ïö4 K O N I N K L Y K E 



blijft. Op deze wijze zullen zy nitiiWe wortelen fchïeten, voor de winter 

 aangroejert , en vervolgens veel groter en aangenamer bloemen , en oökitiet 

 minder gevaar j voortbrengen , dan de genen , die in Maerc opgenomiencn 

 verplant zijn. 



Wijders , men kan ook deze afgéfiiede takken in ftükken , tuim eeh vinger 

 lang ,fnijden,ende zelfden terftont in een donkere plaats, omtrent een hal- 

 ve vinger lang , in d'aarde (leken , en by droogte dikwijls met water begieten. 

 In dezer voegen zullen zy fpoediglijk wortel fchieten , envöortgroejen. 



De witte en purpere enkeldeDamaftbloem, jarelijks rijp zaat gevende, 

 kan daar door in Maert , met de waffende maan , gezaait worden , en dus té 

 voorfchijn komen. Hy fpruit ook gcnoechfamelijk door zijn neêirgevalle 

 zaat voort. 



^'j^' Zy bloejen in het tweedejaar , in de maanden van May , Junius , en Julius, 



engeVen dan aangename welriekende bloemen, doch geen rijp zaat , behal- 

 ven d'enkelden , die dieshalven gezaait , en van hun zaat aangeteelt konnert 

 ■voorden. Zy duren zelden langer, dan vier jaren. 



Haveningt Alle deze gewaflên worden niet alleenlijk in de Herfft, maar ook in't 

 voorjaar , vail kleine groene wormcjes , die d^r in groejen , zeier bëfchadigc, 

 jaóökfómtijtsgantfchelijköpgeêten. De hulpmiddel hier tegen is, alle de 

 bkden, flelen enfpruiten naaükeuriglijktedeurzoeken, en de groene wor- 

 üien, of rupfen, die men vind, daarafteneemen, en te doden, en dan de- 

 ze planten met regewater , daar oprechte Vireinifche bladen vierentwintig 

 uren larig in geweekt hebben , by helder en droog weer , drie malen in eeii 

 dag, 'suchtens, 's middags, en'savonts, te begieten, en dit telkens om dé 

 darde of vierde dag , tot vijf of zes verfcheide malen. Dit gewörmte zal hier 

 at fterven , en niet lichtelijk weer daar in groejen , dewijl het dit fap niét kan 

 Verdragen, 't welk ook de planten zeivenvvéêrverfrifchc, en doet gröejeii, 

 fchoört zy tot aati dè wortel afgebeten waren. 



Hetftof, óF depoéjer van dezelfde tobak heéfc oók de zelfde krachten 

 uitwerking, als men, de planten eerft op de voorgedachte wijze van dit on- 

 gedierte gezuivert hebbende, hetzelfde, iDy droog weer, eerft twee malen, 

 en daar na eens in de week , óp de bladen ftfooit. Hier door fterft niet alleen- 

 lijk het voorgedacht ongedierte, maar ook alle flakken en wormen, die aati 

 dit gewas fchadelijk zijn. 



Indien iemarit uit hetzait Van deze enkelde bloemen dubbelde wil aan- 

 teelen, die handel daar meê op de zelfde wijze, als van de Stokviolen ge- 

 zegt is, en gy zult bevinden dat zy in 't darde, of vierde jaar fchonc en cier- 

 lij ké dubbelde bloemen zullen geven , die echter geen rijp zaat voortbrengen. 



MARIËÏTËN. 



Gedacht: Tr%ït gewas vvord bequamelijk in drie bezondere foörten onderfchei- 

 ISden: in gemene Mariëtten , met witte, purpereen bleke bloemen 3 

 "■^"'^ kruipende Mariëtten, en Amerikainfche Mariëtten. 



Gedaaate. De gemene MafiëttcJn hebben lange, brede en ruig.üchtigè donkergroene 

 bladen, tüffchen de welken een ronde en hairige ftéel waft, die getakt is. Aan 

 *topperfte der ftclehwaflèn langwerpige, ronde, en holle bloemen , die van 

 Verwe verfcheiden , en in 't midden met twee draatjes verciert , én aan 't ein- 

 de met vijf kartelen gefnedén zijn. Na de bloemen volgen vijf hoekige zaat.^ 

 bolletjes. Heczaatis klein, bruin en driekantig. De wortel is wit en lang. 



SToiü. pe gemene eil kruipende Mariëtten verciflchen een gemene zandige gront^ 



'" die 



