3^8 HistoriaPlantarum. 



V 



Cap. I. 



De Vakriana. 



Aleriana a Valerio nefcio quo dida exiftimatur : aliis a valore feu valentia, quia multis & 

 mfignibus facultatibus valet. 

 Chara&erum abunde habet quibus ab aliis herbarum generibus facile poffit diftingui. Ii 

 funt Caulis teres concavus, foliis ad intervalla bims adverfis cin<ftus : Flores monopetali velut in 

 umbella: Semina ad fingulos flores fingula, nuda, pappo innafcente alata. 



I. Valeriana major odorata radice J. B. hortenfis Ger. hortenfis, Fhu Olufatri folio Diofcoridis 

 C.B. Phumajusfive Valerianamajer Park. <23jeat <*!5arOCn IMmanoj ^CtBjaiL 



Caules huic bicubitales, tereteSj glabri, inanes, foliis veftiti per intervalla longiora ex adverfb 

 binis, latis pediculis caulem amplexisj aliis [pnmo fcil. erumpentibus] integrisj aliis Centaurii majo- 

 ris modo profunde difledis & velut alatis. Ex alis foliorum versus caulium fummitates erumpunt 

 ramuli, in quibus ut & in fummis caulibus fiores velut in umbelhs, parvij albi, ex oblongo tubo in 

 quinque fegmenta rotunda expanfi, totidem ftamina apicibus albis donata cum ftylo tricufpide con- 

 tinentes. Singuli autem flores fingulis infident feminibus, oblongiSj compreffisj in acutum defi- 

 nentibus, colore citrinOj in divancatione ramulorum umbellas componentium abfque pediculis 

 feffihbus. Dilapfo flore in apicibus feminum fe explicat lanugo pappofa, in orbem radiata, velut 

 in Hieraciorum feminibuSj cujus ope vento huc illuc deferuntur. Ad fingulas Umbellarum divifio- 

 nes & fubdivifiones apponitur hinc inde foholum angufturn, oblongum, acutum. Radix fubeft 

 tranfverfim pofitOj digiti craffitudine, rugofa, multis fibris donata albicanSj fapore & odore aro- 

 matico radicum fere Afari. 



Locus. In hortis plurimum colitur : Reperitur etiam in quibufdam altis montibus in fylvis. J. B. 



Vires - , Radix ut & herba lpfa Alexipharmacar, fiidoriferajj ac diureticas funt. Ufus praxip. in imbe- 



cillitate visus, pefte, [hinc mifcentur Antidotis, Theriaca: & Mithridatio] afthmate, vetere tuffi 

 [cum dulci radice uvis paffis & Amfo decodas] pleuritide, obftru&ione Hepatis [i<5tero] LieniSj 

 tJreterum, Hernia, &c. Extrinfecus confortant vifuna, maculas oculorum abftergunt [in aqua 

 aut vino deco&a: & guttatim inftillatat] cephalalgiam fedant, menfes cient, fudorem promovent 

 [in balneis] exficcant, catarrhos [fuffitu] bubonum ac Anthracum malignitatem corrigunt, globu- 

 los fagittaive extrahunt; ulcera inveterata mundificant. Hax omnia Schroderus, & nimis fane 

 multa. Audiamus C. Hofmannum; non opus habes (mquit) honoratis lllis titulisj quibus Dodonaus 

 illam onerat. Hoc lmpnmis certum eft valde diureticam efle. 



Pulvis radicis hujus plants fponte onx, antequam caulem edat cochlearis dimidii menfura cum 

 vinoj aqua, la&e, aut alio quovis decenti fucco femel aut bis fumptus Epilepfia correptos liberat, 

 fiquidem «f» & m.-m purgat. Hujus vim & in aHis multis, & in femetipfo expertus eft dodiffimus 

 & veraciffimus F. Columnaj & confirmat Panarola. Sylvius quoque plus ei tribuendum putat quam 

 Pazoniar, ut quod fale volatili abundet. 



Noftrates vulneribus levionbus folia trita imponunt, unde a nonnullis Cut-finger appel- 

 Iatur. 



A. 1- Valeriana fylvefiris major Ger. C. B. Park. Sylvefiris magna aquatica J. B. <35?cat 

 totiiJ ©alctian» ^ An Valeriana fylvefi. major montana C. B. ab hac ffecie dif- 

 ferat ? 



Radix ex pluribus compofita eft fibrisj albis, guftu aromaticiSj reptatu fubinde CcCs propagantibus. 

 Caules ad humanam altitudmem exurguntj re<5hj fiftulofij longis internodiis intercepti, ftnatij mo- 

 dice*' hirfutij quorum genicula amplexantur bafi fua foha Valenana: fativa?, magis pinnata, pinnufis 

 ad margines dentatis, faturatius virentiaj nonnihil averfa parte hirfuta. Flores in umbella, fativa; 

 fimileSj ex albo purpurafcentes, finguli e longo tubo m quinque fegmenta totidem folia lmitantia 

 aperiuntur, pedicuhs autem carentj & m ipfa ramorum divancatione fedent : finguli quoque femi- 

 nibus lnfident fingulisj nudis, lata bafij acuto mucrone, umbella lanuginosa radiata, cujus benefi- 

 cio vento afportantur. 



Locus. In humedis locis & prope aquas, inque fylvis & dumctis non rar6 invenitur. 



Vires. Ha^Cj autore DodonsOj ruptisj convulfis, ex alto prscipitatis utilis eft. Sed & folia ad oris & 



gingivarum cum inflammatione exulcerationes & aphthas prodefle dicuntur. Aiunt & radices an- 

 das tusafque drachmae pondo cum vino fumptas mfra fnpraque purgationes molin : fuperius dixi- 

 mus Epilepticis conducere. 



A. ?. Valeriana minor Ger.fhefiris minor Park. palufiris minor C, B. minor pratenfis vel aqtta 



tica].B. ^maft tbtltt 0? Wattx>®a\ eriam 



J.B. 

 Radke tenui ferpit, quaque terram attingit e geniculis demiffis fibris majufculis albis, fibnllis fuis 

 capillatis radicaturj fapore amancante. Caulis dodrantalis, angulofuSj ftriatuSj cavus, geniculis 

 ahquot interceptus umbellam fuftinet florum ex candido rubefcentiumj ut in Valeriana fylveftri 



majore, 



