zou duren, c.q. geheel zou mislukken, aan- 

 gezien de vaste stof niet meer in oplossing zou kunnen treden. 



12. Nopens de inrichting van den gebruikten kalorimeter (Plaat 3) worde hier 

 in 't kort het volgende meegedeeld >): Het roodkoperen kalorimetervat C van + 600 

 cc. inhoud, staat in een dubbelwandigen, roodkoperen vakuumcylinder GG, op 

 welks bodem een houten schijf A ligt. Met behulp van de glazen pootjes P x P lt 

 die over tuben schuiven, welke aan den kalorimeter zijn gesoldeerd, kan deze 

 laatste onwrikbaar op de schijf worden opgesteld. De bodem wordt, op de plaats, 

 waar het kolfje M staat, ondersteund door de vertikale glazen ruit B. 



De deksel D van den kalorimeter, die daarop met een bajonetsluiting kan worden 

 bevestigd, bevat vijf doorboringen, die den thermometer T volgens Beckmann (in 

 Vino verdeeld), de draadleidingen WW en de koperen staaf J doorlaten. De draden 

 WW loopen door een ivoren isolatie in den deksel naar de verwarmingsspiraal, 

 een manganinedraad van 47.81 il weerstand, die op een beenen raampje is ge- 

 wonden. M is een dunwandig. glazen kolfje, waarin zich de vaste stof bevindt, die 

 in oplossing moet worden gebracht. Het kolfje wordt na bet vullen dicht gesmolten 

 en hangt aan de staaf J, gesteund door twee ringen, waarvan er een eenige punten 

 beeft, die het verbrijzelen van 't kolfje vergemakkelijken, wanneer men op de 

 staaf J met een hamer een lichten tik geeft. 



De vakuum-cylinder GG wordt afgesloten met een zinken plaat, die op een 

 gummirand rust. Met behulp der moeren H wordt de zinken plaat stevig op den 

 gummirand geperst, zoodat water uit den thermostaat, die GG omgeeft, niet kan 

 binnendringen. Met behulp van een grooten loluol-regulator en de roerinrichting 

 KV wordt de thermostaat op konstante temperatuur gehouden, hetgeen wordt 

 vergemakkelijkt, door dezen met een plaat etherniet van boven af te dekken en 

 met een wollen deken te omgeven. De temperatuur wordt met behulp van den 

 thermometer 2\ volgens Beckmann (in ] /ioo verdeeld) gekontroleerd. 



l ) Zie voor de uitvoerige beschrijving: A. L. Tu. Moesveld, Toetsing der Wel 

 van Bkaun, Dissertatie Utrecht 1918. 



102 



Verslagen der Afdeeling Natuurk. Dl. XXVI. A°. 1917/18. 



