InLib. quartum Diofcoridis . ioji 



teriim hanc ipfam hcrbam(Eupatorium fciticet,aut Iuliam intelligens) Diofcoridis jlgeratum effe uix adducor,ut credam. 



7>{am infignem amantudincm qu<e cuiuis uel imperito berbario,prima occurrit,niillo modo Diofcorides, alioqui diligentiffi- 



rnus tjcuijfet,qu<e iamen in hacplanta adeb infignis e(i,ut ob banc ipfam maximi,pr<e c&teris notis,ad Eupatormm Mefue 



fit referenda . Folia pmterea nonfunt origano,jed centaurio potius minorifimdia , qu<e foiia quantum interfe differant, 



omnes nornnt . jtd b&c urinam ciere,uutu<equc duritiasmollire jLgeraton , Diofcoridcs e(l author, quorum effetluum ne 



tneminit qmdem Mefues,qui ab eodem Diofcoridemulta diligenter fimpfit . Huc accedit,qubd jLgeraton , Galeno autore, 



uim babet digerendi,& quadantenus phlegmoneliberandi ; quod tamen Mefues nonfcripfit . adde,fi placet^qitbdnuUum ca 



loris,aut ficcitatis gradum ei Galenus adjcrtbit,ciim Mtfv.es catiditm in primo,ficcum,in fecundo conjiituat . Qu<e res tan- 



tifuertapud me momenti,ut ab Eruditifitmi Mattbiolifententia,quanuis inuitumme recedere coegerint : Intcrim dum ab 



1 eo meliorafuper eo capite,ut Jpero cdentur,quod utfacdiusfacere poJfit,atiam berbarn bic pingi iujfimus,quam Tetrus jln 



tonius Micbaclw Vatritius Venetus harum rerum dtligentijfimus indagator,pro Agerato babet . cuius profctlo opinioni 



nonpojfum non ajfenttri,cum uideam notas omnes <Agerati huic planU mirum in modum conuenire . Siquid tamen uel Mat 



thiolus ipfe,uel alij pr<ejiantes in re herbaria uiri aduerfus eam opinionem habuerint , lubens eorum iudicium , & cenfuram 



fubibo . H<ec iUe , Quibus stn retli jLgeratum examinauerit,& an eius argumenta , quibus contra meutiturfirmane an 



infirma habeantur,exhis,qtt<e nunc di&urusfum Vjfaciie intelligent,qui materiam Medicam tenent . Qubd itaq; Diofcori- 



des amaritudinis in Jlgerato non meminerit,cum ea ttm euides in hac plantaguliantibusfefe oJferat,id ne tantiUum quidem 



me d mea dimouet opimone,cum illi piurim<e defcribantur plant<e , qu<e infigniter amars, degufiantur , et nihil tamen in ijs 



defcribendis,amaritudinis meminit . jLmarafanefunt SciUa , Cyclaminus,Efculentus bulbus, Abfrnthium , F^tta,Har- 



mala,Hieracium , Senecio , Fumaria , Conyza,iryonia,Eruum,Capparisplanta, Hedera , Marum , Tolium, Chamepitys, 



20 Verbenaca, Betonica,Tapaiieris cumfolia,tum capita,Opium, & alia quidem nonnuUa,de quarum tamen amaritudine ni- 



hil memcrixprodidit Diofcorides : quoft,ut nihd prorfus Marini argumento dimouear,ft etiam in J.gerato amaritudinis 



notam filentio inuoiuit . Folia pr<eterea,inquit iUe,nonfunt Origano,fcd Centaurio potius minoris fimilia , qu<efolia quan- 



tum interje differant,omnesnorunt . H<ec fiquis cribrauerit uerba,facil<]bic Marinum baud diligentcr duashafce plantas 



examinaffcaut infpexijfe iudicabit . Minoris cnim Centaurij folia,& onitis origani, parum ad modum facie inttrfe dijfe- 



runt . Itaque retti dixijfet is dijferentiam hanc nouiffe omnes ,fi fe excepiffet . Deinde qubd Juum Ettpatorium urinam 



ciere non fcripferit Mefues , idab eo fortajje pr<etermijfum cenfemus,quod hancplantam ignorautrit effe Diofcoridis jLge 



ratum.Vcrum cum Eupatoriumfcribat calidum ejfe in primo gradu , & ficcum in fecundo, quinetiam compofitum exfub- 



fiantia calidafubtili, quis unquammediconmnegabit Eupatorium hoc haud urinam ciere? & idemquoque muliebrium 



locorumduritiasemoUire^]^am&Iris,&jLgrefi:scucumis,qucequoquecalidiorafunt,&ficciora,idifficaciter 



