i8 



HISTORIA NATURALIS 



Articulus VIII. 

 De Scjtak. 

 Nomtn. C^ Erpens Latinis Scy tale di&us , Graxis 



Ambrofin. ^ quoqiie oxvjaArj , <rxu3»Aiff , aut rs axvjei- 

 Aiov feu aforma rr t g (ncvraAtjg,qux vox bacu- 

 lum fignificat , feu a longa & terete figura , 

 quod a-Kvret^v lorum coriaceum aut bacu- 

 lumxquetj dicitur. Quidam Caciliam vo- 

 cant , quod ineunte vere ex antro egref 

 fus, fbeniculum fugiat , ne vifum recupe- 

 ret. 



pefcripk. Fornia eft tereti & ita sequali , ut ubi ca- 

 put velcauda iit, difcernivixpoffit. Ma- 

 gnitudinem ligoni terreftri Nicander 

 comparat, Quidam in tergo variamacu- 

 larum snpuAoTJfft diftingui tradunt. Unde 

 piclumferpentem Mantuanus vocavit. De 



Nicand. in ipfius & Amphisbaenae difcrimine ita Ni- 



Thenaca. j i 



cander : 



Bifiontifimilem rcpcris fcytalem Amphisbdna, 

 Pinguior efi tameh>& cauda qu& nullafere exit, 

 Crafior , ut quantum folita efi comprehendere 

 lignum , (ncm, 



Curva manusfirictum , quoties tenet ipfa ligo- 

 Tamprolixa , vagans , fluvio qUam reptile ccelo, 

 JgUodfiecundagenusfuagignit vifcera teUus. 



In defcriptione ejus erratLucanus, & 

 Nttma. Solinus forte ex eo. De Natura hoc dunta- 

 xathabemus, tergo fulgere, forte , ut quia 

 tardeprogreditur , fpe&atores alliciat: pri- 

 mum nondum diffipato brumas rigore e- 

 gredi , & fpolium deponere: ne vifum reci- 

 piat , a fkniculo abflinere : (Gillius tamen 

 oppolitum fcribit/) nec ictu mortem infer- 

 re. Infiammationem duntaxat infert , qua- 

 lis ab apum & vefparum aculeis prodire fo- 

 let. 



De Differentiis nihil occurrit. OlausM. 

 cum Amphisbama confundit. 



M. H. Aj 

 1. 9. c. 23, 

 PJin.H.N, 

 I.8.C.25* 



Articulus 

 De Amphisbma. 



IX. 



Nown. A Mphisbamxnomenaba i w(p/&/3^ / v«, 

 ^fo?" A^ uod geminum ut caput ita incef- 

 fum habeat, venit. Dicitur alias Amphi- 

 cxphalos.Hefychioct^/o-^^^Ethymolo- 

 goUfAQitffAcwa,, Alberto Amphifelene & Ar- 

 ?nena , Latinis quibufdam Utrimque gra- 

 da. 

 Vefcriph. Defcriptionem apud Nicandrum habe- 

 mus. 



Pofi hanc exiguam tibifubdimus Amphisbznam 

 Duplice confiicuam (monfirum mirabile) vultu, 

 Cujmperpetua cacum caligine lumen 

 JVuodlatas utrinque genas ^porrecfaque menta 

 Plm aliis altoferpentibus ageretendat - 

 Terreus efi illi color , & denfifimapellis , 

 Plurima quam varie dtftmclamfignafigumnt. 



Lqcus. 



NaturAi, 



Exiguam dicit, quiaparvus &im becillus 

 ferpens eft. Hefychius cubitalem & decur- 

 tatam caudam habere feripfit. De duplici 

 vultu ingens eil controverfia, ^Ehanus, 

 Plinius , Lucanus & Mantuanusaffirmant, 

 Matthiolusnegat , Hefychius dubitari ait. 

 Dari tamen bicipites ferpentes in Dirferen- 

 tiisdicemus. Color terreus illi eft, quem 

 Grasci (pou ov,Latini pullum appellant. Cx- 

 cum addit , quia tam latas habet genas , ut 

 oculos quodammodo premant. Noiis in 

 tergore pictam , nemo clafficorum autho-. 

 rum dixit 3 & in Nicandri textu, pro vn^- 

 •yeg , 5reg/sj^« legendum eft, quod idem eft 

 quod Trte/sifies) Circulatis enim tractibus 

 ferpit. 



Reperitur in Lemno , fed in Lybia ma- 

 xime, f iLuciano credimus.Germanise igno- 

 tam Agricolafecit. 



DeNatum hoc occurrit, mulieremgra- 

 vidam fi Amphisbamam tranfierit abor- 

 tire : & ante cuculi cantum egredi, &; fibi- 

 loetiaminterficere. Quidam ore eniti fe- 

 bulati funt. iElianus, caudaslocoalterum 

 adhibere fcripfit. 



Morfum ejus ea qux e punftura apum 

 proficifcuntur, infequi Aetiusj quse a vipe- 

 rx ictu , Diofcorides.prodidit. Id forte in 

 principio fieri folet j hoc , temporis fuccef 

 fu. Remedia excapite de vipera petipof- 

 funt. A vite citiffime interimi , apudRho- 

 diginum habemus. Ahi femen papaveris 

 & Caftoreum laudant. 



De Ufu egregie fcripfitNicander. 



Hdc ubijam creyit eadentes ligna coloni 

 Settam deglabrant oleafiri ex arbore yirgam 

 ^ualepedumfiric^isprdbentipellibusanguis. 

 Infertamobvolvunt , quas certis deinde diebm 

 Exarerefinunt , cantantes antecicadas 

 Utilis hic baculus frigentibus artubus effe 

 Fertur, ubi exanimis digitos torpedofatigat. 

 Tunc quia confiriUos ejr eorum vincula nervo? 

 Calfacit immijfofovet , extenditquecalore. 



Quod de nervis fcribit, proditum eft^l. h.a, 

 etiam Plinio. JElianus vero habet, corium J * 8 * c 8 » 

 fugandis ferpentibus & venenatis infer- 

 vire. Dantur quaedam in India Occiden- 

 tali, quasincolas Ataqui&coatl. , &cTez,auh- Differm- '■" 

 coatl vocant , quafi angues abufus , quod *'*' 

 raro confpiciantur, fefqui digitum longi, 

 & minimi digiti craffitudinem sequantes. 

 Coloris funt argenti , nitidi , ac veluti Nieremb. 

 translucidi. Gradiuntur in utramque par- H » E - *• l *»' 

 tem. In Brafilia quoque efl ferpens /- c * IO * 

 byara Brafilienfibus. Bodty Tapuyis, di- 

 ctus. Vulgo fertur duo habere capita Marcgrav# 

 fed falfo : inde autem error promanavit : Hift- BraC 

 quia tam cauda quam ore ferit & inficit L 6t c ' lh 

 fuo veneno : nec facile cauda a capite 

 difcerni poteft , quia ejufdem funt figu- 

 xx & magnitudinis : Minimi digiti craf 

 fitiem xquat , & longitudine unum pe- 



dem 



Venemm, 



Rhodig. 

 Antiquar. 

 left. 1. 26. 

 e. 33. 



rfirn 



