1 4 2 o And. Matthioli Comm. 



pr&fert laferpitij lacrymam,& cafloreum. Sedpr&ftantiffimum dicit effe medicamentum,tberiacam,fagaxeneam , ■& Mi- 

 thridatis antidotum ex uino potum.Excitandi etidmnumjunt te^rotantes fiernutamcntis^ fibutis, friclionibns , odoramen- 

 tis,nempe mofcbo,caftoreo,lafere^mbaro,naribus inditis, quin &fidpburis furno . Succurritur conuuifionufi untuerfum 

 corpus perungatur fufino oUo,ac etiam coflino,aivjsque remedijs,quorum inpr<eccdenti capite memmimus . Vemm lon^i * 

 omnium potentiffimi proficit antidotus noflri ufus,fcilicet quinta effentia theriacaiis , de qua Juperius in prafatwnts com- 

 mentatione diximus,qudd pr&fentaneo remedio non modb bis ommbus opttuUtur ;fed etiam vmnibus in uniuerfum uene- 

 nis,qu& frigiditate nimia mterimunt . Isjjc aliter curantur,qui corniculatum papauer deuorauerint . 



W& PHARICVM. CAP. XIX. 



IO 



QVod Pharicon uocant, fapore fylueftre jiardumimitatur.Refolutionem neruorum potumad- 

 fert, cumconuulfione&delirio. Oportetautem poftuacuationes uinum abfinthiten potui da- 

 re,cumcinnamomo,autmyrrha,autnardogallico,quod ferinen aliqui uocauerunt:aut fpicenardi 

 duas drachmas,& myrrhs totidem obolos,cum pailo: aut irim cum croco ex uino : derafumque caput 

 illinire hordeacea farina cum aceto,& trita ruta . 



Pl ici uene- "^. ^ ® n equidem hablenus apud quenquam fcriptorem confequi p otui, quid Tbaricum antiquis fuerit , anfimplex , aut 

 mconfid. j^S^compofitummedicamentum. Quianequeetiamcertbinuenirelicutt ,undeid nomcn traxerit, cum uariafit de 



nomme eins apud autbores fententia '. Torrb is, quiin Ts\icandn alexipbarmaca fcbolia fcripfit,h<£c protulit . Traxa- 

 goras memori&prodit pharicum lethale medicamentum ftc uocatum a Tharico uenefico quodam Cretenfi , qui hoc repe- 20 

 rit . Sunt qui primumTharis Arcaditzrepertumuehnt: appellant autemetiam Medicum.K(ec defunt qui inThcffalia in 

 Theris, alij Laced&mone, qubd ibifortaffe proueniat. h&c ille . C&terum citm iam id meritb deperditumfit,neque hoc tem- 

 pore d nemine, quodfciam, cognofcatur } fuperfluumJani effetplura de eofcribere ; nam inflitutum noflrum non eft , in re 

 incerta diutius immorari . 



To^ v. TOXICVM. CAP. XX. 



TOxicum ex eo nominari uidetur, quod barbarorum lagittce eo illinebantfir . Qui biberint, labio- 

 rum,& lingua? inflammatione torquentur . Incoercitus furor uarias ijs imagines obuerfit: quare 

 uixmecicinxlocuseft,raroquequihaulerunt,euadent. Vinculis ergocohibendi,autuinumdulce 50 

 cum rofaceo bibere,& reuomere cogantur: rapi femen bibendum cum uino . Priuatim ljs conuenit 

 quinquefoln radix, &hircinus languis , aut caprillus , eodem modo fumptus: roboris , fagi , aut ilicis 

 cortex cum iacte tritus : malaque cotonea trita effe,aut cum pulegio,& aqua bibere,conueniet : amo- 

 mum & balfami femen ex uino. Sed qui periculis defiincli funt , diu lecticis decumbunt : & ubi furre- 

 xere , ftupidi reliquum uit«E tempus degunt . 



