229 
12 uur beschrijven, dan komt ook telkens de wijzer wederom 
op het oude punt terug, maar laat ik den wijzer niet den 
geheelen cirkelboog van 12 uur maar telkens een twaalfde deel 
minder draaien, dan zal na de eerste maal de wijzer niet op 
12 maar op 11 wijzen, daarna op 10, daarna ор 9 enz., telkens 
een uur achterblijvende, totdat eindelijk na 12 omwentelingen. 
de wijzer op alle uren heeft stilgestaan. 
Hoe kleiner dus het verschil is van het aangenomen getal 
der rangschikking met dat der werkelijke periode, des te 
duidelijker zal de periode in de som te onderkennen zijn en 
des te langer zal het duren alvorens de periode uit die som is 
verdwenen. Om te berekenen na hoevele rijen de periode in 
de som vernietigd zal zijn, hebben wij slechts het getal der 
periode, in ons eerste voorbeeld 10, te deelen door het ver- 
schil tusschen het getal der werkelijke periode en dat der 
rangschikking. 
Stel nu dat er in eene reeks van grootheden inderdaad 
eene periode ligt van b. v. 25.80 dagen, dan was de redeneering 
van Новувте aldus: als ik volgens 26 rangschik dan zal het 
verschil zijn 0.20 dag en ik kan dus 
SENS ga = 129 malen $ 
0.20 
rangschikken alvorens de periode verdwenen is: rangschik 
ik echter volgens 25 en 24 dagen dan zal reeds na 
25.80 32 en 25.80 — 14 
0.80 : 1.80 ; 
kolommen geen spoor der periodiciteit overig blijven. Indien nu 
daggemiddelden gedurende één jaar hiervoor gebruikt worden, 
dan kan men derhalve 
565 
26 
de rangschikking voortzetten en in de verkregen sommen zal 
de periode nog zeer sterk zijn voor het getal 26; zwakker 
voor 25 en reeds geheel genivelleerd voor het getal 24. 
Bij rangschikking volgens het getal 27 zal de periodiciteit 
== 14 malen 
