Lib. I. T)e Tiantis in (jenere. aj 



lum nutxicibus propinat ad lac augendum , Mefpilorum caro ftercon colore & confiftentia refpon- 

 det, alvum tamen non fiibducit, fed adftringit & conftipat. 



f . E<edem corporis partes diverfls & non rarb contrariis morbis afficiuntur, qui diverfa & quab> 

 tatibus difcrepantia remedia expofcunt. 



6. In diverils plantis partes ejufdem fpeciei & flguraz vires diverfas aut etiam contrarias obtinent,, 

 ut in bulbofis radicibus conftat, quarum alias vomitum cient, ut Narciffi, alia: cibum pra:bent gratiffi- 

 mum ut Tulipar, Cepe, Allium, &c. 



7. Signaturarum paucitas , & affignatarum obfcura nec cuivis facile obfervabilis cum rebus quas 

 reprafentare dicuntur flmilitudo nullum natura intendentis confilium arguunt, fed potiushumani 

 ingenii obfervantis & accommodantis fubtilitatem. Utcunque tamen memorias juvandas inferviunt^ 

 & efficiunt ut facilius recordemur facultatum earum plantarum, qux hujufmodi notam velut fron~ 

 ti impreflam geftant. Alia ratio Plantarum vires mveftigandi eft Infe&orum eafdem depafcentiuin 

 obfervatio ; qua: revera nonnullius ufus efle poteft. Et primo quas nullum animal,' nedum inle&i 

 attingant, eas venenatas efle extra dubium eft. Et hoc mdicium habuerunt Europari, cum Ame- 

 ricae fylvas oberrarent, frucms aliquos edules cfle, aut faltem impune guftari pofle, fi mmirum ab Avi- 

 bus decerptos aut admorfbs viderent, 



Verifimile etiam eft vinbus convenire quas eadem iirfe&a arrodunf. Ipfi fepius obfervavimus 

 Scaraban genus parvum, nigrurn, ( quem a parvitate arquali &aliquali fimilitudinem Pulicem hor- 

 tenfem hortulani noitri vocitare foliti funt ) pkntas duntaxat acres & cahdas, Piperitin, Nafturtri 

 nm, Iberidem appetere ; unde certo colhgere licet, quamcunque plantam illud atringat ejufdenl 

 qualkatis participem efle. Sic & Erucam quandam annulis nigns & aureis tranfverfis lnfignem 

 Jacobsam plerunque, lnterdum tamen & Senecionem depafci ; unde concludimus plantas illas ut 

 facie fic viribus affines efle. 



__ Quin fi quod Infe&i genus peculiarem aliquam fpeciem affe&et, reliquis omnibus fpretis, veri- 

 ilmile eft Plantam illam pollere etiam vi aliqua aut propnetate peculian, quanvis forte ea fenfiis 

 noftros non mcurrat. Iniecfta enim fiibtilius quam nos fapores diftinguunt. 



Non eft autem hsec obfervatio certa & univerfahs in omne genus lnfecris : dantur enim nonnul- 

 Ia polyphaga& pamphaga, qua: nullum fere efcaz genus averfantiuv 



Supereft tertia & optima initio propofita Plantarum vires indagandi ratio, nimirum ex fapo- 

 nbus. 



Medici vetuftiores novem faporum differentias feu fpecies conftituunt, temperamentorum indi- 

 ces, calidi tres, tres frigidij & medii feu temperati totidem, quas tnbus verflcuhs compleciitur 

 Schola Salernitana, 



Hi fer-vore vigent tres } falfus t amarus } acutus 1 

 Alget acetofus,_&c. 



Jo. Fernelius Autor imprimis eruditus & elegans pro^ ftyptico acerbum fubftitult, prd Ponticd 

 fapore aufterum: Saporum autem differentias leufpeciesflcdefcribit, 



Sapor acer eft , qui linguam & os acrimonia ferit atque compungit, fimulque calfacit & inter-' 

 dum quafl exurit : is maxime confpicuus eft in Pipere, Pyrethro & Euphorbio. 



Acidm fapor guftum quoque penetrat & tenuitate ferit, fed citra uilum fenfum caloris. Tala 

 maxime in aceto deprehenditur., deinde etiam in fucco mali cytrii, limonum, &c. . 



Tinguis fapor nec calore, nec acrimonia guftum fbllicitat, led linguam orifque partes lentore 

 quodam oblinif* Is prarcipue animadvertitur in oleo, butyro, adipe, &c. 



Salfrn fapor linguam non admodum calfacit, fed acriter iiccando oorradit. Hic imprimis elu- 

 cet in fale communi. 



Aufteras fapor os & linguam moderate conftringit & quadam afperitate coardat : hinc qua- 

 dantenus ficcat & refrigerat. Hic proprie crudas appellatur , eftque immaturis frudlibus pecuiia- 

 ris, ut in fiicco uva: acerba:^ pomorum, pyrorum, melpilorum immaturorum. 



Dulcis fapor guftu fuavis atque jucundus oble6tat, nullaque qualitate exuperante moieftus eft. Ejuf- 

 modi confpicuus eft in Saccharo, melle, glycyrrhiza, &c. 



^w<*rzAr/^ordulciexadverfboppofitus, infuavis ac triftis ; fenfum ipfiim veluti corradit autdivel- 

 lit. Eo infignis eft Aloe, deinde abfinthium, centaurium minus & colocynthis. 



Acerbus fapor auftero flnitimus , eo tamen gravior moleiliorque eft, ac magis linguam omnem- 

 que guftum conftringit & exafperat, ac proinde magis tum iiccat, tum refiigerat. Is luculenter 

 in malicorio, in galla, in rhoe & nucibus cuprefli confpicitun 



Infipdus , «W©- di6tus, qui propne fapor noneft, fed faporis privatio, nulia qualitate manife- 

 fta guftum feiit. Talis efle videtur Farris univerfum genus, & cucurbita & dtrulus. Hadenus 

 Fernelius, qui & caufas horum faporum aflignat, inquibus tamen nobis non fatisfacit. 



Atnequehic, neque alii feu Medici, feu Phyfici laporum differentias fatis diligenter_ obfervafle 

 videntur ; & nonnullos etiam compolitos pro fimplicibus habuifle, alios gradu tantum diverfbs pro 

 fpecie diftindis. QuocircaGrevius nofier do&rina in Scholis tradita non contentus, rem totam ad 

 examen revocans & curiofius expendens fexdecim minimum ilmplicium faporumfpeciesdiverfasani- 

 madvertit & diftinxit. Ex funt, 



Primo Sapor amarus quahs in Abfmthio fentitur : cui opponitur. %i Dulcis , ut in Saccharo 



5. Acidus, utm Aceto; cui adverf atur, 4. Saljus. 5. Calulus, ut in Caryoyhjllis ; cui opponitur 



6. Frigidus. Dantur enim corpora quadam qux fngoris fenfum linguse manifefte imprimunt, ut 

 v. g. Sal frunella, idque quamvis liquor in quo fblutus fucrit calidus deguftetur. 7. Aromaticus, nec 

 enim minus fapori quam odori convenit aromaticum effe. Aromaticum autem faporem a calido 

 diftindum efle manifeftum elt, cum plurima obferventur corpora calido guftu vel remiflb vel eri, 

 amintenibj qua: nullatenus aromatica funt, ut v.g. Euphorbium. Adeb ut quamvis fapor Aro- 



maticus 



