12 



HISTORIA NATURALIS 



tecttSf 



Vmtrmm, 



B^mtdia. 



In Lybia tefte Solino, in multis Italice & 

 Illyrias locis , comitatu inprimis Goritien- 

 fi ftabulatur. Quadramius obfervavit in 

 Circulatorum capfiilis, catulosritu vipera- 

 rum enitL 



De Veneni fignis & remediis , ita idem 

 Ambrofinm : Olaus Magnits defcribens li- 

 gna veneni hujus ferpentis ea efle protulit, 

 quando particula demorfa non fblum in- 

 genti dolore & tumore afficitur , verum et- 

 jam quando virus a vulnere effiuit , & pro- 

 pterea fi patiens tertia die non perit, quan- 

 doque ad feptimam ufque diem vitam 

 protrahit. At Inter cseteros Authores,cla- 

 riorahujusveneni figna afiignat Matthio- 

 lus, dumpercuflbsabAmmodite, feftina 

 morte opprimi fcribit, &a vulnere eorum, 

 qui tam brevi tempore non obeunt,fangui- 

 nem primo dimanare , labiaque vulneris 

 intumefcere, deinde paulo poft fanium ef- 

 fluere,capitifquegravitatem,& animi deli- 

 quium generari. Imo a.ddit homines etiam 

 robuftos ab hoc ferpente i£tos triduo in- 

 terire , & celerius qui a ftemina fauciantur. 

 Quamvis obfervaverit nonnuilos ab hoc 

 ferpente percuflbs ad feptimam ufque 

 diem vitam protraxifle. 



Prafidiahoc venenum caftigantia,inpri- 

 mis communia laudat Abenfma 3 deinde 

 tanquam Alexipharmaca , caftoreum, cin- 

 namomum, & radicem centaurcae cum vi- 

 no exhibet.Item radicemAriftolochiadon- 

 ga^ & Gentiance probat, poftmodum pro 

 emplaftris parandis, mel exficcatum, & tri- 

 tum, radicesgracatorum,centaurese , fe- 

 men lini, harmel, lactucae, & volubilisprae- 

 fcribit. Verum Matthiolus admonet pri- 

 mo appofitis cucurbitulis ambitum vulne- 

 ris fcarificandum efle, inje&is tamen vin- 

 culis ardiflimis partibus fuperioribus. 

 deinde tanquam praefidium peculiare 

 mentam ex aqua mulfa potam, caftoreum, 

 cafiam , &fuccumartemifi£e , cumaqua 

 commendat. Prastereatheriacam inpotu 

 exhibet, eademque vulnuslinit,& tandem 

 emplaftris attrahentibus utitur. Imo in 

 hac affe&ione cataplamatanomis, & ulce- 

 ribus ferpentibus conferentia fummopere 

 celebrat. 



Articulus III. 



Ambrof. 1, 

 i. c # . 



Nomeit, 



Bellonius 

 obf.U.c. 



24. 



Dcfcriptio, 



Plin.H H 

 1.8. C.13. 



T>e Cerafte. 



EXcipit hic Ammodyten ferpens , 

 quod in locis etiam arenofis libenter 

 ftabuletur. Nomen a duabus eminentiis , 

 ^tts % Ki&*}&, quaeinfronte cochlearum 

 inftar,fed folidiores habet,fortitus eft. Ari- 

 ftoteli Thebanum colubrum,dici placitum eft 

 Bellonii. Olao eft Cnftalis, Alberto M. Ce- 

 riftalis, Sirtalis & Trifcalis. 



In Defcnptione veriatur. Plinius corpore 

 Ceraftis eminere cornicula jfepe quadri- 



gemina fcribit : quorum motureliquo cor* 

 poreoccultato follicitent ad feaves^To-, 5 ^'/^ 

 tidem & Solinushabet. Albertus o&o.Bel- lAoSk* 

 lonius duo inftar granorum hordei fupra obi:2,£ ' 

 oculos, gemina minuta cornua imitantia, 54 * 

 ponit. Addit, dentes viperinis fimiles , dor* 

 fum lineis quibufdam.puniceis variegatuni 

 habere. Aetus cubitalis magnitudinis,lon- 

 giffimum , duorumcubitorum , corpore 

 arenacei coloris, juxta caudam defquama- 

 to , partibus ventris per ordinem fquania- 

 tis, reliquit. 



Invenitur inLybia, cujus mediterranea Loc * s > 

 arida & fabulo referta funt. Olim in ^gy- 

 ptum migrafle , & magnam regionis par- 

 tem inhabitabilem reddidifte , prodidere 

 quidam,& ex his Lucanus. Bellonius dum pSi.i, ?< 

 Cairo in montem Sinai iter faceret,copio- Bdion.obi! 

 fos confpicatus eft. In viis per qux plauftra ^^f' 

 aguntur, frequens ftabulatur, obviofque 

 aggreditur & perimit. 



Duo ipfis congenita adfcribit Bello- 

 nius, nempe, quod ritu Viperarum fcetus 

 edantvivos, &quod interomnia ferpen- 

 tum genera diutiftimefitim tolerent.Gref- 

 fu flexuofo volutari , quoniam breves & 

 craffifunt; mole corporea arenis obruta , 

 exertis cornibus aviculas allicere , ut fupe- f l H A * 

 riusdixi : Pfyllos populos nonattingere , ^ 6 ' c '* 8 * 

 adjici prateritis poteft. 



Demorfus a Cerafte , parte affefta intu- £X7!k 

 mefcit.&duritiemquandaminftar capitis i0CO1, 

 clavi cum puftulis experitur. Moxfanies 

 modo nigricans , modo fubpallida effiuit : 

 mens alienatur : vifus hebefcit , inguina & 

 poplites dolent. Tenfis genitalibus con- 

 vulfusobit. Inter remediaipomt Diofcori- 

 desmembri prsecifionem. JEgineta & Are- 

 tarns fcarificari &ferroutinuraturjubenr. 

 Celfus rutam ex aceto co£tam, & nepetam 

 cum fale& melle permixtamiaudat. Pli- 

 nius pice cum polenta quandoque utitur , 

 interdum Caftoris teftibuscumpanace& 

 rutainvino. QuomodoidPfyllifrangant, 

 apud ^Elianumhabemus. Cornu adpra--^ 1 - H a: 

 fentiam viperse , napelli , aut fellisPardi ' I9 ' c ' z *' 

 exudare , Grevinus & Petrus de Abano af- 

 firmant. 



Datur apud Nicandrum genus Ceraftae Di ff ere »° 

 mutilum velquod cornibus careat ; fedfic ■»'*' 

 Ceraftes appellari non poftet : vel quod 

 non tam patenti habeat : & quidem gran- 

 dioribus quam alii maxillis inftrucfum 

 eft , Maxillare vocatur, Forte illud quod 

 fuperius ex Matthioloin Illyrico inveni- 

 ridkimus , Thair ^Egyptiis di&um , & 

 quod in theriaca , ut Profper Alpinus 

 fcripfit, adhibent. Herodotus circa The- 

 bas /Egyptias cornutorum ferpentum > 

 parvi corporis meminit , qui facri dicun- 

 tur. Sed quia innoxii , ad Ceraftas re- 

 ferri non poftunt. Nos duas hic in Ico- 

 nibus fpecies exhibemus. Secunda ad 



Sere- 



