IJ* 



HlSTORlA PlANTARUM. 



De Herbis cdule carentihus epiphji/ofpermis, CapUlarihus & Dorfiferis vulgo diclis : & 

 primo in genere. 



# - £P*~~**>. UM Caulis (re£te eum definiente * Jungio) fit fars planta fuperna, in altitttdinem itd ex- 



Pht ic'\°^ e m porreBa , ut antericra d pofieriorihis, vel dextera d finifiris non differant ; herbas de qui- 



... hoc m loco agimuSj Capillares & Derfiferas di&aSj in univerfum omneSj tam ramo- 

 fas quam non ramofaSj caule omnino carere, earumque iuperficiem ex meris foliis 

 conftare manifeftum eft. Nam qm in Filicibus ramohs caules cenfentur, revera fohorum compo- 

 fitorum feu ramofbrum pediculi funt, ciim partem anticam a poftica diverfamj illam fcilicet 

 planam aut concavam, hanc teretiufculam & convexam obtineant ; cumque in folmm terminen- 

 tur, quod vero cauli nunquam contingit. 



Oetemrn Capillares di&a: funt ha: plantae, quia capillis fanitatem 8c nitorem conciliare, omni- 

 bufque illorum vitiis mederi creduntur : Dorfifera feu Dorfipara, quoniam eorum femina averfse 

 folioram partiadnafcuntur, in pun&is lllis feu lineolis ferrugineis lbidem efRorefcentibus. 



Filicem reliquiique cafiUares herbas femine carere Veteres plerique Hiftorisc Plantarum & Rei 

 Medicse lcriptores , Theopbrafim, Diofcorides, Tlinius 8c Galenus, prodidere ; quos etiam fecuti funt 

 e Recentionbus nonnulli , Dodonaus v.g. Spigelius in Ifag. ad rem Herbar. & Dalechampius. Nec 

 probabili fane ratione deflituti fiint hujus fententia: patroni. Cum enim ( ut modo oftendimus ) hoc 

 genus herba* caulibus qareant , quibus fru&us & femina plunmiim innafci folentj & femine una 

 carere venfimillimum eft : cumque nemo unquam in hujufmodi plantisj quantumvis oculatus auc 

 Lynceus fueritj femen ullum difcernere aut detegere valuerit, rationi magis confentaneum vide- 

 tui-j negare ulla eis omnino femina adeffej quam fingerepra: parvitate invifibiliaj in tam eximia 

 prcefertim plantarum magmtudinc. Alii econtra, ut v.g. Bauhinus uterque, Johnfonus apud Ge- 

 rardum, Tragus , Farkmfcnm in Theat. Botan. & nobilifT. F.Columna, Botanicus egregius 8cvere 

 LynceuSj Annotat. ad res medicas N. Hifpan. Ant. Reccbi, Filices & congeneres fpermatophoras efle 

 contendunt: paitim quiaHrftoria Creationis Genef.ii. n._herbis ingenere omnibus vim femen- 

 tandi femen tnbuere videtur : partim qu6d verifimile non fit; Plantas adeo perfedas, tam eximise 



pla_— 



Volunt autem femina averfa: foliorum parti accrefcere in pun&is lllis aut lineolis pulverulentis 

 ferrugineilve lbidem extantibus. Llanc fententiam veriffimam efle non modo argumenta allata 

 fiiadentj fed & autopfia convincit. Siquidem Federicus Csfiusj Lynceorum olim PrincepSj refe« 

 rente F. Columna Annotat. modo laudatis, microfcopii adjumento obfervavit & aperte demonftra- 

 vit ejufmodi plantarum femina ; quodquidem [Engyfcopium ] Polypodii & congenerum femina 

 Pifb vel Ciceri paria oculis obtulit. Qiii enim ( inquitColumna) fiio tempore pilofam lllam ex- 

 tuberantiam lnlimilibus microfcopio examinaverit, & flOres virefcentes magnoSj Sc femina con- 

 fpicietj &. infuper in femine umbilicatam partem ; qua hsrebat atque alimentum & incrementum 

 capiebat, clanffim: perfpiciet; m hac fcilicet pilofa flavefcente m fohi dorfb extuberantia binoordi- 

 ne difpofitos corymbos deprehendetj & in fingulis quinquagenos circker flores five frudus cum fuis 

 feminibus. Nec Caefio tantum aut Columna: CapiIIanum fru<5tus perfpicillorumopein lucempro- 

 latos videre contigitj fed & nuperrime ingeniofiflimus Vir ~D.W.C. microfcopiis longe perfetfti- 

 oribus & fiimma arte elaboratis ufuSj earundem tum lemina tum vafcula feminaha accuratius & 

 diftinbtms multo obfervavit ipfe, & amicis fpedtanda exhibuit : Obfervationes autem fuas de iis 

 cunoiiffimas literis Briftolio datis Septemb. %o. 1669. ClarifT D. Hookio communicavit; qui eaf- 

 dem paulb poft cum aliis non miniis cunofis natura: arcanis in publicam lucem emifit. Harara 

 bonam partem Latinam facere & huc tranfcnbere in gratiam tranfmarinorum Anglice nefcienti- 

 um non ab re fore putavi. 



Pyxidake feu capiiila: femina continentes in plerifque hoc genus plantis perquam exili granu- 

 lo arena: vulgaris cinerea: plus duplo minores funt ; imb in nonnullis fpeciebus vix tertiam quar- 

 tamve arenulx partem magmtudine atquaaitj veficularumquarundamannuhs aut fafciolis vermifor- 

 mibus obvolutarum fpeciem exhibcntes. 



Nonnulla: cx his veficulis centum circiter femina continere deprehendebanturj quatenus fcilicet 

 Obferv.itionum Autor fupputandoj [ aut potius conje<aando ] aflequi potuerit ; adeb eximia parvi- 

 tate ut nudo oculo prorfus eflcnt invifibilia , nec nifi microfcopii mterventu detegi poflent. Vide 

 lnfrajincapitedeLingua cervmajvafculorum deferiptionem. 



Folia Fdicis utriufque , pr.rcipue/.ewwz^ ( quae pra: reliquis omnibus feminibus fcatet ) fi caute 

 colligantur & afferventur ne compnmantur aut ullatenus violentur, brevi deinde Soli aut aen fe- 

 reno exponantur, veficula: feminales quotquot maturuerej fafciolis modb didis fe contrahentibus 

 dirumpentur , & femina quaquaverfum fpargentj ad eundem fere modum quo aharum aHquot ffir- 

 pium filiqua:, Cardamines puta zu£Terficari<£ iiliquofa;, per maturitatem diffihuntj Sc femina cumim- 

 petu ejaculantur. 



Quin ii quantitas modica feminum a foliis in fubjedam charta: munda: aut Pergameni fche- 



dam decutiatur detergaturve, & demde m acervum converratur , veficularum feminalium pluri- 

 mis una diffilientibusj & fibi invicem allifiSj acervulus varie moveri per partes videbiturj non 

 fecus ac fi Syrombus aut iftiufinodi beftiolis repletus eflet; motu nudo etiam oculo perceptibili : 

 quin C\ locus tranquillus fitj aure proxime admoti , crepitantitim inter rumpendum vafculorum 

 f onitus haud diificuker percipietur ; §c fi microfcopio circumdufto chartam ocuhs oberresj femina 

 per eam imdique fpari^Scadnotabilem abacervo diftantiam projedacomperies, 



Vafcuia 



