£2,0 HlSTORIA PLANTARUM. 



F 



SECTIO PRIMA. 



De LaHefcentibus Flore compofco pappofa. 



> ■ . _~ , -j 



Cap. I. 



De Laftuca. 



LA CT UC A [©pfc&l] qubd copia ladtis exuperet difta eft, quodque foeminas nutrientes 

 Ia£te impleat. 

 Hujus notae peculiares, quibus a congenenbus diftingui poffit, funt Semina brevia, lati- 

 ufcula & comprefTa, utnnque acuminata; caules gracilioresj firmiores & minus concavij 

 capitula minora. 



Hujus duo funt genera, fativum & fylveftre. 



Ad pofterius genus reducimus Plantas nonnullas Chondrillae dici fblitas; unam etiam cujusfemen 

 Laftucae femini non refpondet, ob capkula parva quibus La&ucam refert ; nimirum Chondrillam vi- 

 mineam diitam. 



LACTUCiE SATIVl. 

 i. LaBuca Sativa C. B. Ger. fativa noncapitata J. B. S5ar&ett %tttVLtt* 



J. B. 



"\Olio eft Endiviae, longo, lato, rugofb, pallide virerfte, la&e praegnante per primam adolefcen- 

 ' tiam grato, tandem amaro & cibis abdicato, quod fit ubi caulefcit planta. Caulis firmus, te- 

 res, gracilis, fefquicubitalis&altior, in ramos dividitur, crebrbdeincepsdividendos: Quorum 

 extremis/o/ca/i haerent lutei, parvi, ex fquammato capitulo profilientes ; quibus in pappos faceflen- 

 tibus femen fuccedit parvum utrinque acuminatum oblongum compreflum, coloris cinerei. 

 Lom Seritur in hortis. 



Virei Lactucae fativae refrigerant,ftomacho gratae habentur ; bilis effervefcentiam & seftum compefcunt ; 



fbmnum concihant. Declinante aetate ( inquit Galenus ) ex fe infbmni, graviter hoc incommodo 

 afficiebar : Adversus quod unicum mihi praefentiffimum remedium La&uca vefpere commanducata 

 fuit. Plerique antequam excaulefcat in aqua elixa utuntur, ut ego jam facio ( inquit Galenus ) ex 

 quo dentes mihi deteriores eiTe cceperunt. Lac augent, alvum leniter movent ; [neque alvum cphi- 

 bent, uti neque lmpellunt ] ventriculo conveniunt , multique ac laudabilis nutrimenti funt, verum 

 deco&ae magis alunt, coitum tamen avertere dicuntur, & fi affidue edantur visushebetudinem mdu- 

 cere. 



Inphrenitide, dehrio, febre ardente, &c. applica temporibus & futurae coronali, imbcarpis, nempe 

 linteum duplicatum aut triplicatum permadefadum aqua La&ucae, in qua v. g. in fo i . pond. medicin. 

 Salis nitri pp. & cryftallizati, aut Sahs Prunellae § (^ difTolutae fuerint : Quod medicamentam longe 

 praefero his in cafibus oleo rofaceo cum La&ucae fucco permifto. Simon Paullus. 



%. LaBuca capitata Ger. C B. Park. fativa vulgaris cafitata J. B. CafifcflSC %ttt\Xtt+ 



Folia huic breviora, latiora, extrema circumlcriptione rotundiora quam fativae vulgari, plana & 

 fevia, quae brevi in caput rotundum conglobantur, Brafficae capkatae in modum. Semen pnon fimile, 

 fed nigrum. 



Dodonarus Lactucam fativam culturae mangonio folia ita mutare fcribit, ut vel crifpentur, vel ita 

 in fe contrahantur , ut capitatam Brafficam aemulari videantur. Ejufdem fententiae J. Bauhinus eti- 

 am efle videtur. Verum tumfigura foliorum, tum femfnis color, fi perpetub niger fitnec unquam 

 mutat, differentiam fpecificam ( ut vocant ) arguit. 

 Lacl.Caphata Parkinfbnus La&ucae Venetae capitata? meminit, cujus capita in eam magnitudinem interdum ex- 

 major. crefcunt ut caput humanum aequent. Hujus, inquit, femen album eft ; caulis humanam altitudi- 



nem aflequitur. Poft fblftitium aeftivum feritur pro acetanis hybernis. Haec proculdubioeft, quam 

 J. Bauhinus Monfpeln abundare fcribit, tantae magnitudinis, utunapatinamfatisamplamrepleat, to- 

 ta hyeme in ufu. Alterius etiam fpeciei memimt Jo. Bauhinus cum pluribus capitibus, quae vix ( in- 

 quit) difterre videtur a caeteris capitatis, capita tamen minora ; alteram tamen fpeciem exiftimarim, 

 quandoquidem ex particulari femine nobis provemt. Haec llle. 



3. LaBuca rubra J. B. macuhfa C. B. &C& SxtttKC. 



Ca(. 

 Rubra eft harc fpecies, ac ii vinum foliis eflet afperfum, Iatiffimis foliis conftat ac patulis ; dulci- 

 or caetens fed durior, idcirco recentia tantum fblia fecant, regerminat enim diutius antequam cau- 

 lefcat : Semina ei nigra, Haec J. Bauhinus ex Caefalpino, Hujuf- 



