D 



KONINKLYKE 



CISTUSBOOM. 



ECiftuskanvoorëerflbequamelijkintwee foorten gedeelt wordeil , 

 I te weten in boomgewas , en in kruitgewas. Wy zullen hier alleen- 

 lijk van 't eerfle, als onder de bomen behorende, fpreken, en'tan^ 

 der tot in de befchrijving der bloemen over behouden. 



Geüacht. Dit boomgewas word gemenelijk in vier foorten befchreven, inCiftus 

 met lavendelbladen, met faliebladen, mannetje en wijfje. 



Gront. Alle deze bomen verëiiTchen een goede zandige en luchtige gront, met 



tweejarige paerdemeft , en mollem van vergane bladen deurmengt , die voor 

 dope lucht, en warme zonnefchijn bloot legt, en matiglijk van water be- 

 fproeit word. 



A'anteeiing. Zy worden in dcze geweften op twee bezondere wijzen geteelt en aan- 

 gequeekt. Voorëerft door hun zaat, 't welk in Maert, April, ofMaimaant, 

 ruim en luchtig in potten , niet meer dan een ftrobreet diep, gezaait vi^ord, 

 Menmoet dezejongen,naauwelijks een vingerbreetopgefchoten zijnde, met 

 een wadende maan opneemen , en in andere porten verplanten , en niet meer 

 dan drie, of vier in yder pot zetten -. dewijl zy anders, veel wortel fchietende, 

 malkander van 't voedfel zouden beroven 5 en men moet, indetijtvan hun 

 verplanting , hen enige dagen lang voor de ftralen der zon befchutten , en 

 een weinig met regewaterbefproejen. Ten tweeden door hun loten , om- 

 trent de wortel uitgefproten, die men ten halven infnijd, en in d'aarde in- 

 buigt, daar in zy zelden voor het tweede of darde jaar, ja fommigen nooit, 

 wortelfchieten, en, wortel gefchoten hebbende, niet voor tweejaren daar 

 na opgenomen, en vand'oudeafgefneden, en met de waflènde maan inA- 

 pril verplant moeten worden. Doch deze lefteaanteeling is niet zo goet, als 

 d'eerfle , gelijk men door ervarentheic bevonden heeft. 



Haveninjs;. Deze bomen, die in deze geweften niet langer dan tien of twaalfjaren kon-- 

 nen leven, zijn tamelijk hard van aart, en konncn echter geen koude regen, 

 noch harde vorft verdragen. Zy moeten dieshalven ook ter bequame tijc 

 binnen 's huis gebracht, en in een luchtige plaats, daar zy deur de venfters 

 d'ope lucht , en zonneftralen konnen ontfangen , gezet worden , tot dat de 

 grote koude en vorfl fchadelijk aan hen word. Zy dienen ook by winter 

 flechs een weinig met laaugemaakt regewater befproeit te zijn^vermits te veel 

 vocht de wortelzGU doen rotten. Zy konnen mede de langdurige warmte 

 vandekaghel niet lang lijden. Dieshalven, indien men hen in een plaats , 

 daarliet niet vrieft, zonder dat men daar in vuurt, kan bewaren, zo zal 

 men zich befl; daar by bevinden. Men moet hen ook iiiApril met een zwoele 

 regen, ofdonkere lucht weer buiten brengen, en tegen de koude nachten^ 

 en gure windendekken , dewijl de bladen daar door JbaafHg verdorren, en de 

 ftam in gevaar van te fier ven geraakt. 

 Vruchten. Dit booEQgewas geeft des zomers niet alleenlijk bloemea > maar ook zaac 

 dat volkomentUjk rij p is. 



T ER PENTYNBOOM. 



Gront. 1 ^ Eze boom verëifcht een goede zandige gront , die met een weinig 

 i J tweejarige paerdemeft , eenjarige hoenderdrek , en een gedeelte 

 ■^^-^ van veenaarde deurmengt is , en voor de warme zonnefchijn en ope 

 lucht bloot legt , en voor de koude noorde winden befchut is. 



Hy 



