1 1 6 And, Matthioli comm. 



«K NAPHTHA, G A P. LXXXV. 



a Iftaomnia 



Bkuminis con 

 fidetatio. 



«Wuntinmeo, 3 tw -j Aphtham uocant Babylonij bkuminis colamen,colore candidum: inuenitur etiam nigrum .' 

 &Dtagomani, j^ [Viseii°niumrapax,itautexfpatioprotinusineamtranfiliant. Ad fuffufiones oculorum, & 

 albugines utilis?] Bitumen omne difcutit,glutinat,emollit,ab inflammatione tuetur ; uuluarum pro- 

 cidentia,ftrangulationesqueolfaftu, fuffitu,impofitu,emendat:comitiales morbos fuffitum deprehen 

 dicgagat* lapidis more:purgationes mulierum cum uino,& caftorio potum elicit ; tuffim ueterem , & 

 anhelitumadiuuat:ferpentiummorfibus,coxendicum,laterumquedoloribusauxiliatur;daturccelia- 

 cis in catapotio deuorandum : cum aceto potum difcutit fanguinem concretum.-dy fentcricis cum pti- l ° 

 fana liquatum infunditur : deftillationibus fuffitione medetunmitigat dentium dolores oblitum. Cacte 

 rum pilos incommodos ficcum replicat , fpecillo impofitum:concalfa&um autem, & cum farina hor - 

 deacea,nitro,& cera illitum,podagris,articulorum doloribus,lethargicisque prodeft . Pifiafphaltos 

 cadem,qu3e pix,& bitumen,fi mifceantur,potcft. 



LEgitimum quidem Iudaicum Bitumen hoc <euo(quodfciam)in Italiam non aduehitur : id nanque , quo officin<e utun- 

 tur , impoflura qutedam efl , pice , petroleo , & alijs nonnuUis parata . Igitur mirari non licet ,fi id Diofcoridis hi- 

 ftori<e mimmi refiondere uideatur . Optimum in ludm prouenit in quodam lacu , qud Iordanis amnis influit , qui ab urbe 

 Hierico quindecim tantum millia paffuum diflat ,fi Brocardo fides habenda efl , qui Takftin<e topographiam edidit . 70 

 uerb aliud bitumen e(l,qudm pingue quoddam lacus illius aquis fupernatans , quod undis uentoque agitatum in littore con 2 ° 

 crefcit , denfatur , coit , tenaciffimumque redditur.T^uUum in hoc lacu ( ut Gaknus tefiatur lib.iui.cap.xz. fimpl. medi- 

 camentorum)animal , nullaque (lirpis innafcitur, neque uifitur ob aqu<s ingentemfalfedinem.Imb ctim duo ingentiaflumi- 

 na in eum confluant , in quibuspifces innumeri , prafertim in eo , quod prope ierichontemfiuit , quod lordanem appellant, 

 nuUus omnino pifcium fluminum ofiia excedit . Ouinimo , eodem auBorcde his , qu<e in eum proijciuntur , nihil mergitur , 

 fed infiar nauis ,fupcr aquamfertur . Ouippe hoc effe uerum probari facile potefl experimento , quodfenfibus patef-nam 

 unaqueque nauis leuius admodum marinis , qudm dulcibusfertur aqitis. Troinde loco citato bacfcitiprodidit Galenus.M 

 aqua , qu<e ex lacu Syri<e TaUfiinx , quem alij quidem mare uocant mortuum , aliffiagnum bituminofum , guflantibus non 

 falfa modo,fed & amara efl.Sakm uero etiam habet exfefe natum ,perinde fubamarum,primoque flatm aft>et~lu una cnm 

 miuerfomaritumcandidior,tumcraffiorapparet,falfuginimer<efimilis : inquamfi falem inijcias , ne liquari quidem 

 etiampojfit '.plurimttm enim eiusinfe habef.acfi quis in camfe mergat , continubfale tenuiffimo uelut conjperfus, undique 3$ 

 emergere conjpicitur . Quapropter etiam aqua iUa , qudm aetera marina grauior efl , idque tanto pondere , quanto fluuiali 

 marina.Itaquefi uolueris te ipfum deijcere in profundum,nefic quidem poteris deorfumferri .- ita attollit , eleuatque aqrn: 

