DE iNSECfiS t 1 Bi IIL 



m 



rnqdum & fenes plerumque dira fcabies , & qutim pnmum tempeftivitas adefrSih iirttea. 



iyrones acarique crebnus infeftant, Sub 

 luna expofita iignacitius vermiculantur, 

 o b nimiam aeris humiditatem ; fub fole au- 

 tem calidiore, ob nimmm ardorem, Qui 

 vero innafcuntur , hi omni tempore gene- 

 rantur: Illatitiis autem,. & ex femine cu- 

 licum, mufcarumve natis , verpotiilimum 

 atqueatftas amica funt: hyeme. enim con- 

 glaciati pereunt. Ccelum quoque & fo- 

 lum magnam Vim habent , ligna quip- 

 ]5e Hibcrnica rarius putrefcunt , ex Sohs 

 virtutej quemadmodum & Arabica , ex 

 cceli. 



FUNCTUM IL 



*De Vermibm jruticariis^ 



mftt.u. TTErmes frnticarii 3 Salicem , Iliceni, 

 V Iuniperunl, Cynosbatum, & reliqua . 

 infeftant. In Saiice humiliori, £ prasfer- 

 tim quando gallsetuberculofE erumpunt} 

 nonnunquam qiiafi rofie inveniuntur, qua* 

 vermibus fcatent , uti etiam in lentifci fo- 

 liisaccidit. 



IHcis £ inquit Quinqueranus } duo gene- 

 ra : alterum arborefcens , alterum frutex 

 exiguus . fefquipedali proceritate. La.- 

 tiffime viret, folns la.vore pra_fulgidis ,fpi- 

 rjarumvalloambitisnumerofo, ftolone af 

 furgit in modum rofarii : ' a noftris Fagi ap- 

 pellationem fortitus y quamvis nullam fa- 

 gi imaginem repraefentet. Provenit lo- 

 cis planis quidem , fed in altitudinem eve- 

 dtis , exilibus & fitientibus xollibus , fed 

 infcecundis. Veremedio roratx imbribus 

 frutices, Coccum hoc modo ordiuntur. U bi 

 imus fcirpus fe induo brachia fortitur , in 

 horum medio prirnum omnium increfcit 

 rotundum quiddam magnitudine & colo- 

 re pifi 5 hoc Matrem vocant, quod ex eo ca> 

 tera grana producuntur. Matres porro 

 habetutplurimum quinque qua.libet cefpi- 

 tum familia, quae ineunte ^eftate seftuque 

 minutiflimoruni vermiculorum catervam 

 profundunt , fatifcuntque in fummitate. 

 In animalia prorepit nova foboles colore 

 , . candidaprofequifqueinfublime. Atubi- 

 ctinque vermiculi vel germinantis fiarculiT 

 axellis occurrerint , decident , & incrc- 

 mentis au£ti Miliimagnitudine iiunt. Inde 

 liberius. adolefcentibus , albus color in-ci- 

 nericiumtranfit, jamquenonanimal, fed 

 Pifumrurfusapparent. Tuncque ea gra- 

 namaturitatemadeptacol%untur,jamco- 

 loratis vermiculis fceta: dum afportantur 

 mercatoribus . ambiens pellicula pra. te- 

 neritate rumpitur. Vermiculorum qtii- 

 •dem qui circa vaginulam habenturpretium 

 in libram quamlibet, aurcus folatus: in 

 granof um vero quse adhuc eortim partem 

 retinet , huj us quadrans. Torpent mf erim 

 Vermiculi,ac immobilesjacent; Cxterum^ 



pra.cipitatiSoli exponuntur. Tumlibato 

 colore ftatim proreptmt, atqtie aufiigere 

 nituntur,feda cuftode, quicontinuus afli- 

 d et , concufTu lintei in meditim eoufque re* 

 jiciuntifr, donecemoriantur. Tanta qui- 

 demdum hsec fiunt, totoque max triduo, 

 odoris fuavitate ac gratia , ut non CibttXi 

 non Mofcho , non Ambrse , fed ne Citrio- 

 rumquidemfloribus conceflent. Si quce 

 verogrartalegentis effugerint fediilitatem, 

 ea mox alatorum animalium numerofum 

 exercitum in auras effundunt. Obferva- 

 tum eft uno anno ex eampo lap ideo,in A re- 

 latenfiagro , hunc proventum undecimau- 

 reorum millibus a.ftimatum, Ha:c Quin- 

 queranus. 



SimilisCocci pafandi ratio ,- etiamnuni 

 nleo tempore £ inquit Carolus Clufius } in 

 Gallia Narbonenfi,atque etiam in Hifpania 

 obfervabatur. Areas enim flib dio habent 

 ad id deftinatas eminente aliqmntulum 

 margine ; quibus Hnteo panno inftratis 

 Coccum erTunduntj cuftodibuscumbacil- 

 lis fummo fervore Solis perpetuo affiden- 

 tibus , & extrema lintei concutientibus: 

 ut yermiculos effiigere properarttes , in in^ 

 terioremlirttei partem repellant. Verunt 

 Petnts Bellonius lib. r . obfer. cap. 1% aliam 

 pra.parartdi Cocci rationem refert. Cdcci 

 baphicas (inquit} proventusin Creta fna- 

 gntiseft: Paftores & pueri eam colligunt, 

 Inveniuntmenfejunioin exiguo quodam 

 fruticeex Ilicis genere , qua; glandem fert, 

 fine pediculo inha^rerts illius fruticis ftipi- 

 ti, coloreexcinereoalbicante. Qtioniam 

 veroiftiusfrttticisfolia fpinis horrent, uti 

 AquifoliaEj paftores ferulam fmiftra ge- 

 ftant , qua ramulos deprimunt & incli- 

 rtant. Dextra falcem putatoriam , qui 

 ramulosdemetunt; a quibus veficulas ro- 

 tundas , exigui pifi magnitudine aufe- 

 runt, qua patte ligno adh^eferant apertas 

 Sc hiantes, plena$exiguisrubris ariimalcu- 

 lis lende minoribus qui per hiatum iftum 

 effugiunt , &: veficulam vacuam relin- 

 quunt. Pueri Coccum jam relidlrum ad 

 Qua:fiorem deferunt , qui ex dimenfo ab 

 illis redimit. Is a veficulis, animalcula cri^ 

 brofegregat, deinde ea fummis digitisle^ 

 rtiter prehendendo in pilas erTormat oyi 

 gallinacei magnitudine :Etenim finimium 

 comprimeret^totainfticcumrefolverenttirj 

 5t color periret. Itaque duo infeclrionis 

 genera-, unum pulpx , alterurn veficula- 

 rtim, & quouiam pulpa inflciendo magis 

 utiiis eft , cjus pretium quadruplo majus 

 quam veficuiarum. 



In fummis Juniperi furculis: , exiles e 

 croceo rubentes , Grfnzw obfervavit. In 

 Cynosbati , five roCx fy 1 veftris fpongia Ver^ 

 miculi nafcuntur afbicantes, ex quibus Ari- 

 ftoteles Cantharidas provenire fcribit. Poft 

 duos nienfes 4 £ inquit Gefnerus } 'in hy- 

 R 3 pocau* 



