

1 4 5* 6 And. Matthioli Comm. 



Hxmorrhoi nigricans : ex quo nihilin initio effluit,prteterquam paucnm quidpkm aquoflm . Venirictdus dotore tcn/ 1 



aioi-fiis notsEj fpirandi difjicitltas . Deindefangnis exmrtbtts profiwt,& cx ipfius morfus foramimbus: &fiqua in corpusobduEia kn - 



diuflt cicatrix, ea rumpitur,& janguinem profundit , atque h<sc quidem in maris Hamorrhoi morfus contingunt . aifa- 



min& uerb Hdmorrboidis morfiti ad b#c & anguli oculorumden tium ging4ua,& Unguittm radiccs fanguine manant , _:• n t 



fimpliciter dieam>per omne crrpnsfthguincmejferri contin?Jt . Dentespr&terea exctdunt , & gingimptttrefcmi . Ho- 



rumporrb cnramfacere oportet ,primim quidem fanguinis eruptioni oblutlando acrefifiendoijs medicamentis, qttn tipvi 



fanguinem fiflere poffunt . deinde cataplafinata plagm imponendo ex folijs uitis cofits tritis cum mcllc,& portulacx (\ 



cnmpolcnta . ^intca uerb qudm cruentaprcdeat urina,a\\if multitm deuorent , multnmque itini diluti bibant , ejr ad uo- 



w.itum cogantur . deinde confeflim theriace exhibeatur , & poflea pifccs multos , allijs tritis cum oleo tinilos edant . Su- 



mjtnt item in ctbopanem , & uuam pafflam dulccm , & deinde uino dtluto largi hauflo uomant . Tlaga uerb aqnafrigUu: 1 6 



foi rdis hiilo proluatur : ttefica aute>:iffongijs calidisfoueatur . Sediam de Dipfade diffcramus , qu&fltc aGntcis ditlaefi ,qubd con- 



ria 5 morfus fi- tinuam , & incxtitiguibilcmfitim excitet . Hiiitis memionemfecit Galenus libro X I .fimplicium medicamentorum , ubi 



§ua,& cura. eiufmodi feras in Lybia , non in Italk rcperirifcribit : qubd b&c rcgio bumida fit , illa uerbflccifflma . Hoc av.tem d Mar- 



fis , qui Rgma uiperas ucnabantur,accepiffe ait : quibus tamen non in omnibus fidem adbibendam effe exiflimat . Quare 



longi mmus nos ijs ckcunforaneis fidim pfiefiare debcmus.qui Marfos hofce imitati , diui Tauli gencrife adfcnbunt ,flq- 



inde ortum duxiffc pradicant . 1s{am ft Caleni &tate bi mcndacifflmi nebulones tmiuerfo orbi imponebant, tari qaidem fi- 



rnilltnum efl , eos quibodieper Italiam uagantur , longe magis deciperepoffe , qudmfecerint Marfl illiantiqui . quippe non 



dubitandum , quin eorum afius d Galenifeculo in bunc ufque-diemprotraclus , maximum fvfceperit incrementum,qubd con 



flet mortalium ingenia tam in bonurn , qudm in malum procliuia , atate magis acui . Meminit etiam Dipfadis Galcnus li- 



bro de tberiaca ad Tifontm ,flcfcribens . U s dipfade commorfl caufofebri mali conflciuntur . nam & midtaflti, & teflit 2 o 



ttebementi ucxati , interdum & dirupti , diem obeunt . His Galeni ucrbis fubfcribit J.etius libro XIII .ubific inquit . 



Dipfas,qu<£ d quibufdam caufus appellatur , uiperce efljpecies., qu& magis in maritimis locis reperiiur , qudm alibi , ma* 



gnitudinc cubitali , ex craffa in tenuem definens : notas autem habet per omne corpusfuluas , & nigras : caput uerb av.gu 



fiius. Sequitur autem ab ea demorfos ,prxter ea qias de uipera dic7afunt y &fltis intolerabilisplani,adeb ut etiamfi 



multuspotus eis adhibeatur , fttis nonjedetur : & tamen nequeper urinas ,neque per uomitum , neque per judores quic- 



quam excemitur . Duobus igitur pereunt modis , aut ob multamfltim exufli ,fipotum nonfumant : aut ob multam po- 



tus repletionem diflentus rumpitur uenter , uel inferni circa inguina , uel circa imum uentrem , ut in aqua inter cutemfle- 



