kompassen. (Jit zijn kompasjournaal Week, dat hier de 

 kwestie school in de coefficicnten v en v l en dat deze op 

 en nabij den magnetischen equator sterk in grootte waren 

 gvgroeid. Hit -oval heb ik toen bewerkt en nog kuniien 

 inlasschen, daar het een proef op de som gaf, nl. fouten 

 van dezelfde grootte als op hooge breedte. Zie blzz. 30—33 

 van raijn kompasboekje. 



De beteekenis van den coefficient A p . In genoemd 

 kompaswerkje heb ik door voorbeelden aangetoond hoe de 

 factor 'a p opgevat moot worden. Ik wil hier aan de hand 

 van een voorbeeld, hetwelk ik ontleende aan het zorgvuldig 

 gehouden kompasjournaal van den gezagv^erder van het 

 s. a. „Arakan" van den Rotterdamschen Lloyd, den Heer 

 8. van Eonkbl, dit nog verder uitwerkeu '). 



') Door den oorlog ontving ik pas na dit geschreven te hebben 

 aflevering X der „AnnaIen der Hydrographie usw." 1914 waarin de 

 recensie van mijn kompaswerkje is opgenomen. De recensent, Prof. 

 Dr. H. Meldau, schrijft op biz. 576: 



„So erscheinen die Formeln von Mars naturlicher als die von Kolde- 

 WEY. LeidersprichtsichMARSnichtprazisdaruberaus.welcherZeitraum 

 bei der Bestimmung von % p und H P zugrunde gelegt werden soil. Wenn 

 Mars auf die Unterscheidung von H p und //grossen Wert legt, sodass 



er ein A p = ^ einfuhrt, so liegt daarin eine Komplikation, die m. E. 

 nichtim Einklangsteht mitderandieserStelleerreichbarenGenauigkeit". 



Op blzz. 14 en 15 van het hier besproken boekje geef ik op hoe in 

 't algemeen A p = opgevat moet worden en op biz. 30 staat: 



„Da die Grosse von . - abhangig 1st vom Zeitraum in dem das 

 Schiff auf einem bestimmten Kurs \p gelegen hat, und auch von den 

 Erschiitterungen, so soil der Wert dieses Koeffizienten etwas varieren» 

 so dass man fur v' setzen kann xv'; den Faktor x lernt man bald 



Men mag aannemen, dat voor schepen van hetzelfde type (ook wat 

 plaatsing der kompassen betreft) praktisch gelijke waarden worden 



