sa 



HISTORIA NAtl/RALlS 



^ljm.H. terreftribiis. i£lianus aliaquamculiceefcd 

 capi pofle negat. Volaterranus Thymallo 

 vefci, & folus quidem interfcriptores, vo- 

 luit. xgvoitydyM , id eft aurivori dicuntur, 

 feu quod minutula auri fragmenta propter 

 fplendorem appetant > feu quod cum majori 

 pretio vamiant , obfophagorum aurum ab- 

 fumant, & loculos exhauriant. JDeodoreejm 

 ita zJilianus. Ejuscaptiodornonindignam 

 admirationem habet : non n. ut casteripifces 

 pifculentum quendammittitodorem : imo 

 vero exiftimes te ejus gentilem herbam , re- 

 centem ex terra le£tam manibus tenere. 

 Tantafane odoris fuavitatefragrat , ut qui 

 eum ipfum non videt , gratiflimamapibus 

 herbam , unde nomen duxit , in manu latere 

 putet. Amhrofms de eo ,quigratamredolet 

 fuavitatem, dici facile fcnbit. Autpifcem 

 olet aut florem : Omnibus fui partibtis com- 

 mendatur m Cibis : quibufdam tamen inte- 

 riore tunica maxime blandiuntur. Circa 

 Albim praeferuntur Truttis. In Athefi & 

 Addua captos tenerrimos Salvianus fecit. 

 Majo menfe maxime appetuntur , & loco 

 marinorum faxatilium prsefcribuntur a Me- 

 dicis. 



In Medicina, Adeps hujus pifcis laudatur, 

 tum contra auditum gravem , fi menfe Majo 

 in vafculum conjedtus foli exponatur , & 

 quod diftillat , auriimmittatur > tum contra 

 oculorumpterygia, ungues, ruborem,fer- 

 vorem , &c. fi quotidiebinse guttse cumpin- 

 na inftillentur. Vidifle fe puellam chemofi 

 afTectam Gefnerus inquit , quod malum ali- 

 quando exanthemata puerorum fequitur, 

 hoc remedio per feptuaginta feredies con- 

 tinuato , (ut quotidie gutta inftillaretur) 

 curatam, rubore mox primis diebus fublato. 

 Additinfuper , habere & pharmacopolas a- 

 pud fuos hunc adipem ; & ab iis maxime ad 

 oculorum remedia , ut macuke in eis delean- 

 tur , peti folere , deinde etiam ad curandas 

 igne velaqua aduftas partes. 



C A P U T IV. 



De Umbra fuviatili. 



Tab.xxvi T T Mbrse fluviatilis Aufonius ex veteribus 

 i'ldrov. de - in Mofella fua meminit , Gefnerus pro 

 pifcib.l.y. eadem cum Trutta fluviatili, quodiftain 

 £ ' lf ' Mofella inprimis ubi fe in Rhenum exonerat 

 abundet , accepit. Rondeletius ita difecripftt: 

 Pifeis eft non folum nomine , fed & colore 

 marinis (Umbris) fimilis , a quo utrique 

 nomen. Corpus enim eft opacilocimodo 

 fubfufcum & fubobfcurum , cubitalem ma- 

 gnitudinem non excedens. Galli Narbonen- 

 fis , demptis Monfpelienfibus , Umbram 

 vocant. Pifcis eft ex Truttarum genere, 

 Carpioni Italico corpofis afpe£tu affinis. 

 Pinnis &: earum fitu a Trutta non differt. 

 Duas itaque ad branchias habet,duas in ven- 

 tre , ab ano unicam s in medio dorfo priorem 



majorem , pofteriorem minorem , ftibro- 

 tundam , & pinguem , fquamas parvas , & 

 maculofas fimiliter habet. Carnis fubftan- 

 tiam, partefqueinternasomneseafdem. Ca- 

 fite -verb * Truttis dtffert , quo Carpioni (Ita- 

 lico , Gefnerus) fimilis eft : capite enim lon- 

 «giore eft , quam Trutta , ore minore ncc tam 

 hiante , roftro non acuto , fed obtufo , ma- 

 xime in maxillainfenore, fine dentibus , & 

 fin© magna maxillarum afperitate. Oculis eft 

 patulis , cornea tunicaaurea, pupillanigri. 

 Corpus a mcdio fenfim gracilefcit , in cau- ' 

 damlatiufculam, &pinnambifidam, larif- 

 fimam deficit. A branchiis ad caudam linea 

 recra (hanc inpi&ura non expreflit) per me- 

 dium corpus producta eft. Brancht* intus 

 funt quaternse ; r<wr/^/^longus&fpifTus 

 pinguitudine quae la£te candidior eft , obdu- 

 £tus 3 a quomulta? apophyfespendent. Hepar 

 rubet , cui alligata eft fellis vefica , fe /niger- 

 rimum eft , Jplen longus & niger. Inteftina 

 fine gy ris ullis ad anum demifla funt. Vefecitur 

 terra, aqua ]imo , unaque , cumhis , & cum 

 arena auri laminulas haurit : ob id vujgus 

 auro nutrici Umbram credit : &: revera in 

 ventriculo & inteftinis aurum reperiri certi£ 

 fimum eft. Carne eft ficca & alba , qualis eft 

 Truttarum parvarum caro. Hyeme latet: 

 aeftate cum Truttis capitur : cui cum infucco 

 & fubftantia , permultifque aliis fimilis eft, 

 Truttarum generi& tra£tationi fubjecimus. 

 Pura aqua maxime dele£tatur. H*c Rondele- 

 tius , nulla coloris facia mentione , quem 

 Bellonius non tacuit : totum hunc pifcem 

 fub ventre argenteum , efle fcribens : dorfum 

 vero terfiflimumhabereex livido opacum. 



C A P U T V. 



De Barbo. 



T> Arbi quoque folus inter veteres Aufonius Tab.xxvi. 

 ■*Aneminit. Nomen ei Cutacei illi Cirri *'| drov . j Q ' 

 quae barba? quodammodo fimilitudine ex Pifdb.i.s. 

 utroque hujuspifcis labro dependent , fece- c> l f m 

 re. Bellonius haud incongaio vocabulo 

 Myftum vocat, & Graecorumvulgo-^/?^- 

 catum vocari fcribit. Sunt quicum Mullis 

 marinis pifcibus , qui & ipfi barbati confun- 

 dunt. Corporis figura Mugiles fere refert, 

 aut Squalos , namfi latitudinemfpecl:emus, 

 oblongiufculus eftrotundus, in laterd mo- 

 dicecompreflus. biffert a Mugilibus , quod 

 pinna qua^ in medio dorfi , firmiori aculeo 

 innixa eft : pinn^eventris magisfuntflavsej 

 cauda^pinnarubefcit : Roftro item eft lon- 

 giore & acutiore , cartilagineo &: pingui. A 

 Squalo etiam perfpicuis quibufdam notis dif- 

 fert. Nam cum in extremoroflro Squalofit 

 os, infra roftrum in inferiore parte illud Bar- 

 bus habetjunde & fuperior ejus maxilla pau- 

 lulum prominet : Labra item longe craffiora 

 funt quam Squalo, caputque compreflius. 

 Poftremo e fuperiores roftri extremo duse 



ap- 



