Alvorens dit aan te toonen, zal ik aangeven op welke 
wijze de heer K. vermoedelijk tot het bestaan dier helling is 
gekomen en er zelfs in geslaagd is hare grootte uit te rekenen. 
Hij heeft waarschijnlijk aldus geredeneerd: 
Indien ik mij in den equator bevind, dan ben ik op een  - 
afstand van ongeveer 6577400 M. van het middelpunt der aarde 
verwijderd. Bevind ik mij daarentegen aan de pool, dan be- 
draagt die afstand slechts ongeveer 6556100 M. 
Indien ik mij dus van den equator naar de pool begeef, dan 
nader ik het middelpunt der aarde ongeveer 21500 M. Ik 
daal dan 21500 M. en ga dus eene helling af, welke over — 
een afstand van 10000000 M. totaal 21500 M. bedraagt. 
De gemiddelde helling is dus 0,00215, hetgeen in hoekmaat — 
uitgedrukt gelijk is aan 0°7'19" en derhalve weinig van de 
door den heer K. opgegeven waarde 0?7'20" verschilt. De E 
fout in de redeneering is hierin gelegen, dat het naderen tot 
het middelpunt der aarde niet per se gelijk te stellen is met — 
eene daling. 
De heer K. schijnt niet goed te weten, wat een horizontaal, a 
dus evenmin wat een hellend vlak is. 
De zaak is deze. Wij noemen op aarde een horizontaal 46 
vlak een vlak, dat in elk zijner punten loodrecht staat op de 
richting der zwaartekracht. De helling van een vlak is de 
hoek, welken de loodlijn op dat vlak met de richting der 
zwaartekracht maakt. Was de aarde in rust en niet aan de — 
werking van uitwendige krachten blootgesteld, dan zou de 
zwaartekracht enkel en alleen bestaan in de resultante van de 
onderlinge aantrekkingskracht der aarddeeltjes. 
Was bovendien de massa der aarde van uit het middelpunt 
in alle richtingen op dezelfde wijze verdeeld, dan zou de resul- 
tante der aantrekkingskrachten steeds door het middelpunt der 
aarde gaan. Het horizontale vlak zou dan een bolvormig Op: - 
pervlak zijn. In werkelijkheid is de toestand niet aldus. 
Vooreerst werken op de aarde uitwendige krachten, zooals — 
de aantrekkingen van zon еп maan; ten tweede is de massa _ 
WEE p's ty a ed 
