de Nn 
„Direct nu na de uitbarsting scheen de geheele noordelijke 
„helling in brand te staan; langzaam gleed de vuurgloed 
„naar beneden; ter hoogte van ongeveer 800 meter scheen 
„hij tot staan te komen. Waarschijnlijk had de gloeiende 
„lava het droge gewas in brand gestoken; de zuidenwind 
„belette uitbreiding naar het bewoonde gedeelte van het 
„eiland. Tot in den nacht was de gloed tegen het hemel- 
„gewelf waar te nemen; tegen vijf uur ’s middags had de 
“uitbarsting plaats gehad”. 
Het is jammer, dat de schrijver van deze berichten zich 
niet de moeite getroost heeft, om even na de uitbarsting 
een bezoek te brengen aan den krater van de Piek van 
Ternate. Ofschoon ik er niet aan twijfel, dat wij hier 
werkelijk te doen hebben met verhoogde werking van den 
Piek, moet men vooral in den drogen tijd zeer voorzichtig zijn 
met plaatselijk niet gecontroleerde berichten !). Herhaaldelijk 
komt het voor, dat het droge gewas, dat de berghellingen 
bedekt, door inlanders in brand gestoken wordt. De felle 
oostmoesson kan de vuarzuil meters hoog doen oplaaien. 
Heeft de boschbrand plaats op de van den toeschouwer 
afgekeerde zijde van den vulkaan, dan kan men zich leelijk 
vergissen en aan verhoogde werking denken. Het nut van 
een vulkanologischen bewakingsdienst 2) is door deze weinige 
regels zeer zeker ten. volle gedemonstreerd. 
Het lijkt mij, gezien de bovenaangehaalde berichten, niet 
van belang ontbloot, hier ter plaatse een korte beschrijving 
in te lasschen omtrent den toestand van den krater, zooals 
die werd waargenomen tijdens een beklimming van de 
„Piek van Ternate” einde Juli 1918. 
!) Inderdaad ontving ik. kort geleden (Mei 1919) bericht, dat de 
vuurkolom afkomstig geweest is van een alang-alang brand en niet 
‘van een uitbarsting. 
?) Binnenkort zal vanwege de vulkanologische commissie van 
de Kon. Nat. Vereeniging te Batavia een dusdanige bean 
dienst in het leven geroepen worden. 
