6 ) o AndL Matthioli comm. 



Midromacbofertiori obfcure traditafunt,expticari debeatit,itafcribit . Si qitid adhuc aliud fuperefl , quod minus dilncid* 



fitabMdromachofcniorielegiacisuerfibusdiclum,planumficiiberiacamlegetnibusabeiusfoliofolutaorationed 



ptam.Qupdenim ille Cecropinm mel obfcurius appellat,id Mticum aperte nomimt . Centaurium ille mtlla adhibita difiui" 



tlione in carmineprommciat,bicuerb inprofa tenue apponit, eo qubd aliud quoqy.e centaurium extct crafjum appdLttam* 



Idem & in ariflolocbiafecit, cumpr&ter tenuem ariflolocbiam,alia quoque reperiatur. , qu& craffam rad>cem habeat , & 



rurfustcrtia , qu&rotundam . haclenus Galenus. Quibusnimirum ucrbisiili creduntfuamfatisfirmaffcfcnteatiam . Sed ( 



ego quidem aliterfentio , utquiputem,Miflolochiam tenuem non aliud Mdronucho & Galenofuijfe , qiidm clemati- 



tim cognominatam . Etenim ut omittam, qubd Diofcorides & Galenus non plura , quantum inuenerim , qudm tria Mi- 



flotochi&generacommemorant,nemperotundam,longam,&clematitim; clcmatitis priuatimd Diofcoride Miftolo- 



chi& long&fubfcribitur , & quodammodo eiusjpecies con(lituitur , ramulis tenuibus , radicibus etiam tenuibus ac iongio - 1 



ribus . Vt hincfacile nobis liceat conijcere , Midromacbum & Gatenum non atiud fupradiilo locoper tenuem Miflolo- 



chiaminttUexifJe,quamclcmatitim . Mide qubd fi adommum quatitates,& facultates fre&es , fani clematitis dignior 



efl , qu& in theriacam recipiatur . Hac enim radicem habet , Diofcoride tefle , cortice odorato ue[iitam , unguentorum 



fpijjamentis conuenientem . Tiinius deindelib.xxv.cap.v i 1 1 .clematitim c&terispr&tuiit i/jswrbis . Tertium tongifsi- 



m& tenuitatis,uitis nouell&,cui ftt pr&cipua uis,qu& clcmatitis uocatur , ab alijs Cretica.Et paulb pb!l idem ait.Odor om- 



tnummedicatus ,fed oblongaradice tenuioriquc gratior .h&ciile. Quibusutiqueadftiputari uidetur etiam Galenuslib. 



V I .fmplicium medicamtntorum,ubi de Miflotochiarum uiribus difjeruit , ut infrd patebit in earum commentatione . 



Quare nonefl,meo quidem iudicio, ajferev.dum , quod Miflolocbia aw™ Midromacbo & Galcnofit aliquodquartum 



Miflolocbixgsnus ita uocatum . quandoquidem htin>i hic nullum facit per fe genus : nequefolum tenuem indtcat , fed 



etiamminorcm.atquecerte y inlongarumgenerebuwfmodie(l clematitis. C&terumft MiftolochiaGr&cis mst» nomi- 20 



nataeffetaliudgenusperfe,neceffaribftatuendumforeteJfetertiumquoque centaurij genus pr&tcr magnum &minus, 



quodpeculiariter Gr&cis hmov uocatur . Sedhoc dupliciter falfum cffe conuincitur . Trimb qubd apud Diofcoridem. > 



Galenum , aliosque antiquiores , qui deplantarum hifloria ac uiribus fcripftrunt , nufquam plura,quod equidtm legerim* 



quam duo centaurij genera fcripta reperiantur ,fcilicet maius & minus . Secundb qubd confiet,Tlinio lib.xxv .cap.v i . 



centaurium cognomine lepton nullum ptrfegenus ejfe,fed ea appellatione illud tantum centaurium defcribi,quod d Diofco 



ride & Galenominus appellatur .quinetiamidem dehuius centaurij uiribus eaomnia tradidit,qu& ilh centaurio minori 



reddiderunt . Sed quid tot uerbis opus erat,quibus nofiram tueremur,& aliorum refelleremus fententiam ? cum buic diffi- 



cultatifatisferefaccre poffint uerba ipfius Diofcoridis,quibus Miftolochi& clematitidis radices exprefiit in hunc modum. 



fi{k{Ha,Kpo7ip&sQj.<t».?°7*'rii{,quod eft,lon?iJiimas legit OribaJlus)Mmds-id eft,radices longiores,tenues. Vt uel ex his intel 



