( 27 ) 



Natuurkunde. — De Heer Lorentz biedt eene mededeeling aan 

 van den Heer F. M. Jaeger, getiteld: „Onderzoekingen over 

 het thermisch en elektrisch geleidingsvermogen van gekristal- 

 liseerde geleiders". (l e Mededeeling). 



(Mede aangeboden door den Heer P. Zeeman). 



§ 1. In de laatste jaren is van verschillende zijden beproefd, om 

 langs theoretischen weg een numeriek verband op te sporen tnsschen 

 de verschijnselen der thermische en elektrische geleidbaarheid van 

 metallieke oreleiders, en wel met behulp der meer en meer veld- 

 winnende theorie der elektronenbeweging. 



Zoo achtereenvolgens in 1900 door P. Drude 1 ), J. J. Thomson 2 ) 

 en E. Riecke 3 ), en in het afgeloopen jaar door H. A. Lorentz 4 ). 



Een der merkwaardige resultaten van deze onderzoekingen is dit, 

 dat genoemde theorie tusschen het electrisch en thermisch geleidingsver- 

 mogen van alle metalen, onafhankelijk van hunne bijzondere chemische 

 geaardheid, eene konstante, en met de absolute temperatuur recht 

 evenredige verhouding heeft doen kennen. 



Onder aanname, dat zich de elektronen in zulk een metaal vrij 

 kunnen bewegen, met eene van de temperatuur afhankelijke snelheid, 

 zooals zulks in ideale gassen met de molekulen plaats heeft, en 

 voorts onder aanname, dat deze elektronen alleen tegen de veel 

 zwaardere metaal-atomen botsen, zoodat m. a. w. hunne onderlinge 

 kollisie verwaarloosd wordt, terwijl beide soorten van deeltjes als 

 volkomen veerkrachtige bollen beschouwd worden, — laat zich inder- 

 daad de verhouding van het thermisch geleidingsvermogen 1 tot het 

 elektrisch geleidingsvermogen o, als eene met de absolnte temperatuur 

 T evenredige konstante voorstellen. 



Slechts in de absolute waarde van 't verhoudingsgetal gaan de 

 theorieën van Dride en Lorentz uiteen; volgens Drude toch zal: 



= — ( — ) T zijn; volgens Lorentz is: - = - ( - j T. In deze uit- 



a 3 \e J o 9 \e ^ 



drukkingen hebben )., o en T de boven aangegeven beteekenis, 



terwijl « eene konstante is, en e de elektrische lading van het elektron 



voorstelt. 



P. Drude, Ann. Phys. (1900). 1. 566; 3. 369. 



2 ) 3. J. Thomson, Rapport du Congres de physique Paris (1900). 3. 138. 



? -) E. Riecke, Ann. Phys. Ghem. (1898). 66. 353, 545, 1199; Ann. Phys. (1900). 

 2. 835. 



4 ) H. A. Lorentz, Verslagen Kon. Akad. v. Wet. Amst. (1904—1905). p. 493, 

 565, 710. 



