— 104 — 



te staan. Ofschoon deze op grootere hoogte ook 's nachts 

 met onvcrminderde kracht waait, bereikt hij eerst in den loop 

 van den morgen de aardoppervlakte ; 's nachts worden de 

 onderstc lagen door de wrijving tegengehoudon. Het is een 

 bekend feit, dat ook in de gematigde luchtstreken de 

 wind in den regel tegen den avond gaatliggen; echter is dit 

 vorschijnsel sterker in de tropen, waar de nachten bijna 

 steeds Avindstil zijn. De drijvende kracht, het baromoter- 

 verschil is namelijk hier bij dezelfde windsnelheid meestal 

 veel gcringer, zoodat de wrijving meer invloed heeft. Overdag 

 bestaat deze wrijving ook wel, maar tengevolge van de 

 zonnewarmte, die door locale verhitting verticale luchtstroo- 

 mingen te voorschijn roept, worden de hoogere bewegcnde 

 lagen met de stilstaande benedenste lucht vermengd en deze 

 laatste meegesleept. Hoe later op den morgen hoe sterker 

 staat derhalve de moesson door en des te geringer zal betrek- 

 kelijk de invloed van secundaire storingen zijn. Het was 

 daarom te verwachten, dat de waarnemingen te 11 urn- 

 's morgens een zoo zuiver mogelijk beeld der veranderingen 

 in de eigenlijke moessonstrooraing zouden geven. 



Het blijkt inderdaad, dat de nieuwe bewerking veel betere 

 resultaten geeft dan de eerste. De noord-zuid component 

 is nog steeds vrij sterk gestoord, hetgeen in verband met 

 de richting van land- en zeewind en de geringe grootte der 

 gezochte periodi-i-ln- aiuijkiug begrijpelijk is. Daar de moes- 

 sonwinden meer in oost-westelijkc dan in noord-zuideljjke 

 richting waaien, zijn de periodische schommelingen in den 

 oost-wcst component veel belangrijker, de ongevecr N-Z 

 gerichte land- en zeewind hebben veel minder invloed en 

 de storingen zijn dan ook van ondergeschikten aard. Voor 

 verdere beschouwingen zullen wij daarom alleen van den 

 O-W component gebruik maken. 



De onderstelling, die a priori werd gemaakt, wordt beves- 

 tigd gevonden. Met het wisselend drukverschil tusschen 

 Port-Darwin en Batavia gaat een overeenkomstige fluctuate 

 in de luchtbeweging te Batavia gepaard en er is alle reden 



