Lib. IX. T>e Herbis Vmbelltferis. A Z p 



Cap. IV. 



De Vmbelltferis femine longo, angufto, l<evi, & primo de Ckuiaria. 



Clcutana dicitur a foliis Cicutae semulis. A Cerefolio differt magnitudine qua illud fuperat s fb- 

 liis latioribus, radice perenni. 



A. I. Cicutaria vulgaris J.B. Myrrhis Jyhefiris Park. fyfo. femimbus Uvibm C. B. 3©jft» €p 

 CClp, CoiB^tDCCJj. Ctcutaria alba Lugdunenfis Ger. 



J.B. 



Radix huic craffa, longa, multis interdum adnatis ddnata, alba, potiffimum interne, fapore acri 

 & aromatico. Caules profert cubitales Sc non raro bicubitales & altiores, pollican craffitudine, in- 

 anes, hirfutos, nonmhil rubentes, cannulatos. Folia Cicuta; foliis proxima, lanora, pallidws viren- 

 tia extremis produ&ionbus, fapore aromatico, fplendentia, brevi & vix confpicua lanugine hirfuta, 

 maxime averfa parte. Floresm umbella candidi, quorum finguh quinis folns conftant fupremo re- 

 liquis majore. Singulis pro more bina fuccedunt femina, longa, glabra, per matuntatem nigra. 

 Umbellarum partialium ex qmbus totales componuntur bafes ieu radiorum exortus in orbem cir- 

 cumftant foliola angufta, acuta. 



Ad fepes paflim, fnque pomariis & fiib arboribus, Vere primo exit, & Maio menfe floret. Locus & 



Verno tempore dum folia adhuc tenera funt, antequam excaulefcat, gratum bobus pabulum efr Teni P tts - 

 unde & Cofcfc&JCCb noftratibus dicitur. 



Duasfamiliasnovimus Montbelgardi (inquitJ.Bauhinus) quae exiftimantes fe colligere Paftina- 

 cas Germanicas, hyemaH tempore has forte fortuna offenderant foliis deftitutas, [hae enim Pafti- 

 nacis fimiliores funt quam Cicutae radices] ex quarum efu licet pauco, mciderunt rn grandia fym- 

 ptomata fufrbcationis, torporem ac vefaniam, ita ut ebrios verius expnmerent. Curavic hos vomi- 

 tu pulvere Saxonico, &c. Vid. Tom. %. lib. 27. pag. 181. At noftrates aflerunt Paftinacas ipfas ve- 

 tuftiores torporem hunc 6i delirium inducere, unde eas £$a&-ttCJJ& i. e. Paftinacas mfanas vocant, 



l. Cicutaria latifolia hirfuta J. B. palufiris alba & rubra Park. pahfiris latifolia alba C. B. forts 

 etiam palufiris latifolia rubra ejufdem. 



Duum cubitorum & altior eft caulis, flriatus, concavus, pilis obfitus, ad genicula fingula foiio 

 donatus quoquoverflis fefquipalmari, tnfariam primo divifo, cujus divifiones deinceps fingulares ad 

 Myrrhidem accedunt, fed latiores, rariores, hirfutie fiipra fubtiifque, potiffimum per nervos venu- 

 lafque afperfar, veluti & per pediculos. Umbella magna* in plures alias minores divife, flofculorum 

 candidiorum, aliquando fiiave purpureorum, aut potius Amethyftinorum : fub quorum pedicellis 

 foliola acuta, quaquaverfum radiata, Flofculos fingulos feqmmtur femina bina jun&a, bicornia., 

 longa, qua: rehcfto ftylo medio facile diffiliunt deciduntque. Odor & fapor aromaticus, fubacris,, 

 fed ille quam hic gratior & fuavior. Radices craffe, obliquae, perpetux, arornatica% 



In pafcuis montofis Jura: & Salevae montium prope Genevam, praefertim ad nvulos oritur : un- Locu;, 

 de & Gefherus Sefeh aquaticum eam vocabat, referente Jo. Bauhino. 



3. Cicutaria odorata bulbofa].^. bulbofa C B. Park. An Cicutaria Fannonica Clufii? 



J.B. 



Singulari afliirgit caule, hominis altitudinem excedente, craffiufculo, purpurafcente, vario, ca- 

 VO, propter terram hirfuto, palmaribus mternodiis diftin£to. Folia ex articuhs prodeunt craffis 

 magna, m alas divifa, eafque in mmora folia fubdividendas, Cicuta: foliis fimiha, dehcatiora, gla- 

 bra, fapore non mgrato, nam & totius alioqui plantae fapor eft aromaticus, non fcetidus. UmbeU 

 las fert parvas, flofculis albis compa<5tas : femina longa Cicutariae vulgans, quibus maturis & deci- 

 dcntibus Autumno, perit & caulis & radix, plantaeque novellaj ex femine natse tota hyeme durant 

 ufque ad Ver, quo tempore folia terna aut quaterna fupra terram fe expandunt, ad Chxrefolium 

 accedentia, ex virore lucida, in tres lacinias prsecipue divifa, tres circiter uncias longa, odore & fa- 

 pore aromatico, qnorum pedieuli ad tres uncias longi procedunt a radice fingulari, brevi, turbina- 

 ta, craffiufcula, Antithorat radici fimili, vel Napis minimis, teda cortice tenui, pullo, interne al- 

 ba, f ungosa, grati faporis, ad Staphylinum accedentis, definente in parvas fibras longiufculas, pai- 

 vas alias laterales habente. 



Prope Entzhemium Alfatise in fepibus & alibi provenit itinere Bafilienfi versus Mulhufium, men- 1 

 fe Junio florens, & femen proferre incipiens, quo deciduo planta pent. Cicutaria Pannonica Clu- ^n^us. 

 fii novo vere ln hortis & herbidis agri Viennenfis locis prodit : nafcitur & quibufdam fimilibus Un- 

 ganx locis, rlorens Aprili & Maio, Junio femen plane maturans. 



Novo vere radices firmiores & magis fiiceulentae cum novellis fuis folns in foro Viennenfi venales vjki 

 reperiuntur : coquuntur enim & cum oleo, aceto & fale pnmis menfis lfthic vulgares, quam falu- 

 bri cibo fe nelcire fatetur Clufius : frequentem tamen ejus ufum non fine noxa effej & capitis 

 gravedinem doloremque indncere fe expertum efTe memonae mandavit, 



Harc omnia J, Bauhinus &c Clufius, 



C A P t 



