Ia HistoriaPlantarum. 



gra- 

 una 



percolantur omnia, abfumitur. Quare probabiliter feminalis humor primo ex fecundinis in umbili- 

 cum, & fenfim m laxatum amnion derivatur ; unde prima plantulx delineatio. Verum hax: om- 

 nia exemplo & lcombus appofitis clarius intelligentur. 



Augetur autem probabiliter amnion, non tantum fubminiftrato fucco ab umbilico, fed & tran- 

 flidante humore a chorio , cum traftu temporis obliteretur umbiiicus. ^ Et cum plantuJa femina- 

 lis pecultari umbilico deftituatur, quo extenus advemens alimentum alte ipfam penetrans, in fin- 

 gulas diffufus partes eas augeat & alat: fed ut plurimum contiguus amnii humor. foliorum hiatum 

 repleat, lpsifque hxreat , non incongruum fortaffe ratiom erit cenfere, filtratione tranfducTrum cho- 

 rii humorem m amnion, tandem plantuk foha, mversa nutntionis fubingredi, ex his in caulem & 

 gemmam derivari. 



Mira autem eft Plantarum nonnulkrum foecunditas feminis refpedu , ut v. g. Verbafci , Digi- 

 * Hm-tkul- tahs, Papaveris, Hyofcyami, Nicotians. In uno Helenii flore (inquit P. * Laurembergius) nume- 

 umej.i. c.i-j. r avi ultra 3600 femina, neque tamen perveni ad finem. Helenium autem in eodem caule multos 

 producit& geftat flores. Ex uno grano to Mayz,, feu Frumenti Turcici iterum 1050; in Virgi- 

 nia 2000 colliguntur, feriturque bis quotannis Martio & Junio. Ex uno flore Sohs majore, progna- 

 taexuno femine eodem anno Camerarius exemit circiter 4ooofemina: ego 3000 & paulo am- 

 plius. Sed hsc nihil funt fi cum Tabaci veri fcecunditate conferantur. Ego curiolitati mea: mdul- 

 gens, numerare aliquando ccepi, quot granula feminum Nicouana: ponderent drachmam unam, & 

 expertus fum ponderi unius gram medici (quce eft minima menfuraj refpondere grana Tabaci 1012. 

 Jam vero ex una planta collegi feminum maturorum drachmas circiter fex, quae faciunt medica 

 na 360 haec multiphcata per 1000 fomiffis 12) largiuntur grana 360000, quorum ferax fuic 

 planta Tabaci nata ex uno granulo. 



Papaveralbum (fupputante D. Grevio) femina 32000 annuatim producit, quam fiimmamitl 

 - colligit : Quatuor plunmum planta hsec capitula matura profert, in quorum unoquoque dens mi- 

 nimum membranse feu parietes, totidem cellulas difterminantes funt. Harum uniufcujufque alter- 

 utri laten femina adnafcuntur circiter 800 , quibusin 10, numerum membranarum, dudis, exur- 

 gitfumma 8000, quaiterum 4 pro capitulorum numero multiplicata efficitur numerus pra:dicTus 

 32000. 



Not. Tlanta hac } (i cdum & folum faveat , non dico quatuor captula , fed duplo triplove plura 

 froducit. 



Typha major (eodem obfervante) ultra 1 20000 quotannis femina perficit, quod ita demonftrat. 

 Semina enim una cum lanugine f picam feu clavam cylindriacam efficient 6 unciaslongam, dia- 

 metro j-uncise ajquah circumferentia i\ uncise. Horum autem feminum 9, latere ad latus jundto 

 ut in fpica collocantur, j duntaxat unciae partem efficmnt, adeo ut 72 lineam uncialem expleant! 

 Verum quomam in fpica pih femimbus interpofiti funt , 10 detraclis, 62 tantum fupputabimus 5 

 quibus fi addamus j; numen 62, hoc efl 46, exurgit pro circuitu cylindri fiimma feminum 108* 

 ciimque cylindrus 6 uncias Iongus fit fexies 62, hoc efl 372, femina unam longitudinis Iineamcom- 

 ponent. Quonumeroin xo8 dudo producitur fumma 40176, pro numero feminum unius clavx * 

 proque trium quas planta illa fingulis annis plurimum profert, 120000. 



Venim numerofiflima omnium femina producunt herhae capillares dids. Unius Lingtta cervina 

 plants annuusproventusad decies centena millia feminum afcendit. Vide Caput de Phyllitide. 



cap. xni. 



De flantarum Semimhus olferiiationes quazdam generales. 



I. "I^ VAtura non obfervat magnitudinis proportionem inter femina & plantas ab iifdem ortas, 

 I^^J ita ut majus femen majorem femper producat plantam, minus minorem. Sunt enim 

 J^ ^l in genere herbarum non pauca, quarum femina arborum nonnidlarum feminibus non 

 dico squaha funt, fed multo majora, Sic v. g. femina Faba, Vifi, Vicia, Lupini, Teponis, Melonis 

 Cucurbita, ut alias innumeras omittarn, femina Ulmi, Popuh } Salicis, Betula, Ficus } &c. multis vi- 

 cibus magnitudine fuperant. 



Atque hoc non in plantis duntaxat diverfbrum generum obfervari poteft, fed interdum etiam in 

 ejufdem genens fpeciebus. Sic in genere arboruni glandiferarum llex coccifera dida, qua; fruticis 

 modura vix unquam excedit, glandem edit Quercus vulgans parem : Cerrus arbor Quercui noftrati 

 magnitudine cedit, glandem tamen duplo majorem producit. Cerinthe purpurea annua montand 

 perenni minor eft, femen tamen lllius hujus femine majus. Eadem differentia magnitudinis refpediu 

 obfervari poteft inter femina Rapflri & Sinapeos , plantarum produdricium proportioni contraria : 

 nam femen Rapifiri Sinapeos femine majus eft, cum Rapiftrum ipfum Sinapi minus fit. At neque 

 Natura in animalibus ovipans eandem perpetuo magnitudinis differentiam obfervat mter ova a\xz eft 

 inter animaha qua: ea ponunr. Quamvis enim inter Locufias &; Afiacos, magmtudine excepta qua 

 Locufia Afiacum excedit, indifcreta fere fimilitudo fit, ova tamen Afiaci Locujt* ovis multo majora 

 lunt ; Sic m Avium genere ova Anatis Artlica Clufu Alka Hoien, ejufdemque Lomtvia tanto Ana- 

 tum domefticarum qvis majora funt, quanto Aves ipfie Anatibus minores. Notandum tamen, Aves 

 hafce palmipedes efle & tndadylas & unicum tantum ovum una vice ponere antequam incubent, 

 adeoque unum duntaxat pullum excludere. Notatu autem digniflimum eft, quo minora funt eo 

 efle fertiliora : Fcraciffima enim funt Papaver, Nicotiana, Digitahs , & capiliares omnes, Sinapi, 

 T}'pha, ut alia omittam, qua; femina minutiffima proferunt. 



II. De Herbarum annuarumfemmibus nota, 1. Ea omnium longemaxima efle, ut infaba,pifo } 

 luptno, cicere } mtlme, pepone } cucurbita } flore folis } Phafeolo, aliifque patet. 2. In iis etiam genenbus. 



m 



