InLib.primum Diofcoridis. 



) 



10 



fertgrammaticum,indicatq; fe uec confpexijfe herbas,quasexponit,necuires earum expertum,fedijs,quianteipfumfcripfe 



re,fidembabuiffecitrauUamexptorationem.HicfanelibrosexfcripfitJruftrd anncxoad ummquanque herbam nominum 



aceruo: deinde etiam exponens,fi qua ex homine ferebatur transfomatio: tum incantamenta, & Ubationes,atq; thymiama- 



ta, qu& in colligendis illis adhibebantur, adfcribens: necnon & alias etufmodi pr&fligiaturas nugaces. M Diojbortdes ^ina- Diofcotides i 



•Zarbenfts quinq; ttbris materiam omnem utilem abfoluit, non berbarum tantitm,fed & arborum, &fruticum,_rfuccorum, Gaieno maxi- 



& liquorum: memorans infuper & metallica omnia, & partes animalium. Et mibi utiq; uidetur omntum perfeciifiimi tra- mt cotnmend * 



Batumdemateriamedicamentorumconfeciffe. J^amlicetd maioribus multa de iUis bene fcripta extent, tamendneminc 



omnium &quede omnibus. C&terum qu&fcrtpta rdiquit Heraclides Tarentinus, & Cratems , & Mant&as , non in ordinem 



digefla, nec in unum omnia collebJa uifuntur, qucmadmodum illa, qu&fcripfit Diofcorides. Et primo de antidotis uolumine : 



jLc de omni quidem(inquitjmedica materiafufficienter d Diofcoride quinq; libris traditum efl , a quo tibi difcere licet cum 



alias omnes notas, tumguflu, olfatluq;perceptas, quibus maxime probatiora medicamenta a deterioribus cognofcuntur <*r 



difcernuntur. Hinc ergo aucloritate Galemfatis perfficuum effe potefl omnibus medicis, itemq;feplafiarvjs , ad quos potiffi- 



ntum JpeQat rei medics, cogniiio, in eafimpl.medicamentorumfacultate Diofcoridem c&teros excellere, &facileprimas te- 



nere. Quapropterabijspraclariffmiagerctur,fieiwsfcriptatantifperlegerent ac perlegerent ,perpetuoq; in finugefla- Diofcorides in 



rent,donec eumplanefibifamiliarem redderent. & boc quidem eo pr&fertim tempore facerent,quo d peritiffmis pr&cepto- fim P lici "m me 



ribusuera,aclcgitimafimpliciatumoculorum,tumguftus,tumolfaclusfenfibusofferuntur. Qupd ebcitius ducet illosad primTs^eaec. 



optatum finem , qub magis Diofcoridis pr&clara fcripta cafligatiffima , & a mendis , qudmplurimis expurgata reperient. 



Quinetiamnoftriscommentarifs , quipr&terea Galeno referunt acceptum feri quicquid ipfe fcripftt defmplicium medica- 



mentorum materia, ita ditucidata <& iUuflrata,ut maximam ( nifallor )fecum adferant claritatem. Huic igitur folife de- 



20 dant,huncfolumfequanturobiamditlasrationesomnesij, quinonmodb flirpium,fed & reliquorum fmpticiummedica- 

 mentorum dotlrinam &facultatem confequi uoiunt. jlc contrd ttim uulgofemper ignaro , tum ijs etiam , qui coaxantium 

 ranarum inflar , efordtdo paiuflrium aquarum iimo caput exercre nequeunt, nugaces , acpenitus deteflabitcs quorundam Libri explode- 

 libros ubifimplicium, & compofttorum materia ab ijs traBatur, qui uix laclucam nouifjent , ntfi eorum camvs frequentiffi- dl ' 

 •ma extitiffeUparitcrq; urticam , nifi acerrbm tanzcntespupugiffet. Quprum mfcitiam animaduerfus Galenus , contra eos 

 locutusefjeuidetur lib.vi.de fimpi.med.facul.pr&f*tionebreuiter <&■ fciti,ficinquiens. Verum abflinendum efl amultis 

 mendacibus,mtdtoq;etiammagisfugienduseftTampbilus,quineperformiumquidemherbasuidit,quarumaggrediturfi- 

 gurasperfcribere.namidgenushominum(quomodoafiimilauit eos HeractidesTarentinus) fimiUimumefl pr&conibus ,qui 

 formam ac notasfugitiui mancipif, licet ipfi non uiderint nnquam, pr&conio tamenpublicant. notas enim ab alvjs, qui noriit, 

 accipiunt, & ceu cantilenamtas proferunt, utfiforte is,quempr&conio indicant, adftfleret , agnofcere tamen non poffent. 