 , nonfanequianaturakuisfet,quodqmdamueterumfopbiftarumprodidit,fed ut cenfuit jlriftoteks ,propter grauitatem 

 inflar luti , qu<e kuiorafmt ,gefians . Troindcfi hominem ligatis manibus , pedibusque inftagni tUiusaquam conieceris t 

 deorfnm haudferetur . quin uerbficut naues in mari onera plura , qudm influuijs citra fubmerfionem portare uaknt , eun- 

 deminmoduminflagnomortuo multbplura,qudminmari.Tantb enimeft,qu<e inilloefiaqua, marina grauior , quantb 

 marina lacufiri , autfluuiali . inefi enim eifalisfubftantia,qu<e terrea,grauisque efl.Ipfique tibimarinam ,fi lubet, efficere 

 licet,fakinaquafiuuialicolliquato,cognofcerequequantbgrauior reddatur aqua eiufmodi , qudm fit dulcis . Quin &• 

 modum iaminuenerunt, moderatam adfaliendum conficiendifalfuginem ,fi ouum in ea uideatur natare.-nam ubi etidmnum 

 fidit , ac nondumfuperfalfuginis fuperficiem innatahaquofa magis eft,& dulcis : grauiter uerb falfa eft,ubi tanta efifalis 40 

 copia indita , ut ampltus liquari , quipoftea adijcitur , nequeat.quam aquam fi pendere non grauaberis, omnium aquarum 

 comperies grauiffimam . Itaque ego quandoque inanem effe diuitis cuiufdam ambitionem oftendi , qui tantam in Italia ma- 

 ris mortni aquam deuexit,qu£ ciftermm impkrepoffet.7{am ilipfum ego cxpedite* pr<eftiti,fak plurimo in aquam potabi- 

 lem conieUoimc Gaknus.Lacus ifie , quem aliqui mare mortuum uocant,iUe quidem efi , quemfacra teftantur monumentx 

 exortum ejfcubi Sodoma,Gomorrha,ali<equefinitimce ciuitates cdefti igne abfort£,fubuerfiequefuere . Quod etiam Galeni 

 auUoritate comprobatur , qui eodem loco citato lacum hunc Sodomeum appellarifcribit . EruBat continui is ( ut quidam 

 Tatriarcha Hierofolymitanus fttisfiriptis perhibet ) nebulofos quofdam uapores fmtorem intokrabikm uibrantes, qui po- 

 ftea uentonmflamine per conuaUes olimfertilijfimas exagitati, perpetuatn flerilitatem relinquunt , ita ut longo terrarum 

 jpatio nec herba,ncc arbos,nec uUum deniquegermen proueniat , neque uirefcat,nifi iuxta Hiericum,ubi ab Elifeifonte irri- 

 gantttr ho rti.Tradit Tlinius hunc lacum longitudine centum miUia paffuttm excedere , latitudine maxima uiginti quinque 5 o 

 Pirsafphaltj miUiapajfuumimpkre. idemTiJfajphaltiinterpicisgenerameminitlibro.xX.zui.capitevu.ficinquiens. Eft <& Tiffa- 

 fonfidetauo, ^ a \ tos m ifl a bituminipice naturaliter ex ApoUoniatarum agro : quidam atttem ipfi mijccnt . ^iffertur cx eodem agro 

 etidmnum hoc <tuo : (iquidem ex Jipollonia Epiri,quamuulgb Valonam nuncupant , Venctias piffafrbaltum pro picandis. 

 nauigijs copiofum importatur .-quippe qubdpines pici commiftum,ualenttjfime id mumrispr£flet.7{uper ex Dalmatia afer 

 - ric(£pit,ubipropeLefmamnonlongeaJ<larentafoditur:cuiusamicusquidammihicopianifecit.Eoditur &in Tanno- 

 |l"m iapOis^ 1 ' nia ,ubt id incol<e foffitiam cerameffeexifiimant . Scribit Euchfius libroprimo de componendis medicamentis ,ptffafihal- 

 tum nunc etiam tribusfere miUiaribus ab Ifi>ruch reperiri , uocarique Germanicofermone Trifchemblut , euius portionem 

 aliquam adbucfe haberefatetur ,fibi d Georgio CoUimitio tranfinifjam , qwzfuccenfa bitumen acpicem ueriffime redokt. 

 Sed equulem uereor , ne ipfe quoque decipiatur, una cum Georgio iUo.Is enim laptdemgagatem,quifere tribus ab ea ciuita- 

 te Germanicis miiliaribus ( ut Eucbfius inquit)in litore cutufdam torrentisfrequentiffimus reperitur , pro piffafphalto ofien £ 

 debat . Sed tllius error , dum ego in Ifpmch ejfem , d clarifiimo loanne Tetro Merendio medico T\egio ,&dme pariter de 



prehenfus 



