— — — — — — — , ' V 



^o HistoriaPlantarum. 



«HL-caAmcs Quxcunque arbor furculo mfito eadem 8c emplaftratione propagari poteftj nifi obftet tenuitas 8c 

 mfctu!it ~ ,m " eci ' 1]tas ' cutl - Vitis nonrecipit emplaflra, nec vuibus tenuis ac caducus rimofufque cortex. Fertiliffima 



omnium inoadatio, eadem tamen infirmiffima. Et qua cortice nituntur tantum vel lcvi aurd ocyjfime de- 



plantantur. Infisrere firmijfimiim & ftscundiws cjudm ferere. Plin. 

 Emplafiratin- Mali Perfica: & Armeniaca: raro & difficulter mfitione, emplaftratione facile propagantur. 

 nem hfitio Emplaftrationem m quibus fuccedit infitioni longe praferendam efle multis probare nititur D. 



pxmaukm Langfordus. 

 froutur. r . Q ma ^^ j^ tmncus duobus mbufve annis citius magnitudmem emplaftrationi quam infiti- 



onl ldoneam ailequitur : unde & tempus lucrefit ; & arbor multo celerius augetur poft naturam im- 



mutatam quam antea. 



i. Arbor inde fiimor efficitur quam ab infito, quia ftipitem decifiim citius & fecurius obducit &: 



inveftit gemma cum fcuto quam furculus. 



%. Arborem minus kdit quam inlitio, Sc fi forte gemma non comprehendat , poteft arbor vel 



proximo anno, vel lnterdum etiam eodem, denuo emplaftran. 



4. Praxis ejus facilior eft , expeditiOr & dele&abilior quam infitionis : media enim seftate per- 



agitur, quando nullum a frigore penculum imminet , quod perfxpe vehemens eft,, & vix fine in- 



juria aut valetudinis detrimento delicationbus tolerabile, Februano 8c Martio menfibus, tempeftate 



mfitioni aptiffima. 



U 



Cap. XX. 



De fpecifica (ut vccant) Pkntarum differentia. 



"T Plantarum numerus iniri poffit , & earundem divifio re£te inftitui , oportet ut notas 

 aliquas ieu indicia fpecifica: (ut vocant) diftin&ioms mveftigemus. Nobis autem diu 

 multumque indagantibus nulla certior occurrit quam diftin<5r.a propagatio ex femine. 

 Quaxunque ergo Difterentia: ex ejufdem feu in individuo , feu fpecie planta* femine oriuntur , ac- 

 cfdentales fiint, non fpecifica:. Ha: enim fpeciem fiiam fatione lterum non propagant : Sic v. g. 

 Carjophjllos flore pleno feu multiphci pro ipecie diftin<5tis a Caryophyllis flore fimplici non habe- 

 nms, quia ab horum femine ortum iuum ducunt , 5c femine fati Caryophyllos fimphces iterum 

 edunt. At_ qux ex eodem fpecie femine nunquam proveniunt ex demum fpecifica: cenfencke 

 fiint : aut fi mter duas aliquas comparatio mftituatur , qnx planta: ex alterutrius iemine non prove- 

 niunt, nec unquam femine fiita: tranfmutantur in fe invicem, ea: demum fpecie diftindta: funt. 



Sicut enim in Animahbus fexuum diftin<5tio non fufficit ad fpeciei diverfitatem arguendam., quia 

 fexus uterque ex eodem fpecie iernine., eifiiemque non rar6 parentibus oritur, quamvis multis & in- 

 fignibus Accidentibus inter fe differant ; nec Taurum cum Vacca, Virum cum Muliere fpecie con- 

 vemre aliud requintur argumenmm, quam utrofque iifdem perfaepe parentjbus eademve matre or- 

 tos efle : fic pariter in plantis convementia: fpecinca: non aliud certius indicium eft quam ex femine 

 ejufdem plaflta: feu in fpecie feu in mdividuo oriri. Nam qua: fpecie differunt fpeciem fuam perpe- 

 tuo fervantj neque ha:c ab lllius femine oritur, aut vice verfa. 



Hinc pro diftm<5tis plantarum fpeciebus non habendas cenfeo, 



1 . Qux fblo floris colore., geminatione aut multiplicitate diftemnt. 

 Gcnef. 2. Cum enim fpecierum numenis ifl natura certus & determinatus fit : cum * Deus fexto die al omni 

 opere fuo, hoc eft, a. novarum fpecierum creatione , requievit : fioris autem colore & multiplicitate 

 variantium plantarum numerus, novis quotannis exorientibuSj infinitus fit, merito eas a fpecierum 

 gradu & dignitate dejtcimus 8c excludimus, 



Deinde^ fi ha:c f iifficenent ad fpecificam diftindionem inferendam, ^thiops quoque pari ratione 

 ab EuroparOj Juvencus niger ab albo, rubro, variove fpecie differret ; quod nemo, ut opinor, fana: 

 mentis unquam conceflent. 



Quinimo ha: vanetates cceli, aut foli, alimentive differentiis debentur : qua: quantam vim habe- 

 ant adhxc & fimilia eftecfta producendain domefficis & manfuetis ammalibus patet. Cum enim 

 feia m pleiiique ipeciebus eoidem colores fervent, maniiieta & domeftica colonbus infimtum vari- 

 anr, nec colonbus tanmm, fed & carnis fapore, aliifque accidentibus a feris differunt , ut a palato 

 non admodum fagaci haud difficulter guftu poflint diftingui. 



Pra:terea ha: vanetates f eminio non propagantur, fed vel ramulis avulfis, vel fbbole , vel ftoloni- 

 bus. 



Demque arte & mangonio induci pofiimt, nimirum tranflatione iterata de loco in locum, 8c iiTi- 

 gatione aquti colore aliquo imbuta. Nam P. Laurembergim , vir fide dignus , Horticult. cap. 28. 

 Seft. 3 . fe in Caryophyllis fepius expertum f cnbit , Carjophjllos qtios fimplices Vere primum , deinde 

 Autumno, iterum Vere fe<juenti tranfpojuerat, (neque interim florere pafjus erat) vAiftate omnes flores mul- 

 tiplices frotuhfle. Deinde ad mutationem coloris in flore inducendam -variis in locis hac repetit. Terrd 

 pwgniffimd in Sole exflccatd aut cribratd reple vas aliauod. Ei implanta germen florum candidorum (mim 

 hi Joli tingi poffunt) ad irrigandum von utere alid aqud auam rubefactd fi flores rubeos defideras , 'viridi 

 fi virides, &c. Tali aaua de die piantam irriga mane & ■vefperi, noclu transfer in ades , ne noBurmm 

 aut matutinum bibat rorem per tres feptimanas. Vrodttci flores experieris tinEtos non prorfus eo colore quem 

 tffudifti, fed fiartim eo, partim naiuraii. Hax quamvis a nonnullis ndentur , Laurembergio tamen 

 Aurori o^um^tf in lis qux fibi comperta tradit fidem derogare non audemus. Quid quod planta: 

 florum colonbus aut multiplicitate lpedtabiles in coiiem loco fine cultura diutius rehita: & negled^ 

 colorum delicias amittant paulatim , petalorum comam exuant , 8c ad fylveftrium ingenium rede- 

 ant. 



Idcjm 



