(10) 



II. VETZURE ESTERS VAN HET PHYTOSTERINE. 







Grenzen volgens Bomer: 



Phytosteryl-Formiaat 



110° 



103°— 113° 



Phytosteryl-Acetaat 



129°.1 



123°— 135° 



Phytosteryl-Propionaat 



105°.5 



104°— 116° 



Phytosteryl-Butyraat 



91°.2 



85°— 90° 



Phytosteryl-Isobutyraat 



117°. 



— 



Phytosteryl-norm.-Valeraat 



h = 67° ; f, = 30° 



— 



Phytosteryl-Isovaleraat 



100°.1 



— 



Uit de vergelijking der beide tabellen is te zien, dat de smelt- 

 puntsdaling van 't phytosterine door invoering van vetzuurresten van 

 klimmend C-gehalte veel sneller plaats vindt, dan bij 't eliolesterine. 

 Daarentegen is de opeenvolging van de smeltpnnten van acetaat, propio- 

 naat, butyraat en n- valeraat regelmatiger dan bij de cholesterjl derivaten. 



Alle phytosteryl-esters hebben met bet phjtosterine zélve gemeen 

 de groote neiging om uit de smelt in sferolithen te kristalliseerén ; 

 met toenemend C-gehalte der vetzuurrest schijnen deze echter in 't 

 algemeen kleiner van omvang te worden. 



Het formiaat doet 't bijzonder fraai; bovendien bezit dit lichaam 

 twee vaste niodifikatie's, zooals ook de heer Lehmann heeft gekon- 

 slateerd, die van meening is, dat deze twee met de beide vaste fasen 

 van 't cholesteryl-derivaat zouden korrespondeeren ; de sferolitenvorm 

 is bij den phytosteryl-ester de labielere. 



Daarentegen vormen zij, uit monobroomnaflaline of amandelolie 

 omgekristalliseerd, onder het mikroskoop goed gevormde, naaldvor- 

 mige kristalletjes, welke echter steeds klein zijn. Waarschijnlijk heeft 

 men in al deze gevallen met polymorfie te doen. Ook grillige groeiings- 

 vormen en dendriten nam ik dikwijls waar. 



Bij de smeltpuntsbepaling van 't norm. valeraat deed zich eene 

 moeilijkheid voor. Het smelt, over een trajekt, bij cirka 67 '.1 C ; koelt 

 men de gesmolten massa af, totdat ze weer vast geworden is, dan smelt 

 de ester echter reeds bij 30° C. tot eene heldere vloeistof. Dit gedrag 

 is geheel analoog aan dat, hetwelk bij enkele glyceriden der hoogere 

 vetzuren is waargenomen, zoo o.a. door Schey l ) bij 't Trilaurine en 

 't Trimyristine. 



J ) Schey, Over synthetisch bereide neutrale esters van 't glvcerine, etc Dissertatie, 

 Leiden (1899) p. 51, 5é. 



