— 167 — 
naar typische coli, atypische paratyphus en typhus baccillen. 
Er zijn b.v. onder de enteritis en paratyphus groep baccillen, 
die alleen nog maar door de biologische serumreaktie's van 
elkaar te onderscheiden zijn. 
Het is begrijpelijk, dat er onderzoekers zijn, die het waar- 
schijnlijk achten, dat al deze zich aan ons als differente 
mikroben voordoende darmbakteriën door variatie of-op andere 
manier uit slechts één soort darmmikrobe ontstaan zijn en 
dat het niet onmogelijk is, dat zij op een of ander wille- 
keurig tijdstip weer in elkaar overgaan of tot de oervorm 
terugkeeren. 
Zoo is het te verklaren, dat bakteriologen met een naam 
als Roux, de leerling van Pasteur en de ontdekker van het 
diphterietoxine tot voor niet lang en misschien nu nog, de 
typhusbaccil niet als een constante epecies beschouwen, 
maar aannemen, dat coli-baccillen onder bepaalde omstandig- 
heden in typhusbaccillen kunnen overgaan. 
BERNEZUR, die door proeven de door Roux veronderstelde 
variatie trachtte te bewijzen, door een zeer groot aantal 
stammen van coli-baccillen en typhusbaccillen te isoleeren 
en maanden lang onder verschillende conditie' te brengen, 
kon ook na 100 passages de overgang van een typhusbaccil 
in een coli-baceil of omgekeerd nooit verkrijgen. 
Mütter, die jaren achtereen het thema van de variatie's 
en mutatie’s der typhusgroep bestudeerde kon nooit iets 
van dien aard constateeren en is geneigd alles wat als 
variatie’s beschreven is, als degeneratie ор te vatten. 
Wat ook van dit alles waar moge blijken, zeker is het, 
dat de bakteriologen van thans heel anders staan tegenover 
de variabiliteit van bakteriën-eigenschappen dan b.v. in het 
jaar 1880—’90. Tegenwoordig is het een vrijwel vaststaand 
feit, dat verschillende stammen van dezelfde mikrobensoort, 
vooral in biologische eigenschappen zeer veel van elkaar 
kunnen afwijken, dat eigenschappen, die kort na de isolatie 
het bezit van de mikroben waren verloren kunnen gaan, 
terwijl andere eigenschappen verworven kunnen worden. 
