: H o V E N I E R. 91 



feolletjes, die , van^'outlen afgenomeo, ter behorelijke tijtmet d'öUden weef 

 ingezet worden. 



0e bollen van dit gewas 1, 'c welk felle koude , end'andere ongemakken Havening. 

 van de winter kan verdragen , mogen alle jaren , in 't begin van Julius , uit hun 

 gront opgenomen , en in een droge plaats gelegt, en in September , met de 

 volle maan,drie of vier vingerbreet diep wéér in d'aarde, na dat men de Télfde 

 van nieus omgefpit * en met een weinig van de voorgedachte paerdemeft 

 deurgeflagen heeft, gezet worden. Men behoeft hen echter alle jaren niet 

 op te nemen , voornamelijk als zy by andere bollen flaan : want dan is 'tge- 

 noech dat men hen om 't darde jaar eens opneemt 5 't welk zonder enige on- 

 gelegentheit kan gefchieden. 



Zy geven deurgaans hun bloemen in September , als de bladen vergaan ^ijt. 

 zijn 5 hoewel enigen van hen in 't voorjaar bloejen. 



V A R K E N S B R O o T. 



DAar zijn verfcheide foorten van Varkensbroot,en voorëerft degenen, Qeflacht» 

 die hun naamvande vier getijden van 't jaar voeren, de welken dies- 

 halven bequamelijk in Lente- 5 Zomer-, Herfö- en Wintervarkens- 

 brootgedeelc, enfommigenhieraf, weer in bezondere foorten onderfchei^ 

 den worden. Want daar is Lentevarkensbroot met purpere, met witte, en met 

 witte welriekende bloemen, en noch een foort van Lentevarkensbroot met 

 witte welriekende bloemen, en gemarmerde bladen : Zomervarkensbroot 

 metpaerfche, en met witte bloemen : Herfflvarkensbrootmetklimbladen^ 

 en Wintervarkensbroot met een rootachtige purpere bloem , en kleine ronde 

 bladeok. Men vind noch verfcheide andere foorten van dit gewas, en ondet 

 anderen welriekend varkensbroot , met purpere bloem€n j met een lange 

 knbbbelwortel,en welriekende purpere bloemen 5 met witte bloemen ; met 

 lange bladen gelijk een helbaart^ met helbaartsbladen , en grote witte bloe- 

 men 3. Parfiaanfch Varkensbroot 5 met grote ronde bladen 5 vanAïeppo,en 

 meer anderen, die meefl alle op een zelfde wij ze gebout worden. 



ZyverëifTchen een gemene zavehgegront, matiglijkmét tweejarige meft Gront; 

 van paerden en koejen deurmengt, en die voor d'ope lucht,en heldere zonne* 

 fehijn bloot legt j en van matige vocht befproeit word. 



Ditoewas vertoont zich tweederhande in d'aarde 3 'teen met wortels, en Aanteeiing. 

 't ander met bollen, enkanbequamelijk door zijn zaat aangeteelt worden, 

 't welk men in September, met de volle maan , in potten, met de voorgedach- 

 te aarde gevult , (op dat men 't by winter in huis zou konnen brengen} om- 

 trent een ftrobreet diep, moet zajen. In de volgende zomer, en fomttjts nkt 

 vroeger, dan in de Herfft, verneemt men daar af eenklein blaadje 5 en het geeft 

 geen bloem , dan in het zefte jaar. Men befpeurt grote verandering , zo in 

 de bloem , als in bet loof Men kan het ook door 't deurbreken en fchcuren , 

 van zijn wortel aanqueeken. 



Dit gewas , tot een bcquame ouderdom gekomen , kan alle ongêma'kken Mavenlngi 

 van tijt tegenftaan. Maar de jongen moeten, uit oorzasak van hun tederheit , 

 des winters bimien 's huis gebracht,en van boven met een weinig laaugemaakt 

 regewater begoten, en , twee jaren in de zelfde pot geftaan hebbende , daar uit 

 genomen , en met de waflènde maan weer in de pot, na dat men dezelfide met 

 nieuwe aarde gevult heeft , geftelt worden , tot dat het eens of twee malen ge- 

 bloeit heeft: want dan kan het zonderfchade buiten blijven, en de koude 

 van de winter verdragen. Het word in Julius uit de gront genomen, en voort 



N * weer, 



