*44 



HISTOR1.& NATURALIS 



Maufet. de 

 cnfeti. z . 

 J.41. 



Vfm H/V«- 



Werem. H. 

 £»13, c. 1$. 



carent. Os illis trianguli inftar , id vul- 



nus inflitlum oftendit. Villanovanus fi- 



i hilam in ore more culicis tribuit. Alii in 



majoribus acutius , in minoribus rotundumj 



in omnibus foramen in medio exile, obfer- 



vavere. Ab ore ad alvum continuus eft 



meatus. In mortuis longitudo circiter di- 



giti. Lineis & pundtis nigris notantur 



omnes , reliquo colore variant. Varias dif- 



ferentias fortiuntur. Sunt qua; caput ma- 



gnumhabent, colorisruffi, variisfilamen- 



tis diftin£tx , lanuginofx , & venenatre. 



Sunt & alix tenuiores , capite brevi , ventre 



rubro ; qua: in aquis puris habitant. Alber- 



tus Nigrarum & planarum •, nec non qua? in 



dorfo virgulas rubeas & aliquantulum ruga- 



tashabent &c. meminit. Apud HeJvetios 



Minores fiint nigrx 3 majores fubvirides, 



ftriis perlpngitudinem fubflavis aut ruffis, 



inquibus pun£ta aliquot nigricant. Vifx 



Venetiisvirides , maculis hinc inde nigris 



refperfx. Influentibusaquis ,albaf,verexi- 



guas, oreutrinque in circulum lato, fhd 



altero duplo latiore , quales vel pifcibus 



nonnunquam adhxrent, invenies . In Mau- 



ritanixquodamflumine feptenum cubito- 



rum , qua: per gulam perforatam refpi- 



rent, inveniri, Straboprodidit. Injeci- 



noribus boum limilem hirudini lacuftri 



vermem , alii. Moufetus in perforatas, 



quas Europa non novit , & Imperforatas 



diftinguit. 



Ad Naturam earutn pertinet , in palu. 

 dofis & turbidis aquis ut plurimum ,in faxo- 

 iis , arenofis & claris , raro inveniri : ex pu- 

 trinafci, necfcitur ancoeant: autumno 

 condi, perhyememlatitare, circaCalen- 

 dasMaij, aut paulo ante , &quidemnon- 

 nifi tepido aere apparere. Exdem, fan- 

 guine victitant. U bi corpori adhsefere , non 

 citms avelluntur , quam expletx decidant: 

 imo quanto magis trahuntur , tanto fortius 

 infident ; donec rumpantur. Caudse & 

 oriinnitentes moventur. Cannadnclufse, 

 retrorfiim exeunt : & quia os valde acuere 

 & in tenuitatem fe extendere poffunt , per 

 anguftiffima etiam elabuntur. 



Magni funt in evacuando fanguine in 

 Medicinaufus. Fugiendse rufx , magno- 

 rum capitum , virides, nigra , & qua? m 

 limofisnimisagunt. Laudantur, qux ex 

 aquisfluentibus rufre rotunda?, coloreje- 

 cinoris , parvorum capitum. Prseftantif- 

 fimxputantur, quibusventer rubet, dor- 

 fumviret, prsefertimfiexaquis fluentibus 

 fuerint. In Germania praeferuntur majo- 

 res, exnigrofubvirides, ftriisperlongitu- 

 dinem ruffis , in quibus maculx nigra: funt. 

 Applicantur in vulneribus venenatis , capi- 

 tis , colli , jecoris , lienis , genitalium mem- 

 brorum: &c. morbis. 



De prseparatione, & modo utendi, abun- 

 de apud Medicos invenies. 



Huc fpe&at , Lumates moleftiffima hi- 



rudinis fpecies , inter herbas & montiurri 

 arbores vivens , femidigitum longa , & im- 

 pense tenuis. Adhaercnt iter agentibus, 

 fubeuntque quofvis humani corporis mea- 

 tus, etiamanguftos&fcedos, nequeprius 

 difcedunt , quam humano fatientur fangui- 

 ne : tunc enim fponte cadunt , ac minus in- 

 feftant Sole vigente. Remedium eft , arun- 

 dinibus quibufdam prseacutis eas avellere, 

 aut fefe tuerimtra aquas, confidendo faxis, 

 fiquseforteadfant, autpyram conftruere, 

 atque interponere ignem. 



a p. 



II. 



De Stellis. 



nomen, AUr 0U ;K. 



iS. 



Atum Infecto huic StelU 



quod ftellas imitetur. Graxis eft d<pip 3 W' 6 - c - 



* * r 1 i • ^ - 5 Nomen. 



Myrepf o api&ov, modernis Grsecis a*a5%©* y 

 ut Gillius notavit -, vel potius , ut Rondele- 

 tio vifum ; suv&s 5 quod pali lignei infixi 

 modo, radios habeant. Sylvaticus,Sydus 

 marinum vocat : Cremonenfis , Magiara- 

 ftrummarinum. 



Osipfis verfus caudam , in medioradio- &efl»yti* 

 rum fitum , inque gyrum quinque digitos 

 oftendere , author eft Bellonius : Excre- 

 mentorumnullumexitum, & ore excerni 

 quasfupervacuafunt, Rondeletius. Dwio- RnALJe 

 recoriofivecallo omnes integuntur-, ideo ht f^^- 

 Ariftoteles cum aliis teftaceis recenfuit. 



In marinis littoribus faepe confpeximus: Natura. 

 vaganturque in mari , ut polypi , brachia 

 deducendo , nunc antegradiendo , nunc 

 inorbemconvolvendo, &fu6l:u acetabu- 

 lorum , Echini modo , lapidibus adhse- 

 rent. Conchas aggrediuntur & devorant. 

 Quinque in difleclo ventre cochleas inve- 

 nifle fcribit Rondeletius , tres integras, 

 duas cum teftis fuis confe£tas. Adeo fervi- Ari fi- H. A. 

 da ejus natura eft , ut quicquid fumferit, T ' c ' lf ' 

 idlicetillico abea extrahatur, bifco£tum, 

 C^e(pfoi>)appareat.Pliniusdicit,tam igneum p/«.h.N". 

 fervorem ei efle tradi,ut omnia in mari con- 9# f ' 6 * 

 tatla adurat, omnemcibum ftatimperagat. 

 Extra aquam torpefcere , prodidit Bello- 

 nius: in aquam immerfas, & fupinas in- 

 ftratas , promufcides in extrema plufquam 

 quinque millia exerere cernet,&inpronam 

 partem moveri. 



Eflequafdam mcibis, ex Bellonio col- ufus * 

 ligimus. In Medicina , Hippocrates , ni- 

 grascumbraffica& vino odorato adverfus 

 uteriftilmgulationem propinat. ApudMy- 

 repfum inter fuffimenta contra epilepfiam 

 recenfetur. Interpfilothra a Galeno nu- 

 merai-i, certum : &Gefnerus, caruncu- 

 Iam , in quibufdam edulem efte fcribit, 

 reliquam fubftantiam pilos deperdere_3. 

 Lxvem , ad peritonxi rupturam , cum ono- R".vdeU$. 

 nide , felici cum fuccefTu applicari pofle l "^' '' H * 

 exiftimat. 



