Lib. I. T>e Tlantis in (jenere, 5 1 



utmm pertineant omnino incertum fit : ut y. g. inter Phntas & Animalia Zophyta diita. Deinde 

 in unoquoque etiam ordine non paucas exhibet fpecies fingulares & anomalas, fui , ut vocant, ge- 

 neris, tanquam exceptiones a regulisgenerahbus, ad hbertatis fcilicet &z nullis legibus obnoxia» 

 oftentationem. 



At neque fecundb, fi natura rei ld pateretur , humana conditio admkteret. Ciim enim plan- 

 tarum numerus mgens fit, m his a:tatis angufliis , memonse lmbecillkate, intelleftus inadvertentia 

 & caligine ; quis adeb univerfalem fpecierum omnium notitiam , adeoque claram & diftin&am 

 fingularum, fe unquam aflequi poile fperat, uttali incepto fufficeret ? t. ois adeb circumfpecaus efle 

 poteft ut ad omnes omnium convenientias & difFerentias attendat 3 eafque fub uno quafi intuitu 

 comprehendat,quod tamen ad eas inter fe conferendas neceflanum eft ? 



Nos ergo Methodum Plantamm omnibus numeris abfblutam non pollicemur , cum natura (ut 

 diximus) mtra limites Methodi cujufcunque coerceri repugnet : at neque quam patitur natura per~ 

 fe&am Sc ehmatam : non enim id unius eft hominis aut atatis ; fed quam potuimus accuratam pro 

 insenii noftn tenukate, & modica harum rerum peritia.; 



Methodos autem lllas qnx plantas fecundum locos- natales, aut florendi tempus, vires & ufus 

 difponunt, rejicimus, quoniam omnes llla: cognatas fpeeies feparant , ahenas confbciant ; eam au- 

 tem qux a fimilitudine & convementia partium prarcipuarum, floris fcihcet, & calycis , feminis 

 eiufque conceptaculi notas chara&enfticas generum fumk, ample&imur &c ufurpamus. 



C a p. XXVII. 



De Divifiotie flantarum, in Arhores, Frutices ; Saffrutices S? Herhas ; & fingulorum in 

 genera fua fiuhordinata. 



PLanta perfe&a a Botanicis vulgb dividi folet in Arborem , Fruticem , Suffruticem & Her- 

 bam. 

 Arbor [Aei/J^i-] definiente * Jo. Bodao d Stapel, cujus definitionem probamus, eft Plan- * Comment.in 

 ta lignofa, craffitudine & altitudine mter omnes maxima, cui caudex pro fuperficieeft, perenms Sc Tlxopbn Hifi. 

 natura fimplex, qm m multos ramulos majores, & deinde ramulculos multiphces finditur, ut Pjrns, 

 Jbies, Mu£rcm,&c. . . . 



Frutex [©***»©■] eodem definiente, eft ftirps mter hgnoias akitudme tk craffitudine mediocns., 

 cui pro fuperricie ftipes perennis, natura multiplex , qmque facile m naturam arborum ftolonum 

 abfciffionetranfcendit. . . . . . 



Suffrutex \*?uy>.m~] eidem ex Antiquorum fententia iic dehmtur ; ihrps mimma? mter lignoias Sc 

 craffitudinis & akitudinis, caule perenm, mterdum fimplici , mterdum mukiplici & farmentaceo, 

 foko minuto & tenui, ut Rofmarinum, Lavendula, &c. Hjsc definitio nullas continet notas qttibus Sufi- 

 frutex d Frutice certo pofiit diftingui ; ideoque nos paulo poft commodiorem dabimus. 



Herba [nS<*] eodem definiente ex Antiquorum fententia, eft ftirps cujus fuperficies eft ex folns 

 tantiim, ut Fhjllitis, &c vel etiam ex caule^ fed lllo annuo, carnofo, & qui diutius durare nequit, 

 hgnofufque non eft niii dim exaruerit. ' 



Diviiio hxc quamvis uniciuque e vulgo nota^ & populan ulu omnibus feculis recepta & frequen- 

 tata fuk, non tamen accurata &c Philofophica cenfenda eft. 



Nam primbj Plantx nonnuUse mter duo genera ambigunt , ut ad utrum pertineant difEcile fit 

 judicare, alns Botamcis unk alns alteneas aicnbentibus. Sic v. g. Fitar Theophrafto arbor eft, re- 

 kquis Botanicis frutex, ut alias omktam. Natura emm tam m plantarunx, quam m Animalmm ge- 

 nere, inter fupenores & mfenores ordines, fpecies nonnullas medis & ambigua; conditioms produ- 

 cereVolet, qux utrofque velut connedant, ut ad utrum pertineant ommno mcertum fit, 



Secundo, Arbores nonnulk recifis cymis m fmtices; frutices avulfis aut abfciffis ftolonibus in 

 arbores facile tranfeunt. Sic v. g. Lentifcus magna fbliim ex parte fruticat ; mukis ab una radice 

 ftolonibus & virgukis ailurgens ; interdum verb quando non caeditur fed negkgimr fut plenfque lo- 

 cis ad Anam fluvium obfervavij m arborem jufts magmtudinis excrefck , mqiut * Clufius. Jumpe- * Bijl.Hb. u 

 rus quoque apud nosin encetis frequcntiffima, csefa aut a jumentis depafta plenmque frutuat ; fin caf. 10. 

 permittatur nec violetur in arborem adolefcit. Idem dicendum eft de Buxo , & (ut nonnulks vide- 

 tur) Ilice coccifera, qux m Galliat Narbonenfi eifdem de caufis m fruticum ordine coercentur. Ex 

 altera parte Myrtus mfi fepms purgetur m fruticem tranfit. Theophraft. Hift. lib. i. cap. 5. Coma- 

 rus [Arbutus] fua natura pufilla eft , fed ramis expurgata m magnam ahtudmem ailm-git, quemad- 

 modum etiam Malus Punica. Bellon. de neglett. ftirp. cult. Prob. it. ^ 



Tertib, Plantx nonnullx m ahqmbus regiombus f ruticum modum non exceaunt , m alus arborum 

 ftamram & magnitudmemaifequuntur. Sic Ricimts, quse Lobelio in Jdverfar. annua nec rediviva 

 planta dicitur, m Creta mukos perdurat annos, & m tantam excreicit akitudinem , ut nonniii fca- 

 hs admotis confcendi poffit, quod * Beliomus tradk. Clufius quoque m markimis Bxtics Ricinos *ObfervM. 

 craffitudine humana, altitudine trium hominum, multis prxgrandxbus ramis brachiatos & mukos an- «*• -•«-?■ IS * 

 nos durantes obfervavit, eofque exadiffime congruentes defcnptioni Diofcondis. Schol, in Monard. 

 cap. 4. Nos quoque m Sicilia Ricinum arbufculam, Sambuci a-mulam lignolam & perennem , m fe- 

 pibus frequentem obfervavimus. Rhododendri nonnullis Creur lnfulx locis ad ardiculamm trabes 

 conficiendas apta;, quje alibi parvse fiint. Betion. de neglect fttrp. cult. Probl. 12. Idem Obferv. lib. 1. 

 cap. 4;. Rhododendn rubro flore, mquk, in monte Atho m fummam celhtudinem attolluntur, ea- 

 rumque caudices crafficudine ficubus non cedunt. Arbuti quoque, quae m alus locis plerunque dun- 

 taxat fruticant, ingentes llluc fiunt arbores. Bellon. ibid. Cornus fcemina, quam Galh Latinos imitati 

 San^uineum fruticeui appeliant, haud minor m monte Caftagne , non procul Philippis Macedomas 



