i 4 y8 



And. Matthioli Comm. 



Afpidiun hifto 

 fiijiftusnotie, 

 & cura. 



jlle,qwfubinde pturibus hiftoriam cnarramt um inuitli animi buiufce moribund<e regina . C<eteritm cbclidoniam uoca- 

 tam,id nominisfibi comparafje mhmt,qubd hirundinum modo dorfo nigrwet , & candicet aluo . quemadmodum &pty<u 

 altera dicitur , qubd in homtnem expuat . cberfiea uerb ita ditlaeft , qubd in mediterraneis femper degat . Harum om- 

 niurn meminit jLetius libro x T 1 1 .cap.im.fic inquiens . ^Afpidum apnd ferarum fcriptores tres fpecies reperiuntur . qu<e- 

 dam enim ex eis terreftres appcUantur : qu<edam uerb chelidoni<e,qn<e circafiutuorum ripas, prxfertim T^jli , latibula ha- 

 bcnU ali<e nerb ptyadcs nominantur . Terreflxes quidem igitur maioresfisnt , & quandoque ufijue ad quinque cubitorum 

 longitudinem repcriitntur . Maxim<e uerbptyades, cinereofunt coiore,uiridique,& ad auri colorem inclinante . Terre- 

 ftres uerb utplurimum & ipfie cincretfunt coloris , quanquam& fiubuirides reperiantur. C<eterum acceffiones ,& ftgna 

 (ommuniafunt in his, quos afpides momorderunt . Vulnera enim in demorfo loco,ueluti ab acu punffa inueniuntur : bina 

 tjuidem ex maris morfu , exfamell<e uerb quatuor citra magnum dolorem,d quibus nibil effiuit, wfi uiolentum animalfit^ 

 quod morfium infltxit . Confequitur autemftupor,pallor,frontis refrigeratio,afitdui biatus,palpebrarum nitlationes, colli 

 incltnatio , capitis grauitas ,fegnities , & collapfio in fomnum profundum ,adfinem uerb & conuulfio . Mors autem in 

 tribus adfummum boris ex tcrrefiris morfiu fequittr : in chelidania uerb iclu prmfenttffitma adeft . Torrb his,qui d ptyade 

 coufpuuntttr^caligo ocHlcrumfuccedit,& cordis dolor,faciei tttmor , ac auditus corruptio : tardius autem mors confequi- 

 tur . jLuxilium autem ab afpide morfiferunt,& pmfenim quop lyas momordit , ex acerrimi aceti potu : dandum autem 

 efl,qmSifqueacctiqualitatcmcircadextrampr<ecordiontmpptem perceptent . hepar eniminmorfis ab afpide primum 

 ';j,-int fenfu priuari . C<iterum ad pr<enotionem,an uitturm fit percuffm,centaurium cum uino tritum bibendum pr<cbent: 

 %»{uidem enim cuomct pharmacum,morietur ; fi nonmutt . Quo ucrb ueneni in corpm diflributi uis probe euomatur ,allia 

 tnta cum xytho cxhibendafunt,donec naufeabundm reddatur maleaffeclus . aut opopanax cum uino diluto detur,&con 

 feflim cuocct . J^umtm autem inquit . Origanum uiridcm,aut andampro <tgri uinbus cum uino dato . Toftuomttum an 

 fidotis theriacis utendum :> & communibm remedijs prndiclis . Vtiltter autcm adplagam imponunturpoft cucurbitarum 

 adhibiiionem^&ficarificationem,ctntaurhm cum myrrha,& rnodico opio . Ejimex autem fi cataplafmatis modo impona- 

 tur, mhil Udetur . Tr<e.teropinionem uerb auxiliatur tbenace tum plaga impofita, tumpota . Trofunt autem & affidua 

 excitatioves cum euulfiontbus,& plagis,& miuerfi corporis motus,& aqua marina calida profomcnto afperfi» i hatlenus 

 (tc afptdibus jletius . Efficaciffimum porrb,& omnium,quantum equidem expertusfum,pr<eflanttffmum antidotum con- 

 ,tra uenenofum itlum afpidum,quasfurdas dicunt,qu<e in Itatia pluribus m tocis reptrimtur, cft noftra quinta effentia , ex 

 aqua uit<e & antidoto nofiro cotifetla . Quippe ciim tenuium admodumfit partium, iflu tculi ir. uniuerfimccrpus tJifihhdi 

 tur,ucnas,& arttrias confefiim pcrmcans. Vndcprohihetjne fanguis & jjuritus in uafis refrigerati cogantur:atque autlo 

 calore innato t uencni uim arcet potentiffme,idquefuperat citifiimi. 



