tib, XXVIII T>e Arboribm "Bacciferis. ~ ~~~ ^Tf* 



haud videtur, qubd in quibufdam xgns aphthofa crufta non craflalingux & palato adeo pertinaci- 

 ter adhasret, ut lenicntibus gargariiraatis fcil. a deco&o Raparum, Hordei,&c. qua: contra Aphthas 

 maxime conducunt, intra paucos dies abftergeri haud potuerat, xgri licet a febre immunes eflent 

 brevi tamen fugatur potu vini Gallici: quia particula: aphthofs fubinde acriore ftimuloadYui Iibe- 

 rationem egent. 



Genera vini Veteribus celebrata recenfet Plinins lib. 14. c. 6. D. Auguftus ( inquit) Setinurri 

 cun&is prartulit , & fecuti Principes , confefla propter experimenta, &c. Nafcitur fupra forum 

 Appii [ Setia oppidum eft in colle a Terracina quinque millibus diflitum ; hodie Sezza ] Antea 

 CscLibo erat generofitas, celeberrima in paluftribus Populetis, finu Amyclano, quod jam inter» 

 cidit & incuna coloni, Iocique anguftia, magis tamen fofla Neronis, &c. Secunda nobilitas Fa- 

 lerno agro erat, & ex eo maxime Fauftiano. Exolefcit quoque hoc copia: potius quam bonitati 

 ftudentium. Falernus'ager a ponte Campano kya petentibus urbanam coloniam Syllanam, nuper 

 Capua: contributam incipit. Fauftianus autem circiter 4. mill. a vico prope Cedias, qui vicus a 

 Sinuefla 6. millibus abeft : nec ulli in vino major autoritas. Solo vinorum flamma accenditur. 

 Tria e)us genera, Aufterum, dulce, tenue. Quidam lta. diftinguunt : Summis collibus Gauranum 

 gigni, mediis Fauftianum, imis Falernum. Non omittendum autem, nulli eorum quaj celebrantur 

 jucundum faporem wx efle. Ad tertiam palmam varie venere, Albana urbi vicina pradulcia ac rara in 

 auftero. Item Surrentina,in vineis tantum nafcentia, convalefcentibus maxime probata propter tenui- 

 tatem, fahibritatemque. Tib. Caefar dicebat confenfifle medicos ut nobilitatem Surrentino darenr, 

 alioqtiin efle generofum acetum. Certant Maffica a>que ex monte .Gaurano Puteolos Baiafque pro- 

 fpecTrantia. Inter Graxa vina maxinie celebrata fuere Maroneum in Cherfbnefo Thracise, Thafium, 

 Creticum, Coum, Chium, Lesbium, Icarium, Smyrna:um, &c. Inter Afiatica Cyprium, & montis 

 Libani vina. Reliqua genera vide apud Plinium loco citato. Noftri enim inftituti non eft omnia 

 vini genera quorum nomina apud Veteres & Recentiores occurrunt enumerare. Sufficiat aliqua eo- 

 rum qua: apud nos hodie m ufu & pretio funt breviter indicMe. Ea funt e Gallicis 1. Parifinum, 

 tenue & oligophorum, ubi bene maturum grati faporis & ftudiofis aptum, Vin de Paris, Champagne < 

 a. Campanum omnium Gallicanoriiin delicatiffimum : %. Burdegalenfe feu Gravianum. Com* 



mon Clarct Winc, 0? «iBjatieiSf Winc. 4. Vinum Bmgundiacum, SSurjjttnop 3©inc : inter Bur- 



gundiaca autem primum locum obtinet Beaunenfe, fecundum vulgare proverbium Vinum Belnenfe 

 fuper omnia recenfe. 5. Vtnum album vulgare, CommOlt tO^ite WilW. 6. Vinum Frontinianum^ 

 generofiffimum & mofchum redolens. 7. Vina Aurelianenjia magni fiunt in Francia ob generofita- 

 tem & falubritatem. 8. Ipcrmitajrc, Vinum Eremiticum. 



