DE EXANGUIBUS 



Tab. II. 



Ta8. 



III. 



Nomen. 



I)efcriptio. 





Afift.H.A 

 l. 4. c. 2. 



Uelmont. 

 de Litbiafi 

 C 7 . 



\ 



P U N C T U M III. 



De Cammaro feu Aflaco flu- 

 njiatilt & altis. 



AStaci fluviatiles Galeno xafifM^/hs» 

 Athenseo uA^mpi , modernis Grse- 

 cis Caranides & Caranidia dicuntur. 



Circa eorum T>efcriptionem non eft quod 

 multum laboremus, hoc tamen poni po- 

 teft. Ventriculummutim undique ambi- 

 re , quam quidam ftercus effe credunt , Bel- 

 lonius hepar , fed falso , quod hoc folis 

 fanguineis datum fit : Eundem tam miro 

 artxiicio fabrefa&um , ut etiam in ejus fun- 

 do alterum os comperias fuis maxillis & 

 dentibus refertum. Utrinque etiam fpira- 

 culum feu foramen fub cortice ad latera oris 

 videas , per quod aquam ore acceptam re- 

 ferunt. Branchias habere ex Anftotele 

 . Gaza & Rondeletius prodidere. Philofo- 

 ' phus enim j3^,#»«<ftf > hoc eft , partisbran- 

 chiis fimiles dixit. 



Gefnerus cirros potius efle judicat, ad 

 motum progreffionis natationifque a natura 

 datam , vel ne aqua introrfum penetret. 

 De Lapidibus memorabilia prodidit Hel- 

 montus, quae fequuntur. Per plurimas 

 inquitatqueuniformes cancrorum difcre- 

 tiones ifta comperi. Inprimis ftomachum 

 cancri efie in capite prope verticem. Ma- 

 resenim quotannis segrotare incipiunt, a 

 menfis Junii medio : fcemellse dein in Julio 

 ante teftarum exuvium. Sunt enim per 

 dies novem&amplius velut femiexanimes 

 acimmoti. Quatempeftate ftomacho il- 

 lorumexteriusobducitur membranula no- 

 va, interquam&ftomachumveterem, eft 

 liquor quidamla&eus , quifenfim exterius 

 in globum ftomachi convexum , qua parte 

 attingit , obduatque ftomachum veterem, 

 contrahitur utroque latere in concavum, 

 ftatimquelapidefcit. Interimnectunc nec 

 multo poft cancer efitat quicquam. Ideo- 

 que (pene incredibilej vetusfiveinterior 

 ftomachus 5 fenfim inmucilaginem alimen- 

 tariam abfumitur : exteriorque ac novus 

 alterftomachus, invicem abfumptij fuc- 

 cedit. Siquidem ifti lacli , ad ftomachi 

 veteris convexum fubnato , obten ditur fta- 

 timpellicula, permodunilacbi tepenti fo- 

 litum : crefcitque lac iftud , inter utramque 

 prscfatam membranam , utriufque fcilicet 

 ftomacbi. Quscuncladucentisforte can- 

 cris diflecris , dietim obfervavi, jucunda 

 admiratione. Tandem relidua pars ladhs, 

 cancrocedit in alimentum. Nihil autem 

 cancer edit , aut in ejus ftomaclio reperitur, 

 quantifper ifti lapides funt in ftomacho 

 ejus, vivitque circiter xxv 1 1. Hies tam 

 ex veterifio ftomacho, fenfim abfumto, 

 qnam ex ufu refolutorum poftea lapidum. 



Locus- 



viaus. 



AQUAT. j S 



Hucufque Helmont. Albertus plenhV 

 nio crefcere putat. 



Reperiuntur paffim in fiuminibus 3 la- 

 cubus, &rivis. In Pannoniatamfrequen- 

 tes ut Julius Alexandrinus fa^pe fupra tri* 

 ginta currus Aftacis onuftos , m foro Gam- 

 mario Viennce numeravit. In Hifpania 

 non haberi affirmant quidam. 



P^iBitant cadaveribus , &r carnibus, & 

 quidemhisadeodeleftantur, ut m Danu- 

 bio de navibusfufpenfxS, magna multitudo 

 adharreat. Ranas quoque appetere, Al- 

 bertus teftatur, & nos experientia compro- 

 batum habemus. Per tredecim dies vivum 

 abfque cibo confervavit Gefnerus Sexus 

 notis diftinguuntur. Mares in ea parte 

 quacorpusadcaudam continuatur fubtus^ 

 quatuor longas prominentes virgulas ha- 

 bent, quibusfceminse deftituuntur, Qui> 

 da etiam iilius , rotundior , planior & fpif- 

 fiorj tenuis, vacua, &latahujus, major- 

 que tabellarum m eadem diftantia. 



De Generatione hoc fciendum , Marem deilei:atld ' 

 in coitu primo fupra dorfum fceraina* afcen- 

 dere, moxfeiftam fupinam vertere: per 

 folam meatuumapplicationem coire:mem- 

 broenim quod alterius corpus ingreditut 

 deftituuntur: Ovaperanum, perquem& 

 excrementa reddunt , ' parere : & fcepe mi«; 

 nimos Aftacos caudse matris adhitc adhse- 

 rentes confpici. Albertus ova fceminx 

 primo in corpore valde comprefIaefTe>dein 

 paulatim exire & virgulis curtis fub cauda 

 donec compleclantur adhserefcere,fcripfit 

 Hyememenfibus quinque latent^ fi com- 

 munem opinionem fequaris. Aliqui enim 

 tum etiam apparere ac ad litora prodirej 

 asftate ad optatas aquas gregatim concede- 

 re dicunt. Novilunio emaciantur , pleni- 

 lunio pinguefcunt. 



Demira quatdaminter Cancros &: par- Amlpathijt 

 vosantipathia, fic Helmontus : InMar- 

 chiaBrandeburgicalocupletiflima eft can- 

 crorumpifcatio. Ve£tores autem cogun- 

 tur noctu excubias agere , ne ferte porcus 

 aliquis vel leviter fubter currum tranfcur- 

 rat. Namidfi contigerit, mane quotquot 

 cancri, in curru fuerint inveniuntur mor- 

 tui. Tam exitialiS eft porcus cancro. 



T) ividuntiir in Minores & Majores. Illi, Difefcnti * 

 quodfabfaxis clegant, faxatiles dicuntur, 

 partefupinaalbicant, pronanigricant, eli- 

 xi non undiquaque rubefcunt. Majores^ 

 rotundiori funt magifqite crenato in Pado 

 corpore , quam in fquama , cujus dexter 

 pes iiniilro tenuior eft. 



Locum in Cibis habere , omnes norunt, 

 quamvis etiam difEcilioris concoclionis 

 effecertumfit: quia & longiore in ventri- 

 culomora, mandatis frigidis &■ humidis in 

 caputvaponbiis ,foporem inducunt. Mar- 

 tio& Aprili menfibusa quibufdam com- 

 mendantur, luna inprimis accrefcentc D Ye- 

 nxqua! in eis interdum reperiuntur , im- 



pro- 



Ufus* 