"B&irthirKot . 



BASILISCVS. 



CAP. LV. 



30 



Bafilifci uarii 

 Tiiilona, 



Catoblepss. 



ERafiftratus in libro 3 quem de medicaminibus 3 & uener)iscondidi,deuocatobafiIifco fcitcirare- 

 fert. Cum bafilifcos momorc!erit,uulnus ad auri colorem efflauefeit . Itaque in plurimis,qu£ ui- 

 rus eiaculantur,comites nota? ira fe habent. Ad bafilifci morfum,ut idem Erafiftratus author eft 3 auxN 

 liatur caftonj drachma in uino pota: item papaueris fuccus . Iduum remedia ita fe habent. 



MVltiplex uariaqueefi apudferarumfcriptores Bafilifci hifitoria, quem Latini B^egulum uocant . Sunt enim quifcri- 

 bant tant<epernkieianimat effe Bafilifcum,Ht foio oculorum intuitu,alijfibilo tantum, atij halitu , alij uerb morfiu y 

 homincsftatim interimat . T^ec defunt qui uulgi opinionemfecuti,ex antiquigalli om hancfieuiffimamferam nafci putant. 40 

 Ex hac itaque btfioria uanetate,ac inconftantia facili adducor,ut credam,plerofque bifioriam bafilifci , utfabularem , di- 

 fcnpfiffe . Id quod etiam probi Diofcoridesfenfiffe,atque adtb ncftro iudicio adflipulari uidetur. Siquidtm is ne cum alijs 

 accufaretur,Erafiftratum citauit,autboremque bifloriA buiusfecit . Bafilifci meminit Calenus libro de theriaca ad Tifo- 

 nem(fi tamen tiber ille inter legitimos cenfetur)ubifu.inquit . Bafilificus belluafubflaua , & triplici frontis apice munita, 

 tantummodo conjpetlus ,& quando fibilat auditus,uidentesfe,& audientes necat : atquefi quod aliud animal Mtim ttiam 

 Wortuumattingit,flatimmoritur . Hinc aiunpomne atiudreptilium genus cauere,ne bafilifco uicinumbabitet. Librouero) 

 X.cap.pnmo defimplcium medicamentorumfacuttatibus idetn contra Xenocratem fcrtbens,non omnino Bafitifci btftoriam 

 comprobare uidetur,fic inqukns . J^am befiiamfeu feram regiam, quam uocant Qa.rtt\«rx.iv 5»pity,ne uidere quidem mihi un 

 quam contigit: &fi uerafiur,t,qu<e de iUa referuntur, pericutofitm etiam efi uei propd accedere ad hoc animal . jLetianus 

 pmterea Bcfilifcum tanta ueneni acuitate,& immanitate pollere ait , ut quanuis magnitudtne dodrantalem non excedat 5 o 

 tnenfitram ,• ferpentes tamcn omnes etiam ingentesfuo duntaxat balitu extinguat^adeb ut utrga quoquc e longinquo conta- 

 tlitsjUico tangentem conficiat .- Huitts item horrendiffm<efer<e hifloriam tradidit Tltnius lib.v 1 1 1 .cap.xx 1 .ubiita fcri 

 pturn rctiquit . ^ipud Hefperios Mtbiopas fions efl Ts[igris,utpterique exiflimauere{Ntli caput, ut argumenta , qu<e di- 

 ximus,perfuadent . luxta buncfcra appellatur Catoblepas,modica alioquin,c<eterisque membris iners , caput tantumpr<e- 

 graue <egrt}fenns:td deietlum fiempcr in terram . Mtas intcrnecio bumani generis,omnibus,qui oculos eius uidcre, confe- 

 ftim expirantibtts. Eadem & Bafilifci ferpentis efi uis.Cyrenaica huncgeneratprouincia,duodecim non amplius digttorum 

 magnitudim,candida in capite macula,ut quodam diademate infigni . Stbito omnes fugat ferpentes : necflcxu multiplici f 

 nec ut reliqu<e',corpus impellit,fed celfus & erctlus in medio incedens . K^ecat frutices non contattos modb , uerum & af- 

 flatos: exurit berb<ts,rumpit jixa. Taiis uis malo eft. Creditum quondam ex equo occifohafla,& per eamfubeunte ui non 

 equitem modbtfed equum quoque abfumptum . Huic tali monftn>(fiepe enim enetlum concupinere reges uidt re ) mufiela- So 

 rum uims exitio eft: adeb natur<e nihitplacuit efiefine pari . Inijciunt eas cauernis,facite cognitisfola tabe . I^ccant tll<e 



fiiiitil 



