( 407 ) 



lichtende, geelwitte bolletjes zichtbaar waren, thans grauwige, met 

 zwart kruis voorziene bolletjes aanwezig zijn, welke allengs kleiner 

 worden, en tevens donkerder, om tenslotte als (isotrope?) bolletjes 

 in de isotrope smelt te verdwijnen l ). Dit verschijnsel lijkt me, in 

 verband met de hieronder nog te beschrijven, bij de verbinding 

 Fe 5 Cl 6 , 12 aq. opgemerkte fenomenen, en met alles, wat ik van dien 

 aard bij de cholesterylesters kon waarnemen, van groote beteekenis 

 voor de verklaring van het ontstaan der vloeibare kristallen. 



§ 9. Eindelijk valt er nog iets op te merken omtrent de afscheiding 

 van het a-Phytosteryl-norm.-Valeraat uit organische oplosmiddelen. 

 Men kan de stof uit aethylacetaat -|- weinig alcohol in schoone, 

 harde, goedgevormde kristalletjes verkrijgen. Wanneer men echter 

 de verzadigde, koude oplossing in aethylacetaat, met veel aceton 

 vermengt, (waarin n.1. de stof zeer weinig oplosbaar is), dan wordt 

 de vloeistof plotseling tot eene melkwitte emulsie, die bij bezinking 

 het lichaam afzet, echter niet in een fijn poeder, doch in den vorm 

 van eene dubbelbrekende zeer dikke en zeer kleverige vloeistof. 



Ik heb deze praecipitatie in een uitgehold objektglaasje ouder het 

 mikroskoop herhaald. De emulsie is een, van een onnoemelijk aantal 

 duhbelbrekende, kogelronde vloeistof bolletjes, welke zich óf snel bewegen 

 in de vloeistof, öf, tot grootere massa's vereenigd, geheel en al identiek 

 lijken met de gewone, anisotroop-vloeibare fase A, als deze op kamer- 

 temperatuur is afgekoeld. Deze bolletjes vertoonen alle het kruis 

 der sferoliethen en der dubbelbrekende vloeistoffen. Zij worden spoedig 

 vast, en gaan dan in naaldjes en sferoliethachtige aggregaties's over. 

 Dat de eerst afgezette bolletjes vloeibaar zijn, kan men door roeren 

 gemakkelijk bewijzen ; trouwens de dubbelbrekende massa's komma- 

 niceeren veeltijds met elkaar door zeer smalle, dubbelbrekende stroo- 

 mingen, terwijl zij veelal ook de verschijnselen der pseudo-isotropie 

 vertoonen . 



Hier heeft men dus blijkbaar de vloeibaar-anisotrope fase A uit 

 eene oplossing door snelle praecipitatie bij kamertemperatuur ver- 

 kregen, en wel in geïsoleerde droppels! Enkele andere phytosteryl- 

 esters vertoonen analoge verschijnselen, welke ik later, in eene uit- 

 voeriger mededeeling over deze lichamen, zal beschrijven. 



§ 10. Hoogst merkwaaardig is bij het norm. valeraat, bij 't iso- 

 valeraat en isobutyraat, de differentiatie der isotrope smelt in een 

 groot aantal kogelronde, dubbelbrekende vloeistofbollen van aanzien- 



!) Vóór dien tijd ziet men de bolletjes soms zich hier door samenvloeien, tot 

 veellingen vergrooten, daar een grooter overgaan in een kleiner, soms hier een 

 in de vloeistof verdwijnen, en elders, veelal er vlak naast, nieuwe individuen opduiken. 



