ha | ee 
Het Bandoengsche klimaat, dat een gemiddelde natte-bol- 
temperatuur van 20°C. heeft, heet dus volgens deze indeeling 
„often uncomfortable”. Hier geldt echter niet het Indische 
maar het Europeesche standpunt, waarop de eisch wordt 
gesteld, dat blanke kolonisten veld- en handenarbeid verrichten. 
Intusschen blijkt wel uit deze verschillende opvattingen 
omtrent het meer of minder drukkende van het weer, dat 
men het een heel eind kan brengen in het verdragen van 
de tropische hitte, indien men slechts (zoo de omstandigheden 
zulks toelaten) zijn levenswijze weet aan te passen aan de 
eischen van het klimaat. 
Kunstmatige afkoeling. Kunstmatig onze woningen 
verkoelen zal in hoofdzaak neer moeten komen ophet neer- 
drukken der natte-bol-temperatuur. Wij hebben gezien dat 
in dit opzicht een kleinigheid, laat ons zeggen 1° à 2°, reeds 
veel helpt. Wat ons gevoel betreft zal het tamelijk onver- 
schillig zijn of wij het effect bereiken door vermindering der 
vochtigheid, dus door droogmiddelen, dan wel door afkoeling, 
van de lucht. Welke methode men zal kiezen hangt af van 
de vraag welke in de praktijk de meest bruikbare is. 
Laat ons eens berekenen wat volgens de beide methodes 
in een bepaald geval vereischt is. 
Stel de natte-bol-temperatuur — 26°, de betrekkelijke 
vochtigheid =70°/,, dus de luchttemperatuur = 29°.6. Wanneer 
men nu door onttrekking van vocht aan de lucht de vochtig- 
heid brengt op 60%, dan zal de natte-bol-temperatuur 
dalen tot 24°.5 men heeft dus 1°.5 gewonnen. 
Dit zelfde laat zich, zonder het vochtgehalte te veranderen, 
bereiken door de lucht 3°.6 af te koelen van 29°.6 tot 26°.0, ` 
want daardoor wordt de betrekkelijke vochtigheid 860/, 
hetgeen met een luchttemperatuur van 26°.0 een natte- 
bol-temperatuur van 24°.5 geeft. 
Wat nu het gemakkelijkst gaat: de vochtigheid 10/, of de 
temperatuur 3°.6 naar beneden te brengen zal de praktijk 
moeten leeren; men kan ook beide methoden combineeren. 
