27 
en Meteorologisch Observatorium in den weg hebben gelegen, 
zijn daaraan toe te schrijven, dat in Nederland de geldelijke 
gevolgen niet klaar en duidelijk, voor zooveel mogelijk, aan 
de Regeering zijn blootgelegd. Тоеп Brresma naar Indie 
vertrok, was deze gewichtige aangelegenheid slechts zeer ter 
loops behandeld; van daar het herhaalde terugkomen op de ` 
zinsnede, in de eerste missive van den Minister RocHUssEN 
voorkomende, dat hij niet ongenegen was de zaak te bevor- 
deren, »mits zij tot geene nieuwe belangrijke uitgaven zou 
aanleiding geven”, van daar ook het herhaalde beroep op eene 
uiting van den Hoofddirecteur van het Meteorologisch Insti- 
tuut, »dat twee ijzervrije vertrekken van 40 vierkante meters 
oppervlakte voldoende zouden zijn," waarmede natuurlijk alleen 
bedoeld kunnen geweest zijn, — zooals Berssma genoodzaakt 
was aan te toonen, — de vertrekken voor de magnetische 
variatie-instrumenten, dus zonder de vertrekken te rekenen, 
noodig voor een meteorologisch observatorium van de eerste 
soort, (dat wil zeggen waar van alle verschijnselen uurwaar- 
nemingen gedaan worden), voor de zelfregistreerende magne- 
tische instrumenten, voor het bewaren en bereiden van het 
photographisch papier en het ontwikkelen der photographién , 
van al welke vertrekken bij het neérschrijven dier zinsnede 
nog geene sprake was. 
Het is jammer dat men in Nederland den gang van zaken 
in Indië niet beter vooruitzag; men had blijkbaar niet over- 
wogen, welke gevolgen aan de verwezenlijking van het voorstel 
van Номвогрт verbonden waren. De vraag, in den eersten brief 
van den Minister aan den Hoofddirecteur van het Meteorologisch 
Instituut gedaan, betrof, wel is waar, »de kosten der instru- 
menten," niet van het gebouw; maar reeds in den brief van 
Номвогрт werd van een meteorologisch en magnetisch station ge- 
waagd, dat toch niet in de open lucht kan gevestigd zijn. 
Het ware wel wenschelijk geweest dat de Minister hierop 
opzettelijk opmerkzaam gemaakt was, en veel zou voorkomen 
zijn, indien ook was medegedeeld geworden, dat de vermeer- 