30 jLdh<ecqitbdMefuesfuoEupatoriouimdigerendi,&quadantenusphlegmone tiberandi non reddiderit,citmtamenGale- 



msjlgeratumhifccfacidtatibiis refertum cJfefcribat,repeto Diofcoridis jlgeratum haud unquam nouiff Mefmmfuum 



effe Eupatorium . Siquidcm nibil uetat quin id Eupatorium pmjlarepojfit , cum ipfe ajferat Mefites,qiibd fubtiliatiuum eji 



& refolutiumnconuenicnsfine attratlionc . Tojlremo qubd Galenus jLgerato nuUum caloris attt ficcitatis gradum adfcri 



pferit,ut Eupatorio adfcribit Mefues,nihilprorftts momenti hoc argumentum habet . Galenus enim nonfimper ftmplicium 



medicamentorum qualitatesfplures Galenipojfem adducere locos)per gradus explicat , & pr<tfertim ubi breuitati fiudet. 



fedquisadeoMedic<emateri<etamrudis,tamq;ignarusfuerit,quinonputetnouiJfeGalenumcatoris,&ficcitatis haudex- 



pers cjfe jLgeraium,citmfcribat effe illi digerendipoteftatem ? Siquidemfacultas h<ecfieri nequit nifi d caltdis , & ficcis 



temperamentis . Id quod Diofcorides non pr<etermifit , cum ait /^w±^ivlit-)^<i!pi-\.\)^<t<vj^ou-?iv^a>7iKnv-idefi uim 



habet decoclum ipfiusferuidam . H<ec itaq; ckm Marini argumenta infirma admodum reddant,manebo ego tnfententia. 



40 &pr*fertim cum Iuliam herbam uideam cumfolia tum caules <edere origano baud dijfimiles , quinetiam umbeUam aureis 



bullis micantem Helicryfi modo cuius aureus color,inficca quoqueplanta diutijfmi conferuatur , unde(ut retle Diofcori- 



iesinquit)jLgeratifibi nomen adinuenit . Kfam hac tantitm nota quijpiam iam certiorfieri poterit, unam & eandem ef- 



fe plantam jtgeratum & Mefuis Eupatorium . Ctsterum non pojfum non mirari Marini ingeniumyqui , ut faciliusfut ipfe 



inquit)meliorafiiper J.gerati capite fcribere poflim plantam d fe pitlam mihi ojfert , quam aTetro jintomo Michaelia 



Tatritio Veneto pro jlgerato haberi ait,cum ca jigerato adeo habeatur diffimilis , ut nihd difiimilius effe pofiit . Siqui- 



dem h<ec origani nuUas omnino notas habet, & umbeUas quoque mllas ,fedflofculos racematim cohxrentes balaufliorum 



eifigie . Infumma ubiplantam totam expenderis,nibilprorfus reperies,quod minimam jLgeratiparliculam referat . jLgo 



tamen Marinogratias,qubd eum non dubitem banc mihi obtuitJfeplantam,qubdputaueriteam legitimum effe jLgeratum, 



magisfortaJfe(utuideo)aliorumopinioniaddit~tus,qudmexplorandisyLgcratinotis. Verum ego ingenerofum mibiejfe 



- Q putarem,ex commcntario tantumfieri naucierus,ut retle Gaienus admonet libro primo de aiimentorumfacultatibus in ip- 



fius prcefationiscalce . jltfane b<cc inuitus admodumfcripfi,qubd tantafit plant<e illius cum jLgerato dijparitas , ut in ea 



cenfenda,opus mibi nonfuiffet tantamfacere temporis iatluram . jLt qui Marini uerba bucufque me protraxerunt,qmp- 



pe quifcribat,fiquid contrd eius opinionem habuerofe lubens inditium & cenfuram meam fubiturum . Qu<e uerba (utfua 



eji humanitas)ad rejpondendum me impulerunt . jLgerati uirespaucisperjirinxit Galenus libro v 1 1 .fimpiicium medica Nom ; M> 



mentorum,fictnquiens. jLgeratumdigerit^&inflammationesleuiterquodammodorefkiuit . Qu<e herba dy^pajav Gr<e 



ci,jlgeratum qitoque Latini dicitur : Italici, Herbagiulia . 



n«f>«pe»V. VERBENACA. CAP. LV. 



60 



PEriftereon,fiue uerbenaca,nafcitur in aquofis . Nomen ex eo duxifle uidetur,quod columba? cir- 

 ca hanc perquam libenter ucrfari foleant . Dodrantis altitudine, & interdum amplius adolefcit . 



Tttt 4 Foha 