pius euenit.Caterum & his,ceu d uipera demorfis,auxiliamur:proprii autem in bispotiones magis urinam cientes exhibean 



tur . Muus item per infufum eluatur , & oleo cum decoclis exhibito , ad uomitum cogendifunt male affletti . Jdpla- 



gA uerb locum , pofl exuelionem , circuncifionem circunquaque fcalpcllo faclam , cucurbitularum ajfixionem , & difle- ?o 



ffiasgallinds admotas , calx uiua cum oleo imponitur, & emphflra attracloria , & tberiaca illinuntur . Torrb Dipjadis 



priuatim meminit ^Aclianus Itbro. i x. de bifloria animalium , fic inquicns . Dipfas , cuius uim , & naturam eius , nomen 



nobis declarat , inferior quidem efl magnkudine , qudm uipera,fed tamen in cccidendo qudm celerrimi fupcrior . Cunts 



rnorfu confixi,etfi affiduam potionem hauriant; adfitim tamen continub exardefcunt,& ad bibendum eatenus hflamman- 



tur , quoad celerrimi rumpantur , Eam Soflratus cum albam tffe ait,tum duas in cauda lineas nigras habere . Etficut ai* 



dio > uario , multiplicique nomine nuncupatur : quidam preflerem twcanf , alij caufonem,aljj anombaten,d quibufdam me- 



Leoniceni er- lanurus appellarifertur . Cum in jlphrica , tum magis in jlrabia nafcitur . b&c ^Aelianus . Ex quibus uerbis manifefle) 



xox. deprehenditur error Lconiceni uiri alioquin eruditiflimi , qui Dipfadem putauit corporis forma nullis notis d uipera diuer 



fam efje . T^ec equidemfcio > qua ratione , uel authoritate nixus , in banc opinionem uenerit , in eaq;perfiiterit . 



t'J>«. NATRIX. GAP. LI. 



B Natrice demorfis ulcus dilatatur , & Iiuidum , ac ingens euadit . Sanies ex eo multa, & atra, 

 _ __.& male olcns, non fecus arque ijs qua? ferpunt ulceribus, expuitur . Si ergo morfum natrix ade- 

 git , prodeft origanum tritum,& aqua fuba&um : lixiuia cum oleo indita, aut ariftolochis correx , aut 

 querna radix minutim contrita , & hordei farina cum aqua,& melle colliquata . Bibuntur etiam bina? 

 sriftolochia: drachtnje in potione pofc^e cyathis duobus , deinceps marrubij fuccus, uel deco&um al- 

 cerius cum uino . fauus recens datur in aceto . 



40 



J> 





TTdrusanguisinaquisplerunquedegit,dquibi(snomenflbi uendicattit . Sunt &qui JJatricem , qubd aquisin- 



Hydri, fiue na- J__ Jjiatet , uocent . Hicfi reliffis aquis , terras inhabitet , longi nocentior euadit , uocaturq; tunc cherjydrus . Dijfert 



tricis hift. tamen is d dryino , qui ( utfuperius diximus)K[icandro bydrus ettam appellatur . Siquidem ipfe de Hydro,citius mtnc hi- 



floriam,morfus difcrimina,& remedia profequimur,diffcruit fub Cherfydri nominein tberiacisfic carmine in profam uerfo 



fcribens . jlge itaque cherfydri,quiafpidi conformis e(l,figuram lequalem recita.Sed plagam cius malefica,& pejflmafani 



fignafequuntur . Tota cutis circa carnem arida,& abominabilis expaffa ab internis partibus,hnmentem iclwmfatis certb 



indicatputredinefathtfcens . Qjiinetiam dolores immenfi ignefcentes,hom : nem tandem interimitnt . mox ctiam per mem- 



brapuflul<efinguntur,ali!e ex aliaparte inuicem turbantes xgrum . Atqui cherfydrus iam antea in uuido,\euparum aqua 



babentilacu,irreconciliabilem ranisiram adfert . Enimuero ubifole aqua exiccata fuerit,adcoq; ariditas iu fttndo exti- 



Cherf/cln na- teYlt i aciU f tum ki c f er p )ls m terrafefe continet , &fquallidus , & deformis infole tetrttm corpusfuum refocillam : infe- g Q 



cuutio. ' mitisajitemslinguafmafflandofMbundtisfldcQsexednJjMitte.Cberfydriquoquemenm^ i.cap.xxxv. 



his 



