Lib. XXV. T>e Arbonbm quarum fruBus a florib. fejuritti. 1 2 99 



InRhaeria copiofidime nafcirur, ubiruftici ejtis frucru vefcuntur, qui qu.imvis, Bellonio judice,Locw. 

 minus duro fapidioreq, fit nucleo quam Pini vulgaris, ade6 tamen vili venit, ut vectura dignus non 

 cenfeatur. Quinetiamin convallibus montis Juniperorum di«5ti & montis Senefii, per quos e Galha 

 Mediolanum iter eft, nullus eft pagus qui eam fiib Ehi nomine non agnofcat. Gefnerus in altis 

 montibus Rhaetorum & Vallefiorum nafci fcribit, nec ullam arborem altitis. Plinii Pinum Tarenti- 

 num efle volunt nonnullL 



Bellonius hoc genus Theophrafto incognitum efie ait, in Graeciae enim aut Afia: riiontibus non 

 nafci. Dalechampius Taedam arborem Plinii efle vult, Theophrafto ignotam. 



;. Pinus fiyhefirts C. B. Pinus fyh. vulgarts Genevenjis, & Tada J. B. An Pinafier Aufiriacw 

 major, albus& niger ejufdem i Item Pinafter, five Pinmfyh. Hijfanicm major Clui ? 

 J. B ? i- e. Pinus maritima altera C. B ? Pinus fyh. Mugo Ger. ico. Cl)e ^Olintaill 



j&ine. 



Axtiut. 



Caudicem habet * interdum diftoi tum, fipiffime tamen re&um : cortex in inferiore arboris parte * Tmofkrum. 

 plenus eft rimarum atq, fcaber, colore quodammodo cineraceus, in fupenore tamen parte ^\snus^"'' l ^ r ean ^ em 

 iquamarum & rubicundus, in ramis tenenoribus Lauri modo hvefcit. Surculos ramorum habet^Jj^T. 

 fragiles, quifi frarigantur apparent inter corticem & corticem minuti pori, ex quibiis refina exfu- f4 /. 

 dat. Adultae arbores ramos habent minime recftos fed finuofos. Folia habent tenuia, rigida, multb 

 longiora foliis Abictis & Piceae, femper gemina ab uno vektn tubulo exeuntia, in ipfb exortu con- 

 hexa, in interiore parte, quaT&fe confpiciunt, concava, acuta, pungentia, guftu adftringentia, 

 undiquaq, rambs veftientia. 



Coni ex compact-ili fquamarum acervo funt turbinati ; ramulis pediculo brevi, in nonnullis re&o, 

 in aliisadunco, adlateraita firmiter adhaerent, ut cum novi erumpunt annicuh adhuc in ramis hae- 

 reant ; quamprimum inaruerint dehifcunt. Squama? funt oblongae, fub quibus femen latet nigri- 

 cans, magnitudine Anifi, alatum, plenum alba medulla. 



Arbor hsec optimam fundit refinam. 



Defcriptio hsec in reliquis bene convenit Pinui fylveftri a nobis in Suevia, Bavaria, Auftria, & 

 ahbi in Germania paffim obfervata, fola feminis parvitate differt. Noftra folia habet longa, in vi- 

 riditate nigricantia, conos fatis grandes, minores tamen quarri Pini fativi, oblongos, turbinatos, ra- 

 motum alas fpedantes & reflexos, nucleis parvis, nec Mali vulgans nucleis multo majoribus, quibus 

 &fxgurafua accedunt. 



Habetur in viridariis noftris frequens in Anglia, & ab Hortulanis vulgo, Cfj£ St^Olintmn $inc, 

 ideft, Pinus Montana, dicitur; excrefcit autem in magnitudinem & proceritatem eximiam, quam- 

 vis cum fylveftris & fiiae fpontis fit, plerunq, pumila manet in Germania. 



Haec proculdubio eft quam Bellonius libro Coniferarum defcribit fub Picea nomine, caudice, 

 cum in arborem excrevit, contorto, rubro cortice veftito, rimis hiulco, finuofis ramis, fragilibus, 

 comainlatumexpansa, mediocri magnitudine, &c. vide. Pinafter Auftriacus majov Clufi duorum 

 eft generum, adeb inter fe fimilium, ut pauci nifi materiae caefbres difcernere queant. Alterum 

 tamen genus lsetiore & ere&iore eft caudice, laeviore cortice, majore cono. Aiterum vero craffiore 

 plerunque eft caudice, fcabriore cortice, foliis paulo craflioiibus ac minore cono. 



Pinafter five Pinus fylv. Hifpanica major Clufio, in Aquitania, inq, Pyrenaeis tk plerifq, aliis Hi- J - 



Ipaniaelocis frequentiflima, quse ipfb monente, a Pinaftro i. Auftnaco albo parum & lohs forte 

 natalibus differt, in Pini fativi altitudinem excrefcit, interdum etiam ftiperat. Nobis obfervatae quam- 

 vis fatis grandes & procerae, minores tamen erant fativis. 



Suntergo noftra fententia Pinus fylveftns vulgaris Genevenfis J.B. Pinafter five Pinus fylve- 

 ftris Hifpanica ^major ejufidem. Item PinafterAuftriacusmajor albus, & niger, una eademque Pini 

 fpecies, ut & ipfe Jo. Bauhinus fufpicatur. Quamvis, ut verum fatear, defcriptio Pini fylveftris 

 Genevenfis J. B. huic arbori non bene conveniat : nec enim coni m hac oarvi & breves & non 

 turbinati funt, fed rotundiores, fragili & brevi pediculo adhaerentes ramis, verum e contrario magnij 

 & longi, & turbinati ; ut fuperius diximus. 



Ex hujus arboris inferiore parte,radicibus viciniore fiunt aflulae illae pingues ad ignem accendendum Vfns. 

 & lumen praebendum idoneae, magni per multas Germaniae provincias usiis. Strangulat enim hu- 

 mor ad radices defcendens ipfas arbores fic ut in Taedam vertantur, de qua afluk. 



De Tada. 



Tranfeunt in Taedam quandoq, Picea & Larix, fed rarb admodum : Pini enim fylveftris pro- 

 prius ac peculiaris morbus eft. In Taedam autem arbor converfa dicitur, cum non modb cor ejus 

 led Sc rehqua ftibftantia m pinguedinem mutata eft. Hinc (inquit J. Bauhinus) Plinius non abfq, 

 errore Tsedam fui generis arborem efle exiftimavit, & fextum Coniferarum genus ftatuit. Phnium 

 pariter erroris infimulant Matthiolus, Bellonius, Cafp. Hofmannus, Bodaeus a Stapel, aliique. Ego 

 potius cum Dalechampio, Clufio, Parkinfbno fentio, Tardx vocabulum lymtuiMv efle, & nunc Pini 

 refinofiim & pingue lignum [tIm) J£Jk] fignificare, quod lucerna» candelaeve loco uratur, nunc ar- 

 borem fui generis Theophrafto lgnotam. 



Quoniam aflularum Taedae ad lucernas ufus eft, hinc taeda pro face quacunque, praefertim nu- 

 ptiah, accipitur. 



Attihi egoignarus thalamos taddfife parabam. 

 Ovid. Metamorph. i. 



Ex hoc geriere in Aquitania, apud Cantabros & ahis Hifpania: locis, indigenas refinam colligere 

 obfervavit Clufius, 8c nos etiam, nec rn Aquitania fblum fed etiam rn Gallia Narbonenfi, ubi ar- 

 bores vulneramur ejus rei causa, fingulis annis novo vulnere fiipra annotinum inflicfto, donec ad 



C c c c c c s decem 



