In Lib. quintum Diofcoridis . 1545 



mam,qudt» qu& d chalybe decutitur,eiusq; pr<efertim,qui maUeoferrarijs in officinisacuitur,dumgladijs ac telis aciem , uel 

 mucrones coaptantartifices : quinetiam dnm aliafmnt inflrumenta materiarijsfabris,& terra cultoribus expetita . Tor- 

 rbhancremquoquejicluariusabundt>expre(fitfiiodecompofitione mcdicamentorum libro in jlegyptia Undromachi* 

 dtm inquit . Multb reddetur utilior ,fifquamam acie , aut mucronibus decuffam , quam appellant ftomomatis, paripon- 

 dcrefibiadjcifcat. Idquodetiamidcm paulb inferius repetijt. Hoc infuper confirmaripoteflexGaleni fcnptis Ubro 

 primo , ac tertio de compofttione medicamentorumftcundum locos , ubidiuerfis medicamentis ,pr<efertimq; ad alopeciam 

 facientibus ,fiomomatisferrifquamam immifcet . Sedfifortheperiretur aliquis adeb ceruicojus , &peruicax,ut tot cla- 



u yif, xff2 ct&aKttScupnaj 



p/*.oW H 7roh.h1.ut tdQn^ Ka.9a.fof yin-Tcu^ovio ^(taua. ylyvzrax . iuirotoStriv S~i ■aohhJyjf ojJto , JW ti d^ro\j<riejj yiy vidcu 

 wh^ujwro^stLS^ihdlo&TtoKt&tufoy&vov.iu Qu£ Latind redduntur in 



bunc modum . Torrb &ferrum elaboratum liquefcit , ita utfluxum reddatur , & rurfum concrefcat , atque in hunc mo- 

 dumfaciuntflomomata ifiquidemfcoria infundumfubfidet , & defiecaturferrum . Chm uerb idjctpefaclum eft , &pu- 

 rum euafit,fiomoma efficitur . Hoc autem nonfiepefaciu»t,eo qubd repurgatum multum deperdat,& pondere imminua- 

 tur . jttquiferrum illud melius efi, quod minus excrementi retinet . baftenus jtrifloteles . Cuius nimirum doilrinamfe- 

 quuntur in hunc ufque diem , quiferrarijsfornacibus , & officinis Jferro prius elaborato,chalybem conficiunt in Italia , & 

 $n alijs uniuerfcc Europce regionibus . Quapropter eos prorfus hallucinari euidentifiimum efi , qut aliter fentimt : nempe 

 inter antiquosVlinium y &interrecentiores Marcettum, & Brafauolum. His omnibus accedit Serapionis autboritas, 



2 o magni inter jlrabes Diofcoridis interpretis : quippe qui quadringentefimo tertiofui operis capite de fimplicium medica- 

 mentorum hifioria & uiribus,id totum quod d Diofcoride proditum efl defquamaftomomatis , deferrifquama pofieritatis 

 memorix prodidit ,ferrum tanquam genus,chalybis loco accipiens . Tfec obflat , qubd in Diofcoridis codicefcriptum re- 

 periatur ,fiomomatisfquam& uim eandem effe , quce <eris fquam<e,quanquam non adeb ualenter aluum deijciat . Siquidetn 

 ego planefufpicor^ codicem Diofcoridis hoc in loco effe deprauatum,ut in alijs quoque pluribus deprehenditur , pmfertim 

 ciim nec d Galeno 3 nec ab alijs ueteribusrecentioribusq; Grcecisproditumfiufiomomatisfquamam cerisfquams, uiribusef- 

 fefimilem : hstc nanque aluum deijcitjUa uerb contra eam cohibet . JLd h<ec nufquam memini apud quenquam legiffe, alio 

 metaUo roboraripoffeferrum in aciem uel mucronem elaboratum,nifi chalybe,qui Gmcisfiomoma dicitur . Quofihut il 

 lorum pertinaciam mirari non definam , qui aliter fentiunt . Ex his itaque haud dubii credendum arbitror ,nonaliud effe 

 ftomoma,qudm chalybem , qui ctht d primordijsfemperfuerit expetitus adferreorum infirumentorumaciem roborandam» 