QVid antiqnis fnerit Toxicum,quo Barbarifagittas inficiebant, ut ijs uulneratos inimicos haud dubii perdcrent,nec 

 a Diofcorid::, nec ab alio aut Gr&c&,aut j£rabic<e familite autbore memoritn, proditnm effe , mibi bafienus comper- 

 tum ejt ..ldeoque diffkili adrmdum fuerit decernere an Toxicum hodiefit,uel cognofcatur in Europa, ciim proprii hi Bar- 

 hariantiquis dicantur,qui Troglodyticam jtethiopia regionem incolunt,apud quosfortaffe tantum nafcitur.Verum enim- 40 

 ,. . uero putauerunt quidam,ut Manardus Ferrarienfis uir noftra tetatis celebris , id antiquis fuiflfe Toxicum , quod jLrabes 

 nio reprobata. 'Hapelkm uocant . Qm quidem fententia non omnim ijs uidetur refellenda,quiplura de Toxico non inucftiganint. quan\- 

 doquidem(ut jLuicenmefl author)ncm defuere,qui fagittas napello mficerent iconflatque napellum haurienttbus lingud, 

 & labiorum inflammationem excitari,& raros admodum effej'nmentcs,qui euadant : id quod omnes Grxci toxico adfcri- 

 bunt . Ad b&c cum afferat jLuicenna,qubd fiqua cura cum toxico adbiberipojfit^ eafiat uomitiontbus , hauflo antea rapi 

 Jcmine,& fumptis fubinde glandiumpHtamimbuSihoc omnino illorum opinwnern auget . Siquidem Diofcorides quoque 

 jjs, qui toxicum haufetunt, rapifemen ad ciendum uomitum ex uino potandum pr&bet , ac deinde quercus , fagi , aut ilicis 

 conicLrr,, arborum niminim, qux omnes glandes profemnt . Qu&fani omniafacile ad credendum trahunt Gr&corum to- 

 xicum,& jlrabum napellum unum & idem effe uenenum . Sed dHigenter rem expendentibus contraria profefibfcfe offe- 

 runt rationes . etft enim ex notis pr&diftis toxicum,& T^apellum unum & idem effe uideantur ; tot tammi alU babentur fo 

 nota, qux alterum ab altero difcrimtnant , & contrarium arguunt, ut aliter exiftimandum nonfit , qudm qubd deleteria 

 * h&c medicamenta plurimum mterfe difiideant . T^am nufquam , quod legerim , tradidere Mauritani eos,qui T^apellum 

 haufcrint , in tantumfurortim agi , ut uinculisfint coercendi , quemadmodum eos , qui toxicum deuorauerint . Equidem 

 illudpro certo teflari pof]iim,qubdCorfi illi latrones,ficarijque nequifiimi , quorum hijloriam libroquarto prodidimus, 

 cim de aconito dijjereremus, quanquamub afjumpto1s(apelioeaomma dederint indicta, qu&ab jlutcenna napelloajji- 

 gnantur ; innullum tamenfuroremaddutli fuere ,nequc ullum etiam fenfere delirium. Tr<£terea ^iuicennxy nofiro- 

 que teftimonio , qui experimentum uidimus , epoto Ts^apeUo , oculi exterius prdminent , oboriuntur uertigines , animi de- 

 fetlus, & ingcns crurium imbeciUitas . Quprum tamcn fymptomatum nibil de toxico agens meminit Diofcorides . Quin- 

 etiam ( ut ipfe perhibet jiuiccnna)qui 'Napellt pericula euadunt,p'erunqueaut ad hetltcam febrem , aut ad tabem , aut 

 adcomitialemrnorbumdtfcifcunt . idquodtoxicum fumcnlibus non euer.it : horum fiquidem quifuperuixcrint, ftupidi $q 

 tantitm reiiauum uitx tempus ducunt.Ex his itaquc ommbus liquidb apparet,qubd bxc inter fc maximc differunt . Lon- 

 • ge tmm 



