din GE ma 
schijven, welke achter een kunstmatigen horizon ondergingen, 
trachtten te demonstreeren, dat inderdaad nawerking van het 
licht in het oog de contrastkleur te voorschijn riep. Het simpele 
feit van de waarnemingen bij zonsopgang was zelfs voor 
sommigen niet voldoende om deze theorie te laten varen! 
Het is eenvoudig de dispersie van het licht in de atmosfeer 
bij laagstaande zon, die in hoofdzaak de oorzaak van het 
verschijnsel is. }) 
Welbekend is het feit, dat de lichtstralen in de atmosfeer 
door breking van de rechte lijn afgebogen worden, waardoor 
het beeld van de zon in den horizon ongeveer 36' hooger 
staat dan de zon zelve. Hierbij worden de stralen van kortere 
golflengte sterker gebroken. Daardoor wordt b.v. het beeld 
van een ster in de nabijheid van den horizon tot een vertikaal 
peetrum uitgerekt, waarbij het rood beneden, het violet boven 
taat. Braak berekent, dat het licht derlijnen F en C in den 
horizon ongeveer '/s van de zonsmiddellijn uit elkaar gebroken 
wordt. RaAmBAur vindt een dispersie, die gemiddeld '/,, van 
de refractie is. Daaruit volgt, dat, als de roode stralen over 
een hoek van 36! gebroken worden, de blauwe gebroken worden 
over 36'.5. Er komt dus een groene tot blauwe kleur, wanneer … 
de zon daalt van 36' tot 36'.5 onder den horizon. Hiervoor 
heeft de zon op den aequator 2 secunden noodig, op hoogere 
breedte meer. Deze stijd is goed in overeenstemming met den 
korten duur van het verschijnsel, waarover alle waarnemers 
het eens zijn. 
Men zou nu verwachten, dat er na het groen nog blauw 
en violet voor den dag zou komen. Toch is dit als regel 
geenszins het geval. Volgens Préron °) zou het ontbreken van 
deze kleuren het gevolg zijn van de ongevoeligheid van het 
oog voor blauw en violet. Een andere verklaring, die m.i 
juister is, berust op de verstrooiing van de stralen van korte 
IL. SOHNCKE, Zur meteorologischen Optik, Met. Z.S 6, 1889, 
pag. 77. 
?) Zie Dr. B, De Natuur, 15 Nov. 1920, pag. 330. 
