123(3 



AndMatthioli Comm* 



- UOcat,incidit,attenuat . Obefl cordi , & uentriculo . Sed tollitur noxa(ut Thilagrius efi anthor)addito rhodomelle , aut 



rofa , & maflkhe : quin & anifi , dauci,&fceniculifemine . Fpotumfemen pituitam utrinqae ualentifiimc purgat,& ab 



artkulisquoquehumorestrahit . \enumexcr^mntapeUit,urinamcite§.cacifftmi,& cakulos difrumpit tamin renibus 



qudm in uefica : nec in his materiasfigi & in calculum durefcere fmit . Flores contriti flrumas auferunt ,ficum melle ro- 



faceo , autjorbili ouo deuorentur . Fit ex ijs oxymel,cuius ufu indurati lienes refoluuntur . Trofunt ifchiadkis,podagri- 



cis cakulofisq;,fipoflquam illos fumpferint ,fubinde fiequentcr euomant <cgri . Modus , pr<efertimfloris,d drachmis dua- 



bus ad quinque : flminis uerb d drachmis duabus ad quatuor . hdc Mefites . Qui tamen Geniftee femen non recli obferuaf- 



Span! inres ex fe uidetur . qnandoquidem id erui,uel uiclczfacicm potius referat,qudm lentis . Sparti , ut iam ad eius uires redeamus,me 



Ga • miait Galenus lib.vi 1 1 .fimplicium medicamentorum , hispaucis uerbis . Sparti, quo & uitesapudnos aUigant,tumfe 



Nomina. men,tum uirgarumfucctts non inflrcnui trahentis efl facultatis . Quod Gr<eci <rn<L?7 m t Latini item Spartium,& Spartum 



dicxtnt Itali,Spartio . Qu<e uerb Latinis Genifla,Italis Ccneftra uocatur : Hifpanis quoque Gencflra,Gie(la , & Giefteira . 



s 



s/A B &r. SILYBVM. CAP. CLIII. 



Ilybon lata fpina eft,folia ferens chamaeleonis albi . H#c recens cum fale oleoque cofta eftur. Ra. 

 'dicis fuccus drachma?pondere*potus uomitiones ciet. 



fjLUemsnon ex noflra tantitm ,fed neque exaliorum quoque inqttifitione uerum ac leghimum Silybum in Italia no- 

 bis licuit reperire . Etquanuisintertotaliaspiantasacukatasinibinafci,&effepoffit;tamen tam paucis eius 

 Nomini. notas explicauit Diofcorides , ut difflcde admodum iUud inuentu iudicem : neque enim ipfe , ut ingenue fatear , quod ex tl- 2 o 



hsfit 1 aufim decernere . Vt Gr&cis <r!/\v$cv,ita pariter Lattnis Silybum appeUatur . 



u*W«^ P e4/«»\ GLANS VNGVENTARIA. CAP. CLIIII. 



GLans unguentaria fru&us eft arboris myrica? fimilis, magnitudine auellanas nucis . cuius nuclcus 

 amygdalarum amararum more tritus,humorem reddit: quo ad pretiofa unguenta pro oleo utun 

 tur. Nafcitur in Aethiopia,Aegypto,Arabia,&Petraoppido fecus Iudosam . Prafertur plena,recens, 

 candida,quaefaciledelibretur. Eadrachma?pondere potalienemabfumit.-cum lolijfarina,&aqua 

 rnulfa podagricis illinitur . Pforas , Ieprasque , decocla in aceto : uitiligines , & nigras cicatrires cum 

 nirroemendat:&cumlotiolentigines,uaros,&papulas infacie,& cutisuitiatollit. Vomitiones 30 

 mouet,& aluum cum hydromelite refoluit:ftomacho aduerfatur . 01eum,quod ea exprimitur, aluum 

 potu ciet . Cortex eius magis adftringit : ueriim tufe,& expreflae fuccus abftergentibus medicamen- 

 tis adijcitur , quse aduerfus prurigines , & fcabritias idonea funt . 



