HESPERIDES. ^ 



Het vijfde Hooftdeel. 

 Van den Citroen-boom. 



HOewel de Citroen-boom in Nederlandt haar vrughten niet fean tot vol- 

 komentheidc brengen , zoo zullen wy nochtans , d'eerfte plaats in de- 

 7.en Hefperides aan de zelve vergunnen , op hope of miffchien noghyemant 

 een nader middel tot opqueking van de tedere <L>^gle moghte uitvinden. Gcdi^ite» 

 Dezen boom is van middelmatige groote, de takken zijn dun en zwak, met 

 veel doornen gewapent , de bladeren die van den Laurier-boom gelijk , maar 

 veelgirooter, aan de kanten wat gefchaart , hoogh-groen, fterk van reuk, 

 en bitter van fmaak, de blommen zitten aan 't uyterfte der takken, dight 

 by een , hebben dikke vleesaghtige bladen , van buiten purpuraghtigh , en 

 van binnen wit , onder den top iightfaffraan-verwigh gebaart , flap van reuk , 

 eerftzoetaghtigh , maar voort bitter in 't fmakenj men ziet een lang-ront be- 

 gin van dejonge vrught in 't midden des bloms, zonder dit teken zijn die 

 onvrughtbaar , en vallen af 5 die vafter aan den boom hangen, brengen geen 

 onvrughtbare dikkigheidt , maar volgen de vrughten door 't beginfel daarze 

 aan vail zijn. Deze Citroenen zijn langront, in 't midden opgezwollen , ook 

 zomtijts ingeduwt, voor fpits toeloopende, en mede wel uit gebult, zoo 

 dat men hier in een wonderlijke fpeeiinge der Natuur befpeurt; de groote 

 en zwaarte is zeer verfchtiden, in Calabria wegen die in 't gemeen van zes 

 tot neg ;n ponden : maar omtrent Genua heeft men die , volgens het zecrcren 

 van Ferrarhts , tot dertigh ponden gezien i, de fchil is goutgeel gerimpelt, en Hefperides 

 eenighzins vrataghtigh , her vlees wit en zoet , 't mergh is vol zuur fap , met ^'^•^•"•B'. 

 verfcheide langworpige zaaden voorzien. 



Dit gewas is uit Meden in Italien gebraght , gelijk hier voor is aangeroert , Plajitr?, 

 envandenDighter^r^?////if met deze vaarzen, na de vertalinge van /^»4V/, 

 aldus befchreven : 



„ ., _ - 'tVruchtbreRtjk'um Meden en zijn zon Lantgcdicht 



Brengt heilzame appels voort , die wrang en bitter fmaken, * °^ ' 



Een heel gereed anj^iy , voor doodUjkfpogh van T>raken , 



Èn Stiefmoers giftigh kruit, en bozen tover-zank , 



Verdreven door de kracht van dezen appel-drank. 



T>ees Boom wafl Hemel-hooghj het loof gelijk LauwYieren , 



jBw ging hy zijnen geur zoo wijt en breet niet zwieren , 



En zwaayen in de Lucht ^ men zag zijn ed'le bid en ^ 



1)6 Telgen , en den Stam voor eenen Lauwer aan. 



Geenjiorm-windfchud zijn loof., en bloejfem van de Telgen l 



De Meden heelen met dit Appel-zap te zwelgen 



T)' amborjligheid des Mans die grijs üi en den Jl ank 



Des adems. 



De Citroen-boom wert in 't Latijn genaanit Malm Medica , B. p. CitruSt ^.^^ ^^^^^' 

 Citrium,ei\ Malus Citria, enin'tGriekx //.ijAêa ^jj^jcji Malm Medica ende ^'°' ' '*' 

 Ajfyria\ de Citröen-boom is, die de Hebreen Tf} Hadar, dat is, fchoon 

 noemen, en gebruiken die in het Opmaken der Loof-hutten^ want. al die 

 onder haar van eenig vermogen zijn, zulleft niet na:-laten deze Vrugten tegen 

 hcttoof-hutten-Feeft te bekomen , om de toebereidzelen daarmede te ver- 



C eieren 5 