Ex Hifpanicis ufitatiffima & notiffima funt, 1. Canarinum, Cattarn^acft omnium Iau- 

 datiffimum, generofum & lene, natura: amicum. 2. Malacenfe vetus, $$alaga &&tk, prsece- 

 dente etiam opimius & pinguius, at fi copiose fumatur caput gravans. 3. Xeranum, JbfycXtV> 

 .j&atfe, aufterius Sc palato minus gratum. 4. Alonenfe, %\itmt Wim, rubrum & craflum, pa- 

 lato quidem gratum,at_ftomacho minus utile & caput gravans. Huic non multum diflimile eft ge- 

 nus lllud, quod noftratibus, Ceilt-toine dicitur. Nominis ratio mihi nondum cognita. Adfertur 

 etiam ad nos ex Lufitania Vinum Portuenfe ^O?t0-p0?t fflinc, fed rarius. Vinum Maderse Infuk 

 ex majori parte in Americam transfertur. Ex Italicis pauca importantur, ex Hetruria Vinum Florenti- 

 »«w?-»^r«w,ftomachocommodiffimum & in convidiibus faluberrimum. 2. Verdea didum, itidem ex 

 Hetmria, album, dulce & lene, magis gratum palato, quam ftomacho utile. In Italia lpfa celebran- 

 tur, Venetiis Vm. Malvaticum, Mahafia, Canarino proximum, non in Italia natum fed in Creta in- 

 fula; Vicentinum rubrum, dolce & pccante didum. In Hetruria Falifcmum (ive de monte Fiafcone ; 

 Romae Albanum olim celebre, & de monte Pukiano \ Syracufanum ex Sicilia infula ; Neapoli Vinum 

 rubrum Lachryma Chrifti didum, & Vinum Grscum ad radices Vefuvii montis ortum. 



Vinum Mofchatellinum rubrum ex infula Creta defertur. ilcn ^ltfcabilte. 



_Ex Germanicis Rhenana fola aut non procul a Rheno remota: origims ad nosimportantur, ut 

 Nicrinum I^CCCar WinC, Rinchovianum, Hochamore, Mofellanum, & Bacdioerac, 



Vinum autem aliis potulentisquibufcunque Cerevifia:, Melicrato, Pomaceo, Apiiti, ca:terifqiie e 

 fru£tibus fa&itiis tum voluptatis tum falubritatis refpedu longe antecellit. Nunc dierum vina 

 auftenora quamvis palato minus arrideant, ventriculo tamen commodiora & cibo concoquendo ma- 

 gis idonea cenfentur ; ut vina rubra Gallica & Florentina, qua: afperiufcula & ftyptica Iingua: & pa- 

 lato fentiuntur; quam alba, qua; lenia & dulcia. Verum fi omnia qua: de vinis dicla funt & adhuc 

 dicenda reftant perfequi yellem huic foli hiftoria: non unum volumen fufficeret. Qiii plura velit 

 legat Andrea jB^cw.eruditiffimum opus de Vini generibus Anno ifp6. Roma: imprellum, in quo 

 quicquid ab Antiquis & Recentioribus de Hiftoria Uvx proditum occurrit complexus eft, una cum 

 Obfervationibus plurimis propriis & animadverfionibus in Vina Gra:ca, Italica, Hifpanica, Gallica 

 & Rhenana, eorundem culturas, locos, nomina, varios pra:parandi &: tradandi modos, morbos & 

 remedia, vafbrum vetemm & novorum multiplicem varietatem, cellas, &c. refpicientes. 



Omphacium Veteribus fuccus erat acerba» & nondum matura: uvaj, Sole reficcatus & denlatus ad 

 conhftentiam Rob. Recentioribus eft fuccus Uva: immatura: expreffus, colatus, m dolia reconditus, 

 & vafe claufb aflervatus. Utrumque refiigerat & ficcat ; hoc non ad medicamenta tantiim fed ad 

 ciborum condimenta & intindus utile eft, naufeam ac cibi faftidium tollit, appetentiam excitat, alvi 

 fluores repnmit, ardores ftomachi aliorumque vifberum mitigat, non modb mtus fumptum fed & 

 foris admotum. 



Diofcoride autore, Omphacium Veterum oculorum claritati confert, eorundemque fcabritia? & 

 angulis arrofis, quod hodie de pomorum fylveftrium agrefta verum experimur. 



Schroderus Omphacium calidis morbis omnibus feliciori jiivamento efle ait quam acetum, quod 

 praster refrigerandt vim & caliditate acri pollet, fecus ac Omphacium. 



Sapa, Gra:cis «4«.«* ^ oi^m ingenii non natura: opus eft, mufto ufque ad tertiam partem men- 

 furx decodo. Plin. 1. 14. c. 9. & 1. 23. c. 2. 



X xxx xx 5 Vefrutvm 