Gladis ungue- /""^f Laus Vngntntaria,quam Gr<eci #tWrpu/>t4«»V dictmt,in quibufdam Hifpank locis copiofa ( ut audio ) prouenit. 



rauo, 





k JMferti:r hodiecopiofa in ltaliam ex Mexandria jtegypti. Uterumde foliorumfacie autores mterfediffe- 



runt . Siquidem Diofcoridi folus efl Myrkce , Theophraflo Myrti,& Tlinio Heliotropif herb<cfimilibus.atqui aut in Theo 

 fhrafli aut Diofcoridis codice mendumfubeffe uereor . Siquidem aut in Theophraflo y.v?<rim pro y>.v?kn;,aut in Diofcoride 

 fM/p/Wpro iMptrhn legitur . 7{aminutroqueautorefacilis,lubrkusq;eJfe potuit fcriptorum lapfus ,propter uocabulo- 

 rumpropinquitatem. Sed nefcio profeUb,quorum autoritate fcripferit Tlimus lib.xi 1 .ca.xx 1 . anguentari<e glandis plan 40 

 tamfoliis effe Heliotropij . Citm tamen in Theophrafli leBione ubiquefe uerfatum oftendat . jLndreas Marinus , medicus 

 tton uulgaris , infuisfuper Mefuem annotationibus,plantam qttandam pingitpro mguentaria glande , d Clarifsimo Tetro 

 Untonio Michaelio Tatritio Veneto acceptam,qu<e d pr<efcriptis omnibus totafacie differt.fed an legitima ftt,cur probcm, 

 autimprobem ,nonhabeo . Tituluseiusmendaxefl. SiqutdemBenalbtm infcriptumhabet . Itaque uereor ne &ipfa 

 quoque imago tituiifeqtiatur errorem . Hanc autem Tlantam , cuius hic imaginem damus, Conflantinopolifecum attulit 

 Ciariffmus uirMtgeritts de Bufbehe>quicontinuisfcptem annis C<efaris Ferdinandi primi apud solimanum Turcarum Im 

 peratorem,oratorem egit . Subhocnomine Iilac . Eamcuminflexiffem,&fruUuseiusagnofcerempiflaceorum fa- 

 cicrn perqudm belU referre,illico infufpicionem ueni an h<tcfortaffe Glans Vnguentaria dicipofjet.qua propter,ut aliorum 

 qttoquefit iudicium , eam hic excudiuoluimus . Viuamplantam uiderc nonlicuit , fed affabre , & diligentifiimd piBam. 

 Vnguentarij,acfeplafiarijMauritanorumnominafecuti,eamBenappeUant. Forma h&cpiftacia maximd refert,albo 50 

 cortke,triquetro ,fraclufacili,nucieo inttts conferto,& admodum pingui : ex quo okum exprimitur,qttod de Ben uocant. 

 Magmfaciunt id unguentarij , qubd qudmuis diu inueteratum , nunquam rancorem fentiat , ut etiam libro primofuo loco 

 monuimus. jlrabk<efamili<eautbores(utmodb dielum efl)unguentariamglandem Bennominant . Troinde deeainter 

 fuafoluentiafimplkiafcribens Mefues , in huncfenfum inquit . Ben duorum eflgenerum . Maius eft nttcis auelhna ma- 

 gnitudinctriangulare . Minus uerb cicerifimile . Vtrique ineft oleofa medulla,lenis,& alba . Trxflat maius,qubd no- 

 xa uactt : minus fiquidem noxium efl . Tr&fertur in maiorigencre,quodputaminc fit albo,kui,tenui : mtcko fragili , al- 

 bo,okofoq;. Vetuflim recentimeltus . Inminoriautempr<ccellitincinereoalbtcans,fragtlispariter,&pinguis. Dio- 

 fcoridi tamen in maiori genere(minoris enim non meminit , quemadmodum nec Tbeophraflus , neque Tiimus)pr<eflantius 

 efl recens , etfi contrarium afferat Mefues . Okum ab unguentarijs hoc tempore i nuckis tantttm exprimitur , ut Dio- 

 fcorides docuit , non autem,ut qnidam exiftmant , ex putaminibus , qubd dixerit Theophraflus , unguentarios ptttammc ($ 

 frutltis contufo utifolere . Tlinius , ut Theophrafti,& Diofcoridis fintentiam comprob<tret,unguentariosprodidit t ! puta 



minibm. 





