I20 KONINKLYKE 



geeft men aan hem , in zijn pot ftaande , een pan vol laau gemaakt regewa- 

 ter, daar men hem in zet, en niet meer. Her gebeurt ook dikwijls dat zijn 

 bladen verrotten, die men eeril boven, en daarna ook van de ftam zelf, 

 tot aan de wortel, zo 't nootzakelijk is, met de bant zachjes wech neemt; 

 in voegen dat de wortel dikwijls geheel bloot word, 't welk geen ongele- 

 gentheit geeft , zo hy flechs gaaf blijft. Maar indien men enige verrotting 

 in de wortel zelf befpeurt , zo neemt men hem geheel uit d'aarde, zuivert 

 hem , en legt hem in een droge plaats , tot dat hy weer in d'aarde gezet 

 word. Men neemt de wortel, glad en gaaf zijnde, ook wel. uit d'aarde, 

 en legt hem, met zijn vezelen, op hout neder omtrent de kaghel, daar door 

 hy allengs droogt , en goet blijft. Deze wortelen, zo wel de genen, die 

 men uit noot , als vry williglijk uit d'aarde heeft genomen , moeten in 

 April, met de volle maan, weer in de voorgedachte gf ont, van nieus toege- 

 maakt zijnde gezet , en , benefFensd'anderen, omtrcaL Maimaant, met een 

 zwoele lucht, en aangename regen, weer buiten gebracht, en zes weken 

 lang tegen veel regen , koude nachten en fchrale winden gedekt worden, 

 daar door zy in ge vaar van te breken zouden geraken . 



STANDELKRUIT. 



Verfcheide TT^ It gewas is veelderhande,en yder foorte heeft zijn bezon derc bloemi 

 7 die mannetjes, wijfjes, bytjes , muggetjes , vliegjes , kikvorfchen, 

 zotkapjes , en zo voort , genoerat worden. Men vind ook gele bloe- 

 men van deze flach, daaraan men denaam van Lieve vrouwe Ichoenen 

 geeft, en meer anderen. 



«Srontj Zy verëiilchen alle een gemene zandige gront , die zonder enige vettig- 



heit, of met een weinig tweejarige paerdemefl deurgemengt is. 



jTijt. Zy geven ten mecftendcel in April en Maimaant hun bloemen , die niet 



langer , dan een dag duren , en brengen dagelijks anderen te voorlchijn , 

 daar rijp zaat op volgt. 



AanteeiiDg. Men kan hen door hun zaat aanteelen , doch veel gevoeghelijker door 

 hun jonge aangegroeide bolletjes , die men in September , als' de bloemen 

 en bladen verdort zijn , of in 't left van Maert , met de waflende maan, van 

 d'ouden afneemt , en verplant. 



HavcniDg. Alle deze foorten , die fchaduwachtige plaatfen , en veel waters verëif- 

 fchen , en die men uit het wilde wil opneemen , en in de tuinen verplan- 

 ten, moeten, terwijl zy in hun volle bloem ftaan, {vermits zy anders 

 qualijk te kennen zijn} in dier voegen uitgegraven worden , dat 'er ten 

 minften twee vingerbreet van hun eige en naturelijkc aarde rontöm de 



^ wortel blijft, en, ingezet zijnde, terftont met water worden befproeit; 



opdatzy, met hunonderfte punten der wortelen een andere gront ge- 

 waar wordende, te beter zouden uitfchieten. Men moet ook het gras, daar 

 meê zy uitgedolven worden , affnijden zo veel als 't mogelijk is, op dat 

 het in de goede aarde niet d'overhant krijgt. 



Het Standelkruit met bloemen , die een menfchelijke geflake vertonen, 

 en meer anderen, uit warme landen hier gebracht, verminderen enver- 

 fterven eindelijk, als zy des winters buiten blijven , om dat zy de koude 

 niet konnen verdragen. Zy moeten dieshalven in potten geplant, des win.- 

 tcrs binnen 's huis gebracht, en met matige vochtigheit onderhouden , en 

 in 't voorjaar, met een zwoele regen, weer buiten gebracht worden. 



HAN« 



