4-0 8 



HlSTORIA PLANTAR. UM. 



SECTIO PRIMA. 



T)e Umbelliferis femine lato & compreffofeu foliaceo, aut etiam ald 

 foliacea cintlo. 



Cap. I. 



De Sphcndylio, 



SPHONDYLIUM, SpoyJVW, dicftum fortafle ob odoris gravitatem a Sphondyle infe&t 

 genere odoris gravis. Vena. Marcellus Sphondylium a fpondylorum in fpina dorh, & pha- 

 langii ejufdem nominis forma di&um exiftimat : fiquidem rotunditate duo haec inter fe fi- 

 miha funt, & ambo perviam cavitatem habent, qua muliebrium fuibrum verticillis fimilia 

 fiint. Ego nullam hic fimilitudinem video. 



Nots hujuscharadterifticae funt folia in hoc genere latiffima, flores albi, cordati. 



A. 1. Sphondylium Ger. vulgare Park. vulgare hirfutum C. B. Sphondylium quibufdam five 

 Branca urfma Germanica]. B. €Ott>$atfttCp, 



Radice nititur alba, fimplici, alte in terram defcendente, fapore dulci & nonnihil acri, medulla 

 feu nervo intus grandi, lento & tenaci. J. Bauhinus faporem fervidum <k fubamarum hnguam 

 vellicantem ei attnbuit. Folia a radice orta longis pediculis hirfutis infident, duabus pinnarum con- 

 jugationibus compofita, cumimpariin extremoin treslacinias profunde divifo : fingulae etiamalae 

 lataefunt, laciniatae, & per margines crenatse: Folia autem brevi utrinque lanugine pubefcunt; 

 quaeque in caule fiint, iis quae a radice non multum diffimilia, origine lata membranofa turgida 

 caulem & ramulum e finu fuo egreflum ample&untur. Caulis fimplex bicubitalis, teres, ftnatus, 

 ftriis minus eminentibus quam in Paftinaca, intus concavus, villis ngidiufcuhs hirfutus, ab imo fta- 

 tim ramofus, foliis per intervalla longiora quamin Paftinaca cin&us, e quorum panter finubusra- 

 muli exeunt. Caulis ad internodia nonnihil refle&itur, fecus quam m Paftinaca latifolia. Flores 

 m umbellas fummos caules 8t ramulos terminantes digefti, albi, quam Paftinacae majores, penta- 

 petah petalis bifidis & velut cornutis. Nulla in hac exortum umbellae totahs aut partialium circum- 

 ftant foliola : Semen foliaceum , pallidius quam Paftinacae. ^ . 



Locui. In humidioribus pratis, pafcuis & agrorum marginibus , & prope rivulos abunde oritur. 



Quas Diofcorides & Phmus Sphondylio vires aflcnbunt, non videntur huic plantae convenire, 

 unde meritb ambigitur, an haec fit verum & genuinum Antiquorum Sphondyhum, quamvis, defcri- 

 ptio Sphondylh apud Diofcondem ei non inepte quadret. 



Radix, autore Trago, valet ad emolliendos & deprimendos tumores, praefertim vero matricis, 

 epatis & hems. Succum herbae expreffum unguentis emollientibus Chirurgi admifcent. 



Fuchfius hujus radicem eandem habere cum Acanthi veri radi.ce facultatem vult, nimirum exfic- 

 catoriam & leviter incifbriam. Ab Acanthi veri viribus longiffime diftare placet Gefnero : fuffraga- 

 tur C. Hofmannus. 



Schroderus quinque herbis emollientibus Sphondylium accenfet, & ufum praecipuum externum 

 efle fcribit m clyftenbus ahifque paregoricis quarumcunque formularum, & utplurimum in cata- 

 plafmatis. . 



Poloni Sc Lituani ex Sphondylii foliis & femine cum aqua, addito fermento, potionem coquere 

 feruntur, Varft di&am, quae paupenbus fit loco cerevifiae, fi Dodonaeus vera recenfet. 



Semen hujus plantae, m fallor, quam Paftinacae fylveftris appellatione mfigmunt egregium eft in 

 Hyfterico paroxyfmo. D. WiUis e Jo. Anglico. 



Gratus cibus funt Sphondyhi folia cunicuhs. 



A. a. Sphondylium majm aliud laciniatis foliis Park. Sphond. hirfulum foliis anguft ioribm C. B. 

 Sjajjgcil €oto#atfttCp. An SphondyUum crifpum J. B. Tab ? 



A vulgari foliis folum differt: nam cum vulgare foliisfit amplis, plerunque exquinque partibus, 

 latis, fubrotundis compofitis, hoc fohum habet m lacinias oblongas, anguftas, acuminatas, hafque 

 in ahas, inordinate tamen, divifas, & per marginem crenatas. 



Hoc in pratis Alpinis Rhaeticis obfervavit C.Bauhinus : in Salopia Anghae mvemt D. Bowles, re- 

 ferente Parkinfbno. Londino mifiiim in horto noftro Cantabrigiae aluimus ; unde acceperunt Lon- 

 dinenfes nefcimus. . 



Praecedentis varietas potius efle videtur quam fpecies diftin^a j natura m multis hoc modo lu- 

 dente. 



* %. Sphondylium 



Vires: 



Loctis. 



