DE INSECTIS LIB. III. 



hicoreadhaeretpartimolliufcuke & pingui 

 fub pinna ita tenaciter , ut avelli integer 

 non poifit. Sanguineni exugit hirudmum 

 ritu, ufque dum prs: plenitudine decidat 

 &moriatur. Curin fummo tantum aeftu, 

 & Canicubetempore pifces di£tos infeftet, 

 idincaufa effe puto, quod asftate tantum 

 nafcatur , autumno pereat. Cur fub pinna 

 haereat 3 incaufaeftpartismollitudo,pin- 

 guitudo , & fanguinis copia. Reliquo cor- 

 pore Thynni cute quidem Ixvi integuntur, 

 fed illi fubfunt {quamac duriores. 



jtijt. H. A* Quantum ad Sco!ope?idras, Ariftoteles, 



2 • c - J 4- G^ty-vshrioias rc$ e*3s* %u$ xiigcucus, afpeffiu ter- 

 renisfimihs eife dicit-, in faxoiis locisgi- 

 gni, coloremagisrubroefle , pedum nu- 

 mero terreftrcs fuperare , gracihtatem cru- 

 rum fi exciplas 5 ferpentum more non in al- 

 tisgurgitibus nafci, adjicit. 



Ro»m. t* Rondeletius , duas fpecies proponit_j>. 



irfLt.ci. <p r j orm i nOT e ft, colore plane rubro, do- 

 drantali magmtuclme, m faxofis k»cis de- 

 git. A capite ad caudam pedes habet plu- 

 rimos: inflexus & volumina fefe contor- 

 quet: nunclongior, nuncbrevior, nunc 

 gracilior , nunc crallior efficitur» Altera 

 eft fuperiore mul to longior , utpote qux ad 

 cubiti longitudinem accedat , tenuior , co- 

 lore ad candidum vergente. A capite ad 

 caudam pedes utrinque habetplurimos,ve- 

 luti fuperior. Aldrovandus addit ex Gef- 

 nero tertiam , colore miniaceo. Gefnerus 

 videtur quxdam ex his in dubium vocare, 

 dum Ariftotelis defcriptionem attendit^. 

 Minores terreftribus facere Ariftotelem: 

 Brafavolum vero ad fe miiiflfe duos pollices 

 longam, apudfe vix duos digitos asquare: 

 Rondeletiilonge majores efle, Marcellum 

 Virgilium terreftribus longiores facere_j. 

 Quodformaattendatur, longe aliam cau- 

 dx capitisque in terreftribus vidifle. Utut 

 fit, inlacertorummarinorum, ut &acuum 

 ventriculo faepe eas reperit Rondeletius: 

 ita ut exinde , iifdem hos pifces vefci colligi 

 poffit: &quiainaltomari vivant, in litto- 

 nbus aut littorum faxis eafdem vivere , fal- 

 fumfio. Appetcre nidorulentaj hamum 

 devoratum fimul cum interaneis dejicere, 

 dejeclo, iftaiterumintro recipere> pifca- 

 toribus quod fi hamum attigerint , nullus 

 pifcisadhamumpoftaccedat infeftamefle- 

 attaftam adurere 5 naturae ipfius eft. Mou- 



M.ufeu z. f etusin limofis ftagnis, & ubi oftrea? fagi- 

 nantur,Iatere fcripiit. Nonnus pfylothrum 

 ex thuris , atramenti futorii anaunc. ij. fco- 

 lopendr. unc. iij. tritis , & cum calds pul- 

 vere commiftis commendat. 



'43 



ras fe exerunt hauriendce aquse gratia. Hi 

 colore, fubftantia, fcolopendra rubrx fi- 

 milesfunt, figura&magnitudine nonnihil 

 differunt • longiifimi enim digiti magnitu- 

 dinem non excedunt. Pars pofterior folii 

 myrteimodo in acutum definit. Priore par~ 

 te utrinque pedes habent , veluti fcoloperL 

 dra?, undefiftulaprominet inextremo ob- 

 tufa tubae modo , & perforata , qualem in 

 afilo marino depingemus , eaaquam trahit. 

 Horum vermicnlorum tefta Pharmacopsei 

 noftriutuntur , in compofitione unguenti 

 citrmi pro dentali. Huic fimilem teftam 

 etiam dentale vocant, quo in eodem un~ 

 guento utuntur. Hujufmodi aliquot pictu- 

 rx fuperioriafperfimus. 



itaRondeletius : Nafcuntur in faxis mari- 

 nis & fuper concharum vetuftarum teftas, 

 tflbuli vel Siphunculi teftacei , rotundi, 

 afperi, candidi , intus laevifiimi , quorum 

 aliire&ifunt, aliicontorti&replicati. In 

 his procreantur & vivunt vermes, qui fo- 



Titulus II. 

 T>e InfeSis aquaticis aftodibns. 



C A P U T I. 



T)e Himdinc_j. 



ABfolutse infe&orum aquaticorum pe« 

 datorum hiftoria , ad apoda progredi- 

 mur. Hxcverointra. Hirudines, SteUos^ m 

 Hipfocampum, Uvammarinam, Oripem, ufXt. u? 

 Lumbricum ?narinum , Setam , Vermem Mo «/«- z. 

 Indicum, & aiios confiftunt. c ' 4I ' 



Hirudinemquidamabhzrendo, qudd notoh. 

 corporibus haereat , alii ab hauriendo Lati- 

 nis diftam efle putant. Dicitur Latinis & 

 Sangui/uga.^ Grxci /3^W , & quidem 

 v^LTivy fapvaleu, dixere , fine dubio , a jS<^^«, 

 @fo?&a, dpihyu, ctcmity, c^c^v^ca. Hefychio 

 dicuntur^GA«f & /3Ag TO « ff , & ^Kams, fe- 

 cundumEhenfes. Eidem^ro||8^a eft. 



Duorum eft generum. Marma nempe, DifFerenti*. 

 &Lacuftris. Illa, Rondeletio defcnben- 

 te, digitieftmagnitudine, cervice graci- 2?^ 7. 

 liore, caudapaulocrailiore. Os&caudx 

 extremum Polyporum acetabulis fimilia 

 funt , ut eorum adhsefione fefe trahantj». 

 Corpus infedorum modoexmuleis annu* 

 lis circulifve conftat, fed duriore cute quam 

 paluftres, quodincaufaeft, curnonitain 

 globum fe contrahere , nec ita fe colligere 

 poflint, fedcaudamtantum&caput pro- 

 ferunt, &retrahunt. Internaomniacon- 

 tinuo du£tu producta & indiftin£ra. ln lu- 

 tovivit, virusolet, cibo idonea noneft: 

 pifcestamen lutofi & litorales ea vefcun- 

 In oleo antiquiflimo decocTraauhum 



tur. 



dolorem fedat. In oleo amyg;dalino , vel 

 T)i Vermibus tn tubults nafcentibm, - Chamaemelino, dolorem haemorrhoidnm. 



ln vino, vulnenbusnervorum &convuIfio- 

 nibus utilis eft. Uibe alopecias cumaceto 

 curant. 



Z^^jcirculisvelutinterfe colliga- 

 tis conftant, quorum opera quandoque in 

 globum contrahuntur. Oflibus & pmnis 



carent. 