30 Hucufq;Galeniuerba.Qu&iongifatisfufficerepoffuntad eorummonitionem , qui adfimpticittmmateriam iwfcendam per 

 reBumoftiumintroirecupiunt,<&fecurototiusitinerisgreffuprogredi. Veriiminprimis,ut opportuni finguta demctan- T 

 tur, noffe oportet tempora, quibus maximi plant& uiribus uateant. Quapropter a radicibus initiumfumentes ,dici?njaba- fti^^parces 

 rum uires,ftcut etiam aliarum (iirpium ,partium , non eodem annjtempoye &qu e* in omnibus reperiri. nuandoquidern ati&_ ^geadx iunt. 

 hoc tempore, ali& uerb iUo humore pr&gnantes deprebenduntur. Tametfi non defint, qui baud quaquam infirmis rationibus Radices quan 

 innixi, radices e terra eruend& afferantfemper autumno, cumfcilicetfolia decidunt, & caules contabefcunt. alij ttcrb ineun- do cffo(lie n d *- 

 teuere\priufqudmfoliaconcrefcant:fiquidembifcetemporibusradicibus maior uis inefl,qudmc&terispartibus. Sedtttin 

 genuiinhac refalear, quidfentiam, crediderjm ego omnino maioremfucciubertateminueniriinJiis,auxum_cffodiun_utu 

 quippe qubdplant& nondum tauies , folia* nequefiores emiferint, a qttibus omnis radicumfuccus exhauritur. Sed <_r ratio — 

 ni confonum mihi uidetur , autumnales radices omnes tumpaucioris , tum imbeciUioris effefucci, quam uernales , qubdfci- 



40 licet pauco ante tempore <&tauies,&fo\ia, <_rfiuBus edidcrint. l^pn tamen inficiariudim ,quod au&uere lcguntur , co- 

 piofiore,quamparfit,himorerediindantes,iUoq;longi minus concoclocOjjjui tn autumnaltbus habetur, putredinigr 

 corruptiom nonfint magisobnoxi&,pr&fertimg;fi longoafjeruentur tempore. Qua re abiofcoride animaduerfar, isfane 

 iuffitflirpiumradkes effodiendas efje , cumflirpes ipf&folijs exuuntur. Quod cum uarijsanni temporibus eueniat pro na- 

 turadiuerfarumplantarum,curam impendere oportet , utfuo tempore unaqu&q; radix integri,fifieri potefl , cumom- 

 nibusfuis adnatis eueUatur>&imjJstocis,atquefub ca calicpnfiitutione , q mm maxime famiUqrem habent.Vorrb radices Radicum opti- 

 abundenutrit&fintoportet,acomnipiitredine,&tabe uacantcs : nonita tamen,utpr& nimio alimento expinguijoio , marHra noc *- 

 ubijutfcuntur,accepto,debitam& bumoris copiam , & torputentia metam excedant, neque ut eiufdem attmenti ino- 

 piainants , & rugof& reddantur . Quod ciim maximi perfpexifjet Galenus de iridis radicibus differens libro primo de art- 

 tidotis : In uniuerfum ( inquit}) exomni medictnarum genere ill& ra dices inutitesbahen tur , qu& inanesfunt , &• rugof& . 

 < O *4tqut iU& quidem deterioresfunt mediocriter nutritis , & mediocrem magnitudinem naftis, qu&crafjttudinis modum ex- 



cedunt,<frplusbumorisinfecontinent,qudmiUisufuueniat. H&cGalenus. C&terumubi radices e terra fuerint exem- R .. 

 pt& , printum quidem tandut.aquaclar_iMuidt_bentj donecsmni mdique terra, uel limo penitus abflergantur : mox deradi mocfo mundm 

 tum afibris, tum capiUamentis omnibus t quibus uniuerfimfere omnes comantur: poflremb ftccari eas conuenit omni adhi- d!£,ficcanda;,ac 

 hitacura . Qtwdfifuerint qualesfaniculi, apij , afparagi , rufci, polipodij, rubi&, intubi, & ccnftmilium,in umbra , ubio- 

 rientales uenti reffiirent,diligenter ficcentur . jlt omnhio cauendum eft , nefoteferiantur: quippe quoniam potior earum 

 farsabeUproculdnbio euancfceret,utpote raris & tenutbus. Verkmtnimuero fi exeisfnerint, qu& natura irafjkjunt, ue 

 lutigentianx,belenij , mandragor&,bryoni&, & idgenus ali&,& aer fit nubilus , & hycms, ne in umbrafitu tabefcant , ac 

 proindemarcefcantdnfole acuento tutbjiccari poffunt.Quodcommodius fieripottfl , fifruflatim diffeB&ita tenuifuniculo 

 traijciantur,ut partes nonfe contangant,aut cratibus impofit& quotidief&pius manibns reuoluantur. ^itqui curandumefl, 

 £ antequdmfiacntur,utligneamatrix,qu&_omnibusfer& 



peomninoinutiiiseft,nuUamq;uimobtinet.etfigeiiana,cyciammus,ariftoiochiarotun Radicesquib.I 



ph&a»ali&q; comptures abfq; matricefuaspr&Jcferant radices. Stccatts radicibus,qubdplant} conftct eas fine tabe, & te- f, uc p0 nend*. 



jt $ redine 