Ugi pofiit,haud abfurdum effe,qubd aliquis Miftolocbiam ctematitimetiam tenuem nominet,quemadmodtm abMtdroma ^ 



chofeniori , & tuniori uocatamfuiffe exiftimamus.Ux btsitaque omnibtts coUigendum ejfe arbitror, qubd Miftolocbia te- 



nuis ditla ab Mndromacbo,non ftt genus diftinblum ab alijs,fed eadem cum clematitide: & qubd fub Miftolocbi& tenuis 



nomine clematitim inteUexerint Mdromachus,& Galenus.Erit igitur,mea quidemfententia,M'iftolocbia clematitis,ut- 



pote tenuior,odoratior,&pmftantior,in theriacte compofttionetn addenda : non autem iUa longa,quam bic dtpitlam dedi- 



rnus . Qua tamcn d nobis,forte reclius,Tlinij Tiflolocbia cenfetur,utfuprd diclum efltaut certi aliud Mfiflolocbm genus 



fta Pim ° ueteribus incognitum . Veruntamen Fuchftus medicus clari(fimus,fuis deplantarum bifloria commentarijs&liam plan- 



tam Tifiolocbiam putat : qua tamcn(c[us pace dixerimjd Tltnij Tiflolocbiaprorfus abborret . Efl enim Tiflolochia Fucb 



fiomollis in uniuerfumplmta,qu& uereprimo una cum Cbelidonio exoritur,& maio,ueladfummumiunio contabefcit.Cre 



fcit b&c tciieUis,(iibalbidisq;folijs,coriandro,uel ranunculo primi generis proximis : radice tuberofa , inferiori partcfejfilit 



fuperiori uerb monticuli injiar eiata,intus ubique concaua,mgro exterius cortice,buxea interius pulpa,odore ariftoiocbim, a^ 



& gufiu amara . Quapvopter Germanis beec, qubd uera Mifiolochia rotundaftnt deflituti , eius uicem infeiiciter explet . 



'Jslpn tamen ob id ctnjendmn e(i hanc effe Tiftoiochiam,qu& d Tlinio defcribitur . Siquidem b&c illi tuberofa,^- inani radi- 



cenonconftat:fcdckmatitidete)wioreji,denfis(utdiclumeft)radiciscapiUamentis,iuncipienioriscraptudtne.SedrecJius, 



tteriusq; quantum equidmJbnio,dicipoffet,bancpiantam effe Tlinio fumarU alterum genus,quod ab eo lib.xxv.c.x 1 1 . 



ijs depingitur uerbis . Mia efl Capnosfiuticofa , pr&tenera ,folijs coriandri, cineracei coloris ,florepurpureo . T^afcitur 



in hortiSf&fegetibus.Dc hacetiam Mtiu iocutum fuiffe exiftimauerim lib.x.c.2Jn curatione obftrutli iecinoris,ubi cheli 



donij Captu meminit,eo qubd(ut diximus)und cum cbelidonioprimum erupat birundinum aduentu , ut libro quarto latius 



differemus,ubi confultb fumarix hifloria trablabitur.Torrb qubd buiusplant<& radix Mifiolochht rotund& uiccmfupplere 



poJfit,atque in huius pcnuria iUa uti iiceat,adnotatum reiiquit Fucbfius tn libro de componcndis medicamentis,quem nuper 



locupietatum edidihin theriaca dia tejfaron . Mtamenft Galenumfequi uoiumus,pro Miftolochia rotunda longam fub- ^ c 



Ariftolochia: flituemus.Arifloiocbi& genera tnemon& prodidit Galenus iibro v I .fimpitcium medicamentorum, ubi eorum uires e.vplica- 



uire ex Gal.& uit ijs uerbis. Mrifloiocbitx. radix ad medicationes utiliffima e(i,amara &fubacris . Sed ex iUis omniumfubtilijfima eft ro- 



Mehe- tunda,adomnia efficacior.Miarum uerb duarum,qu& Clematitis appellatur,fiagrantior eft . Itaque ea ad unguenta utun- 



tur unguentarij :fed adfanatwnes infirmior . M tonga minus quidem tenuitatis obtinct , qudm rotunda ,fed ncc tpfa inef- 



ficaxejl : uerumabfurgendi,atque excaifaciendipotentiampofiidehminus quidem qudm rotunda abfiergit, ac digerit ,fed 



non rmnus calefacit,imb forfan plus quoque.Itaque in quibus ufus efl modic& abflerfionis,commodwr efi tonga,puta in car 



nium exutcerationibttSi&fomentationibus utcn.M in quibus craffum humorem ualidius extenuare oportet , illic ufus efl 



rotund& . Troinde dolores ab infarclu^iut crajjitie crudorumflatuum natos magis curat rotunda, &Jficula ext rahit , & 



futredines fanat,& fordida uicera repurgat , ac dentes , gingiuasque catididas efficit . Mtxilio e(i & afihmaticis , fingul- 



tientibus,comitialibus,podagricis ,Ji cum aqua bibatur: tum ruptis,& conuuljis , utfi quod aiiud medicamcntam,idonca ^ 



eft.baclenus Gatenus.Mifiolocbi& uim purgatoriam ineffe (quod tamcnftlentiopr&terierunt Diofcorides,& Galenus) au- 



thor 





