25 
Dat de hier hedoelde ondergeschiktheid, die eerst veel later 
opgeheven is, geene andere gevolgen gehad heeft, dan dat 
Bergsma te Batavia iemand vond, die niet alleen amtshalve 
maar ook door belangstelling, hem voor zoover hem dit 
mogelijk was, in zijn wetenschappelijk streven steunde, be- 
hoeft wel nauwelijks vermelding. 
De termen, waarin later zijne benoeming vervat werd, drukken 
ook duidelijker de door den Minister bedoelde verhouding uit, 
waartegen Beresma ook geen bezwaar had: »de benoemde amb- 
tenaar der 2% klasse voor de dienst in Nederlandsch Indie Dr, 
P. A. Beresma werd onder den titel van Ingenieur voor de Geo- 
graphische Dienst in Nederlandsch-Indie belast met het doen 
van magnetische en meteorologische waarnemingen”. 
Reeds vóór zijn vertrek naar Engeland had Beresma op 
de wenschelijkheid gewezen om ook Duitschland te bezoeken, 
en nadat dit denkbeeld ook door den Hoofddirecteur van het 
Meteorologisch Instituut ondersteund was, vertrok hij in het 
najaar van 1859 daarheen, en bezocht hij Göttingen, Bonn, 
Munchen, Kremsmunster en Weenen. Overal ontmoette hij 
veel belangstelling in de taak, die hem in Indië wachtte. 
Ook in Engeland was dat niet minder het geval geweest en 
door tusschenkomst van onzen Gezant te Londen gaf Gene- 
raal Saine te kennen: »il gave General SapineE much plea- 
sure to make Dr. Beresma’s acquaintance and to be of such 
slight service as might be in his power. to so well instructed 
a gentleman preparing for an employment of so interesting a nature.” 
Het bezoeken van de welingerichte observatoria in Groot- 
Brittanje en Duitschland had Beresma tot de overtuiging ge- 
bracht van de wenschelijkheid, dat de voorraad instrumenten : 
tot welker bestelling besloten was , aanzienlijk vermeerderd werd. 
De som van / 5400, aanvankelijk voor aanschaffing van in- 
strumenten toegestaan , moest dus tot f 15000 verhoogd worden. 
Nagenoeg twee jaar ging er nog voorbij, eer al die instru- 
menten besteld en aangekomen waren, en nadat BERGSMA 
nog naar Kew geweest was, om sommige zijner instrumenten 
