8£ 



HI STORI A N A 



TURALIS 



bit , primum labris connatum , alios quin- 

 que a labro in pharyngem abfcedentes 5 in 

 quo tamen dentes fint in contrarium hamati^ 

 & qui cibum ex ventriculo regredi prohi- 

 beant.Idem ait, branchias utrimque quatuor 

 dentibus hamatis & afperis &c duriscontu- 

 maces habere : qua; verba non fatis percipio. 

 Cardanus & Bellonius fex inquiunt inlin- 

 guadenteshabere: addit Cardanus & certo 

 ordine difpofitos : fcilicet dubs antctotidem 

 in medio , ad latera pofitos reliquos juxta 

 radicem. Qui vero in oris rictu funt , eorum 

 Bellonius , quinque ordines in fuperiori par- 

 te palati facile pofle fcribit denumerari. Pin- 

 fias duas fubventrefuperioritergorisoppo- 

 fitas, & duasadradicesbranchiarumhabet, 

 unam rurfus verfum caudamproximeada- 

 num, quodidem e regione eftfuperiorisin 

 dorfo , quse longo minor eft & cutacea. Ocu- 

 los habet rubentes. Corpus fquamis parvis 

 tegitur , & cute quse facilerugatur , & carne 

 divellitur, abfceditque. Dorfum , imototus 

 fere pifcis ex albo flavefcit guttis , quales 

 diximus. Cauda in brevem & latam pinnam 

 degenerat. Pinna tergoris , iifdem quibus 

 corpus maculis confperfa eft. Cubitalem 

 magnitudinem non excedit. 



Differentias a coloribus duntaxat fortiun- 

 tur, Bellonius ex Rilla Neuftrix flumine 

 variis notis pi&as videri , aliis atque aliis 

 multum diverfas , tametfi in eodem tra&u 

 cxperis , fcribit. In Santonum & Bojorum 

 iluviis , reperiuntur , ut Rondeletius prodi- 

 dit. Captam alicubi flavi coloris & admira- 

 tioni fuiffe, apud Gefnerumlegimus; Sub- 

 nigrae , maculis rubentibus notatae, quem co- 

 lorem ex fenio contra&um , quod ese maxi- 

 mx fint , Rondeletius putat , in Mifnia funt 

 vulgares. Sunt ibidem Lachsforen dicTrse, 

 nomine ex Salmone & Trutta compolito, 

 quse aureis maculis pinguntur. Subnigras 

 rivi ad Crottendorfum , &: fluvius quem 

 Nigram aquam vocant , Suarceburgum op- 

 pidum alluens , alit. Multis in locis optimas 

 reperiuntur ; & quamvis in majoribus fluviis 

 reperiantur , in minoribus tamen frigidiori- 

 bus , faxofis & inter montes delabentibus 

 potius quam contra fehabentibus, nafci& 

 degere conftat. In altis item montium rivis, 

 etiam tenuibus & exiguis aquis , Truttae fa- 

 tis magnae & pulcherrimas habentur. Afcen- 

 dunt enim altiflima? , cum & contta aquam 

 luctari magna vi , & faltu fe promovere , ad 

 tres vel quatuor fere cubitos interdum , in 

 afcenfuqueant. Ex quibus efficitur, uthaud 

 falfa eiTe credamus , quse de iifdem Paulus 

 Jovius fcribit , eas adverfos amnes vel e prse- 

 ruptiflimis etiam cautibus decidentes,incre- 

 dibili impetu fubire. Ab Nare enim fluvio in 

 Velinum lacum, qui hodie Pedelucus eft, 

 ftupenda velocitate volucrum modo afcen- 

 dere credi : quilacusab altiflimo montis ver- 

 tice certis primo coarctatus anguftiisjdc mox 



tota aquarum mole prsecipitatus , nec fubje- 

 cTris quidem cautibus madefa&is , veluti e 

 ccelo in ipfum profluentem Narem efFundi- 

 tur. Idem in Gardonis fluviis fieri experien- 

 tia docuit. 



Vefcumur aquarum dejedamentis , phry- 

 ganiis vermibus , locuftis aquaticis , & pifci- 

 bus. Percarum fobolem , Fundulos , & 

 Phoxinos beves , tanta faepe aviditate appe- 

 tunt, ut fupra aquam elatse in fcaphas ali- 

 quandoincidant. Auro vefci vulgus credidit. 

 Pariunt menfe Odtobri , in modicis quas 

 excavavere fcrobibus. Laudantur vehernen- 

 terin cibiS) maximefi in frigidioribus & pu- 

 rioribus amnibus procreatse funt. 



Quae adverfo eorundem impetu fatigan- 

 tur , atque occurrentibus in sequalium vado- 

 rum petrisilliduntur caftigatiora fumina, & 

 aridiufculas carnes oftendunt, fedrecenter 

 captae comedi debent : mortua* enim paucif- 

 fimis horis, quiaob pinguem teneritudinem 

 ocyflime putrefcunt , faporisgratiamamit- 

 tunt. In Malacca regione Indiae 3 falitaead 

 commeatus fervantur -, Cajuba vocant. 



C A P U T II. 



De Trutta fluviatilialtera. 



TT U c h apud Bavaros (inquit Gefnerus) Tab.xxvi 

 x ^nuncupatur pifcisboni faporis, Trut-Aidmv.de 

 tis nonnihil cognatus , cumaliasutpi&ura pifcibl J"- 

 oftendit, quam ad vivum expreflam Achilles c ' * 3 ' 

 Pyrminius Cafiarus , praeftantiflimus Augu- 

 ftae Vindelicorum medicus ad me mifit; 

 tum-quod pinnulam illamadipofamfimili- 

 ter in fine dorfi habet , & punc~tis variatur: 

 ficut & icon noftra, &quaunlibroBavari- 

 carum conftitutionum publicato habetur, 

 pras fe ferunt : in quo etiam menfurahujus 

 pifcis proponitur , duodecim aut tredecim 

 digiti , quibus brevior vendi non debeat. 

 Auguftse , ut audio hic pifcis vocatur , cw 

 9to(/ $lt>ttk/ acolore rubicundo, quae no- 

 mina noftri Umblis (utSabaudinominant) 

 lacuftribustribuunt. Voracem efleajunt ,in 

 cibo Truttis inferiorem. 



In Carinthia Hucha? rubra? fRot Hue- 

 chenj quaedam cognominantur in fluviis , 

 eas Salmoni comparant : carneetiamrubra 

 &bonifaporisefleajunt , &faliri,utinvete- 

 rentur, folere : quod quomodo fiat Balthafar 

 Stendelius ad finem lib. 4. Opfopcejse fuae 

 Germanicse docet. Colores hujus pifcis in 

 pidtura noftra hujufmodi fere apparent. Au- 

 reolus color paflim afperfus eft , copiofius 

 tamen circa branchias & oculos. Pinn& circa 

 branchias rubicundce funt : cseterx omnes, 

 ficut & cauda,fa{cx & maculofae pundtis par- 

 tim nigricantibus,partimaureis. Dorjum fuf- 

 cum eft,utrimque ad Indicum vel caeruleum 

 colorem vergens,ubi&pun£tis nigriscreber- 

 rimisdiftinguitur. Linsa nigra & reftafere a 



bran- 



