Lib. XXIV. T>e lArboribw quarumfruBm hflorib. JepnBi. i \ 8 x 



interne incana lanugine molli pubefcente : cui fubjacet alia tenuior cortex five mcmbrana, rufia ' ~~ 



crifpa, & fifluris glandis fefe infinuans ; fragilis, amaricans & aftringens, nucleum five glandem 

 continens albam, callofam, fblidam ac duram fatis, qualis glandmm fere Querciis, fed dulcem & gra- 

 tam palato, prafertim fi co&a fuerit. 



Caftanea* in triplici func differentia fru&uum refpe&u, qui magni, mediocres & parvi. Caftane* 

 autem magnae & mediocres (obfervante J. Bauhino,) revera non difFerunt,fed ilta ab his quxftus causa 

 a mangombus duntaxat feliguntur. Mmores vix ungues digitorum & rarb pollicis sequant aut fu- 

 perant, quarum vix decem aut duodecim unam magnam pendeant. Videntur Sc callo efle fblutiore, 

 guftuq, praedidtis longe inferiores. Hujufmodi fru<5tus producunt caftanes vel fylveftres, vel etiam 

 fatae apud nos in Angha; unde cultum vel locum potius hanc nucum differentiam facere opina- 

 mur, quam eas ipecie mter fe differre. 



Gaudent in genere montibus & acclivibus ; 'Septentrionali clivo (ut tradunt VeteresJ regionum Ucut ' 

 tamen non frigidiorum, nam coelum Aquilonium non ferunt. In Italia abundant, ubi plebs mon- 

 tana magna ex parte iis vi<5titat. Habentur etiam in Gallia, Gerrnania, atque etiam Anglia noftra 

 fylveftres. Ineunte Vere germinant, nec multo poft florent. Fructum circa finem Septembris ma- 

 turant. Maturo frucTru echinati calyces rumpuntur & hiant, caftaneaeque decidunt. Nonnulli 

 paulo antequam plene maturuerint praelongis perticis, ficut nuces Juglandes, arboribus decutiunt. 

 Alternis fere annis agricolam uberi mefle exhilarant. Aquas odifle dicuntur. Integrarum nucum 

 probatio eft ut in fngidam mittantur; fiquidem bona; & incorrupta* merguntur, vitiofic fuper- 

 natant. 



De fatione caftanearum Columella & Palladius fuse, Plinius fuo more fuccin<5te & eleganter 

 pracipit. Qua: radicibus exempta & depofita eft Caftanea biennio reformidat : propter quod com- 

 pertum eft, commodius nucibus quam viviradicibus ejufmodi fylvas infticui. Columel. Idem aliis 

 verbis tradunt Plinius 8t Palladius. Quod non provenire aiunt nifi quinis acervatim fatis experien- 

 tia falfi convincit, 



Caftanea, tefte Ruellio, Juglandi, Fago & Robori infita comprehendit. Egojuglandiinfitam 

 vix comprehenfurum crediderim ob fru&uum diflimilitudinem, at Quercui facile, ob convenientiam 

 eorundem. Fru6tum inde meliorem evafurum promittunt ; quod venfimile eft. 



Materiesarboris sdificiis, atq, aliis domefticis utenfilibus admodum apta eft : fiquidem ex ea non Vires (3 

 modo trabes, tigna, afleres & pedamenta, fed & cadorum cofta?, &eorum cin<5tus fiunt; xemmVfus. 

 igniariis inepta, teftibus Matthiolo & Lacuna. Apud nos fponda:, cathedrae, menfae, ciftse, aliaOj iu- 

 pelle<5tilia e Caftanea fiunt. 



Caftaneae in cibos veniunt : aliquibus in locis ubi abundant molitarum farina ad panificium & ad 

 pultes utuntur, ut Bononia: in Italia obfervavimus. Veriim ejufmodi pultes palato noflro non 

 fapiunt : & re<5te Plinius, praeftant jejunis quandam imagmem panis, pothis quam panem. 



Integra: vel in aqua coquuntur, vel igne torrentur, idq, duobus modis, vel rn fartagine aut perfo- 

 rati patina ad ignis flammam, vel fub prunis & cineribus candentibus. Prius tamen quam cineri- 

 bus aut igni credantur, cultello obiter vulnerari debent, ut e plagae hiatu flatus igne citatus evadat ; 

 alioqui ubi flagrantes incaluerint, concepto intus fpiritu magno cum crepitu profilient, non fine 

 adftantium penculo: confumitur etiam melius flatuofa illa humiditas qua* iis inefle putatur, & aequa- 

 liter torrentur. Prafertur pofterior coquendi modus: nam in fartagine tofta; vel patella ferrea, 

 ut in cauponis fieri confuevit, partim comburuntur, aut certe aliquid fuliginofi empyreumatis con- 

 trahunt. 



In Italia urbani & lautiores Caftaneas fub cineribus toftas & decorticatas cum fucco Arantio- 

 rum aut Limonum & tantillo Sacchari menfis fecundis inferunt, Sc fic pratparatas Vifiacias Italicas 

 vocitant. Pro plebeiis vidimus aliquoties in plateis urbium publice, in fartagine fornacuke portatili 

 liiperimpofita frixas venales. Veriim quomodocunq, paratae flatulentse funt, ventriculo & capiti 

 inimics, vifcerum infardibus opportunae, colico dolori obnoxiis, & iis qui ad calculum proclives 

 lunt minus commoda;, imo noxise. 



Caftanese glandes aftringunt fimilefq, praebent effe£tus cum caeteris glandibus, fiftunt utiq, vehe- 

 mcnter ftomachi &C ventris fluxiones &c fanguinem excreantibus profunt, unde & aqua in qua in- 

 tegrae decoitae funt bibita cceliacis, dyfentencis & fanguinem excreantibus utilis cenfetur. Co£ta: 

 quibus diximus modis & cum melle jejunis datae tuflientibus prodefle dicuntur : ut &; EleAuarium 

 cum earum farina ex melle paratum. 



Intenor membrana rubens quae corticem & fruclrum difcernit praecipue commendatur ad omnes 

 alvi fluores & fanguinis rejecl:iones feu in aqua ad tertias decofta & pota ; feu in vino auftero 3ij 

 pondere: quinetiamcum pari pondere ramentorum eboris alba fceminarum profluvia cohihet ex 

 aquaalb^ Nymphaeae haufta. Dod. 



Emulfio Caftanearum cum decocl:o Glycyrrhiza: extrada, addito pauxillo feminum Papaveris, 

 confert iis quiardore urinae laborant. Camerario communicavit Crato. 



%. Caftanea humilis Park. humilis racemofa]. B. C.B. 



Matura [nux] nucis Avellanae eft magnitudine , echinato calyculo, corio, membranaque 

 tegitur. Sola nunquam fiio calyculo includitur. Multae fimul racematim cohserent. Guftu eft 

 infuavi. 



Humilem hanc Caftaneae fpeciem non longe a Pilatino monte invenit Jo. du Choul, ante eum Locm. 

 nemini notara, at neq, poft eum, quod noverim a quoquam obfervatam. 



j* Cajlanetia. 



