7* 



HISTORIA NATURALIS 



Nec difplicuerit defquammatus , in frufta 

 concifus , quas inpolentaautfecalispolline 

 volvuntur , atque ita in butyro five crudo 

 five liquato frixus. H<ec omnia Kentmanm. 

 Addit Gefnerus non in Albi tantum , fed Sala 

 etiam apud Mifenos flumine Zertam capi. 



C A P U T VI. 



De Capro five Caprifco. 



Tab.xxm (~^ Aprum & Caprifcum eofdem Salvia* 

 7- ^-^ nus , diverfos Rondeletius facit. Maxi- 



dc d pS.t ma mc nominum aflinatis , & uterque duram 

 4-c8. pellemhaberetraditur, AnvercKci7r^Jox(^, 

 xfy& Strabonis \ % aliorum , & /^ Op- 

 piani & ^lianifintiidem, dubitari poteft. 

 Equidem Athenarus Ariftotelis xao?j0 x^ov 

 vocat v alii tamen oitci(pQoy 3 quidam ax^ov 

 legi debere opinantur , nonnulli chakidem 

 pifcem vocalem & in dulcibus aquis habi- 

 tantem credidere. Porcm etiam ISliloticus 

 Strabonis potius porca fluviatilis minoreft, 

 pifcis rotundus , fpinisin capite noxiis, h 

 vero ■<pa l upd$7$a, quafi in arena fodientem 

 facit , quod terreftris fuis more roftro are- 

 nam fgdiat , Numenius facit , eandemque 

 cum ovKicUv, cui Simeon Sethi eas in nutrien- 

 dq facultatis rationes attribuit , quas alii 

 fere Rhombo tribuunt , Aldrovandus po- 

 fuit. Salvianus cum ^srg/raa & x^f? eun- 

 demjudicat , ^wj denique inter ^Ae^feu 

 cartilaginea Athenceus ex Ariftotele recen* 

 fet , inter quos , quis Caprumnoftrumre- 

 tulerit ? Athenaeus eundem cum Capris, cum 

 ait za,7r(Jox(^ x.ct\ei7u\(J^j Xj ^vc eflecenfet. 

 Defcriptionem ejm ex Salviano, eamqueac- 

 curatiflimam damus. Caper , inquit, Mola: 

 pifcis inftar, caput utrinqueadmodum com- 

 prefium habet : Oculos rotundos , atque in 

 fuperioriscapitispartelocatos : O-rparvum, 

 & valde denticulatum : utraque enim maxil- 

 la o£tonis dentibus validiilimis , magnis , la- 

 tis, non ferratis, fed continuis , atque hu- 

 manis fimilhmis minuta eft. Branchiis utrin - 

 que quaternas non ofleo & dearticulato (re- 

 liquorum fquamatorum inftar)operculo fed 

 cute coriteftas , nec lata , fed modicafcif- 

 fura (Molsepifcis more) pervias habet. Nec 

 fi Ariftot. dicat : Habent cpuibm pauciffima 

 funt , fingulas branchias utrinque eafque du- 

 plices , ut x,d7r?©* (five Aper , ut Theodo- 

 rus vertit) aliis bin<z utrinque funt, altera 

 fimplices , altera dupltces, ut Congro. Sufpicari 

 debemus hnnc noftrum pifcem Congrum 

 non effe , cum neque etiam verum fit , quod 

 binse utrinque branchias Congro fint. Et 

 propterea mirari potius convenit , curhaec 

 ita tradiderit Ariftoteles. Utrinque una 

 ta.ntum pinna &: rotunda adbranchias con- 

 fpicitur : nam illis , quse inpifcibus aliisu- 

 trinque in ventre funt conipicuse,caret pror- 

 fus. In dorfo fere medio tres , membrana 

 inter fe junfti reperiuntur aculei robuftiffimi 



& magni.quorumpriorreliquorum duoruni 

 triplus eft , quofque omnes non folum ubi 

 vult , deprimit , fedin fulcum etiam ofleum, 

 indorfo obidfculptum, recondit. Deprefli 

 autem & reconditi uti quam facillime fimul 

 eriguntur,itaeorum Unus duntaxaterigi ne- 

 quit. Etpari rationeere&iomnesdeprimi 

 pofliint, cum eorum unus nequeat > funtque 

 ea arte fabrefaclri , ut cum prior & major 

 quantumvis impulfus deprimi nullo^prorfus 

 pa&o poflit ; poftremi tamen depreflione , 

 quse facillima eft , ftatim deprimitur, non fe- 

 cus quam in arcubaliftis vocatis, inquibus 

 parvo ac inferiori ferreo vefte compreflus, 

 tenfusilico remittitur arcus :obcujusfimili- 

 tudinem hic pifcis nofterRomaeiVy^ baleftra, 

 vocatur. Et quod majore dignum eft admi- 

 ratione , fi poftremus aculeus non prorfus 

 depriraatur 3 ficuti prior quoque proportio- 

 neduntaxat deprimitur, fic ibidem etiam ita 

 rurfus confiftit atque obfirmatur , ut nullo 

 impulfu ulterius deprimi poflit, nifi reiterata 

 poftremi deprefllone. Hos ternos aculeos- 

 pinna fequitur, ad caudamufquededuclra. 

 ofje autem valido, lato & recurvo, ex cordis 

 loco ad eam ventris partem, qua? e branchia- 

 rum regione eft primum reflexo, deinde per 

 ventrem fub cute ufque fere ad podicem 

 extenfo , ibidemque poftremo in acutifli- 

 mum & confpicuum aculeum definente,tota 

 anterior ventris regio roboratur atque muni- 

 tur. Qua^ vero inter prardidum aculeum & 

 podicem , ventris portiuncula relinquatur, 

 plerifque aliis longe minoribus , fed fatis ro- 

 buftis atque ferratisaculeis armatur. A podi- 

 ce per ventrem reliquumadcaudamufque 

 alia fingularis pinna deducitur. Cauda quse 

 non fenfim , ut reliquorum pifcium , fed re- 

 pente extenuatur , in unicam & latam pin- 

 nam degenerat : Ventriculum habet amplum, 

 & craflum : inteftina lata & valde reflexa : he- ( 

 par fubalbidum , cui fellis vefica haeret. 



Corio tegiuir fquamofo , cujus tamen 

 fquamae ferpentis potius quam pifcis viden- 

 tur j nam prseterquam quodeoordinefunt 

 commiflk , ut lineas , cancellatim fefe inter- 

 ' fecantes conftituant , firme etiam & valide 

 adeohaerent, ut defquamari nequeantjun- 

 de ita durum & afperum efficitur ejus co- 

 rium>ut vix diflecari queat. Rondeletius kfe 

 expertum efle fcribit , ne acutiflimo quidem 

 gladio penetrari pofTe , utque ligna &: ebo- 

 ra eo poliri poflint. Qiiamobrem jure ^Elia- 

 nus atque Oppianus marino Muri pellem 

 prazduram tribuere 5 & Athenams Ariftotelis 

 teftimonio , etfi apud Ariftotelem id nunc 

 non legatur, inter pifccs qui afpera cutete- 

 guntur,^.^cvrecenfuit. Quod ad colore m 

 attinet, ex livido viret, nonnullisparvulis 

 notis cseruleis & rubentibus maculis quam 

 plurimis infigniuntur. Eftque totius pifcis 

 figura valde eomprefla , &: lata , atque f^ 

 re orbicularis. Ad multam magnitudinem 



non 