^O e l uam aciem Grceci ?oua>u.tt uocant,pariter chalybemftomoma uocarunt . Quapropter dicebat jtetius ,fitferrum, quod in 

 ipfis extinguitur,ftomoma . Hoc autem uocabulum putauerim ego ortum effe d sou<t,qwd Latinis os fonat . JLcies enim t 

 itemq; mucrones,gladijs , & telis,alijsq;ferreis inftrumentis ufum nuUum alium pmbent,qudm oris. unde Latinis quando- 

 quc dici folet,eos,quibus ob malefatla caput abfcinditur,in ore gladij perijjfe . Tlinius quoque licet ignorauerit, quid Grtt- 

 cisfignificqretftomoma ; chalybem tamen aciem,quce Gr<ecis iouaua.dicitur,appettauit lib.xxx I 1 1 1 .cap.x iltl.ficin- 

 quiens. ExommbusautemferrigeneribusSerico palma efl. Seresho*.cumueftibusfuis,pettibusq; mittunt. Secunda 

 Tarthico , neque aliageneraferri ex mera acie temperatur : ceeteris enim admifcetur . h<ec Tlinius . Ex quibus paldm efi, 

 id hoe loco Tlimo aciem uocari , quod chalybem etiam Latini appettant,quodq; nos corrupto nomine ab acie,uel ab acuendo 

 uulgb uocamus acciaio,quemadmodum & GaUiacier,& Hijp ani accielfuo idiomate dicunt. His igiturtum rationtbus,tum 

 authoritatibus fieti^iyuteiut potius d toyut.quamd uerbo ^om ortum habereputamus : quanquam etiam eorum opinio,qui 



aq d sopm rouajMt diclum exiftimant,non (it omnino improbanda,qubd id uerbum roborare,durumfacere,aciem & mucronem 

 inducere Grcecis defignet , Sed nequeillos quoqueprorfus aberrare crediderim,quifcobem ab acie , & mucronibus , dum 

 fuper lapide rotante acuuntur arma,derafam,ftomomatis Jquamam effe cenfent . uermtamen h<ec,qubdfit lapidisittius ra- 

 tnentis admifta,nonperinde ac fynceraprobanda uidetur . Squama,qu<e Gmcis htmh xtthKov,Latinis Squama ceris appetta- 

 tur : ItaliSiSquama del rame : Germanis,Kupferfchlag : Hifpanis,Efquama de cobre . Quce uerb Grceci hnrU s-o/j/Jimltbi . 

 latini Squama flomomatis dicitur : j!rabice,Tubel,Batiturefabartam,& Cortex aftas: Italice" , Squama deUoftomoma : Norain* „ 

 HiJpanice 3 Esquama de a^ro . 



iv,w. AERVGO RASILIS. CAP. LI. 



50 A Erugo rafa fiit fjs modis . In cadum,aut aliud confimile uas,acetum quam acerrimum infunditur: 

 Xxfuperponitur inde inuerfum xneum uas,prsefertim concameratum,fin minus,planum : fitque ob 

 ftru6tum,nullumque habcat fpiramentum : exempto,quo doliolum obturaueris, operculo , decimum 

 poft diem infidens aerugo deraditur . Aut seris lamina in cadis fuper acetum ita fufpenditur , ne ipfum 

 attingat,& totidem poft dies raditur . Aut mafiula seris,aut lamina una pluresve uinaceis non recen- 

 tibus,fed iam acefcentibus conduntur , & fimili modo uerfantur . Quinetiam ex delimata a;ris fcobe 

 asruginem facere licet:necnon e laminis,quibus bra&ea? auri conclufe malleo ducuntur,fi quis eas ace 

 torefpargat,&terautquateruerfet,donec£Eruginemcontrahant. Tradunt xruginem inCyprijs me 

 tallis gignidapidibus quibufdam nonnihil xris habentibus , quibus a?rugo efflorefcit : adduntque per 

 Canicuke a?ftus e quodam fpecu manare : fed illam paucam , & optimam eife : hanc fpeluncis efBuen- 



$ tem,copiofam quidem,& boni coloris.fed uitiofam,quod lapides multos collegerit . Pluribus autem 

 modis adulterant. aliqui puinice admift o,alij marmore,alij atrainento futorio . Sed deprehendemus 



pumicem, 



